Current Affairs 04 April 2026 Telugu లో నేటి అత్యంత కీలకమైన వార్తలు: భారత పార్లమెంట్ చారిత్రక నిర్ణయంతో అమరావతికి శాశ్వత రాజధాని హోదా; NCERT కి డీమ్డ్ యూనివర్సిటీ హోదా — విద్యా రంగంలో విప్లవం; భారత్ మొట్టమొదటి డెంగీ వ్యాక్సిన్ Qdenga కి DCGI అనుమతి; RBI NDD బ్యాన్ — రూపాయి రక్షణకు కఠిన చర్యలు; NGT తెలంగాణ మూసీ ప్రాజెక్టు పిటిషన్ కొట్టివేత; డిజిటల్ జనాభా లెక్కలు 2027 ప్రారంభం — ఈ అన్ని వార్తలు UPSC, APPSC, TGPSC, SSC, Banking Railway పరీక్షల దృష్టికోణంతో వివరంగా తెలుగులో అందిస్తున్నాం.
🏛️ జాతీయ వ్యవహారాలు — Current Affairs 04 April 2026 Telugu
1 NCERT కి డీమ్డ్ యూనివర్సిటీ హోదా — UGC Act కింద విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ నోటిఫికేషన్; ఆరు RIEలతో సహా గుర్తింపు
విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of Education) మార్చి 30, 2026న జారీ చేసిన నోటిఫికేషన్ ఏప్రిల్ 3, 2026న అమలులోకి వచ్చింది — NCERT (National Council of Educational Research and Training)కి UGC Act, 1956 — సెక్షన్ 3 కింద “డీమ్డ్ టు బి యూనివర్సిటీ (Deemed to be University)” హోదా ప్రదానం చేస్తూ. NCERT స్థాపన: 1961; HQ: నూతన ఢిల్లీ. ఈ హోదాతో NCERT ఇప్పుడు సొంత పట్టాలు (Degrees) ప్రదానం చేయగలదు; B.Ed., M.Ed., PhD కార్యక్రమాలు నడపగలదు; పాఠ్యపుస్తకాలకు పరిమితం కాకుండా ఉన్నత పరిశోధన చేయగలదు. “Distinct Category” కింద హోదా — వాణిజ్య కార్యకలాపాలు నిషిద్ధం. ఈ హోదా పొందిన సంస్థలో భాగంగా ఉన్న 6 ప్రాంతీయ విద్యా సంస్థలు (RIEs): అజ్మీర్, భోపాల్, భువనేశ్వర్, మైసూరు, షిల్లాంగ్ మరియు Pandit Sunderlal Sharma Central Institute of Vocational Education (PSSCIVE), భోపాల్. అవసరాలు: NIRF ర్యాంకింగ్లో భాగస్వామ్యం, NAAC అక్రెడిటేషన్, Academic Bank of Credits (ABC) అమలు. NEP 2020 దృష్టికి అనుగుణమైన ఈ నిర్ణయం పాఠశాల విద్య నుండి ఉన్నత విద్య వరకు NCERT ప్రభావాన్ని విస్తరింపజేస్తుంది.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- హోదా: NCERT — Deemed to be University (Distinct Category)
- చట్టపరమైన ఆధారం: UGC Act, 1956 — Section 3
- నోటిఫికేషన్: March 30, 2026; అమలు: April 3, 2026
- NCERT స్థాపన: 1961 | HQ: New Delhi
- RIEలు: అజ్మీర్, భోపాల్, భువనేశ్వర్, మైసూరు, షిల్లాంగ్ (5) + PSSCIVE భోపాల్
- అవసరాలు: NIRF + NAAC + ABC
- సంబంధిత విధానం: NEP 2020
- NCERT పూర్తి రూపం: National Council of Educational Research and Training
2 Qdenga (TAK-003) — భారత్ మొట్టమొదటి డెంగీ వ్యాక్సిన్కు DCGI అనుమతి; 4–60 సంవత్సరాల వయస్సు వారికి వర్తింపు
DCGI (Drugs Controller General of India) Qdenga వ్యాక్సిన్కు అనుమతి ఇచ్చింది — ఇది భారత్ మొట్టమొదటి అనుమతి పొందిన డెంగీ వ్యాక్సిన్. 4 నుండి 60 సంవత్సరాల వయస్సు వారికి వర్తిస్తుంది. Qdenga అభివృద్ధి: Takeda Pharmaceutical Company, Japan. ఇది Live-Attenuated Tetravalent Dengue Vaccine — నాలుగు డెంగీ సీరోటైప్లను (DENV-1, DENV-2, DENV-3, DENV-4) లక్ష్యంగా పెట్టుకుంటుంది. DENV-2 మరియు తీవ్రమైన డెంగీకి వ్యతిరేకంగా అత్యధిక సమర్థత; DENV-3 మరియు DENV-4 కి తక్కువ సమర్థత. డోస్: 2 డోసులు — 3 నెలల వ్యవధిలో. ముందు స్క్రీనింగ్ అవసరం లేదు (Pre-vaccination screening not required). డెంగీ — Aedes aegypti మచ్చు దోమ ద్వారా వ్యాప్తి అయే Flavivirus జ్వరం. ప్రతి సంవత్సరం భారత్లో 2 లక్షల+ డెంగీ కేసులు నమోదవుతున్నాయి. ఈ అనుమతి CDSCO (Central Drugs Standard Control Organisation) ద్వారా ఇచ్చారు. MoHFW (Ministry of Health and Family Welfare) నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- వ్యాక్సిన్: Qdenga (TAK-003) — భారత్ మొదటి డెంగీ వ్యాక్సిన్ అనుమతి
- అనుమతి: DCGI (Drugs Controller General of India)
- వయస్సు: 4–60 సంవత్సరాలు
- అభివృద్ధి: Takeda Pharmaceutical Company, Japan
- రకం: Live-Attenuated Tetravalent Dengue Vaccine
- డోసులు: 2 (3 నెలల వ్యవధిలో)
- వ్యాధి వాహకం: Aedes aegypti (Flavivirus)
- CDSCO పూర్తి రూపం: Central Drugs Standard Control Organisation
3 డిజిటల్ Census 2027 ప్రారంభం — భారత్ మొట్టమొదటి పూర్తి డిజిటల్ జనాభా లెక్కలు; ₹1,718 కోట్ల పెట్టుబడి
భారత్ ఏప్రిల్ 1, 2026 నుండి Census 2027 కోసం డేటా సేకరణ ప్రారంభించింది — ఇది భారత్ మొట్టమొదటి పూర్తి డిజిటల్ జనాభా లెక్కలు. ఈ లెక్కలు 2011 తర్వాత 16 సంవత్సరాల తర్వాత జరుగుతున్నాయి — 2021 Census COVID-19 కారణంగా వాయిదా పడింది. ఈ Census 16వ మొత్తం జనాభా లెక్కలు మరియు స్వాతంత్ర్యం తర్వాత 8వ జనాభా లెక్కలు. థీమ్: “జన్ గణనా సే జన్ కళ్యాణ్ తక్ (Jan Ganana Se Jan Kalyan Tak)”. మొత్తం పెట్టుబడి: ₹1,718 కోట్లు. ముఖ్య విశేషాలు: నాగరికులు ఆన్లైన్లో సొంత వివరాలు నమోదు చేసుకోవచ్చు; మొట్టమొదటి డేటా: రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము (మొదటి పౌరుడిగా) నుండి సేకరించారు; రెండు దశలు: Housing Census (ఇళ్ళ లెక్కలు) + Population Census (జనాభా లెక్కలు). ఈ Census ప్రపంచంలో అతి పెద్ద డిజిటల్ జనాభా లెక్కలుగా పేరు పొందనుంది. Office of the Registrar General of India (ORGI) — నోడల్ సంస్థ; MHA కింద.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- Census: 2027 — 16వ మొత్తం జనాభా లెక్కలు; స్వాతంత్ర్యం తర్వాత 8వ
- ప్రారంభం: April 1, 2026 (డేటా సేకరణ)
- పెట్టుబడి: ₹1,718 కోట్లు
- థీమ్: “Jan Ganana Se Jan Kalyan Tak”
- మొదటి డేటా: రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము (మొదటి పౌరుడిగా)
- ఆఖరి Census: 2011 (2021 COVID కారణంగా వాయిదా)
- నోడల్ సంస్థ: ORGI (Office of the Registrar General of India) — MHA కింద
- ప్రత్యేకత: ప్రపంచంలో అతి పెద్ద డిజిటల్ జనాభా లెక్కలు
4 FCRA సవరణ బిల్లు 2026 వాయిదా — మైనారిటీ సంస్థలపై ప్రభావం వివాదం; ప్రతిపక్షాల వ్యతిరేకత
కేంద్ర ప్రభుత్వం FCRA (Foreign Contribution Regulation Act) సవరణ బిల్లు 2026 పై చర్చలను వాయిదా వేసింది — మైనారిటీ సంస్థలు మరియు సివిల్ సొసైటీ సంస్థలపై ప్రతికూల ప్రభావాల గురించి తీవ్రమైన వ్యతిరేకత వెల్లడికావడంతో. FCRA 2010 — విదేశీ నిధులు స్వీకరించే వ్యక్తులు మరియు సంస్థలను నిర్వహించే చట్టం; MHA (Ministry of Home Affairs) కింద. ప్రస్తావిత సవరణ ముఖ్య అంశాలు: Designated Authority ఏర్పాటు — FCRA రద్దయిన సంస్థల ఆస్తులు స్వాధీనం చేసుకోవడానికి; రద్దయిన/సరెండర్ చేసిన సంస్థల ఆస్తి విక్రయ ఆదాయం Consolidated Fund of Indiaకి జమ; వార్తా ప్రసారకులపై నిషేధాలు విస్తరించడం. వ్యతిరేకత కారణాలు: State Control ముప్పు; Proportionality సూత్రానికి విరుద్ధం; Freedom of Association ప్రాథమిక హక్కుపై ప్రభావం. FCRA ప్రారంభం: 1976; తాజా సంస్కరణ: FCRA 2010.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- చట్టం: FCRA (Foreign Contribution Regulation Act)
- ప్రస్తుత చట్టం: FCRA 2010 (FCRA 1976 స్థానంలో)
- నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ: MHA (Ministry of Home Affairs)
- బిల్లు స్థితి: వాయిదా — వ్యతిరేకత కారణంగా
- ప్రతిపాదిత సంస్థ: Designated Authority — ఆస్తి నిర్వహణ
- వివాదాస్పద అంశం: Minority Institutions + Civil Society ప్రభావం
- FCRA పూర్తి రూపం: Foreign Contribution Regulation Act
5 RBI NDD బ్యాన్ — రూపాయి ₹95/$ కి పడిపోవడంతో Non-Deliverable Derivatives నిషేధం; Authorized Dealers కి ఆదేశాలు
Reserve Bank of India (RBI) ఏప్రిల్ 1, 2026న అత్యంత కఠినమైన ఆదేశాలు జారీ చేసింది — Authorized Dealers (Banks) భారతీయ రూపాయి అనుసంధానిత NDD (Non-Deliverable Derivatives / NDF — Non-Deliverable Forwards) కాంట్రాక్టులను నివాసి మరియు అనివాసి వినియోగదారులకు ఇవ్వడాన్ని నిషేధించింది. నేపధ్యం: పశ్చిమాసియా సంఘర్షణ కారణంగా Crude Oil ధరలు పెరగడం, విదేశీ మూలధన వెళ్ళిపోవడంతో రూపాయి $1 = ₹95 దిగువకు పడింది. NDF/NDD అంటే ఏమిటి: ఆఫ్షోర్ (Singapore, London లో) రూపాయి డెరివేటివ్ కాంట్రాక్టులు; USD లో నగదు సెటిల్మెంట్; నేరుగా రూపాయి డెలివరీ లేదు. సమస్య: ఆఫ్షోర్ NDF మార్కెట్ (~$140 బిలియన్) దేశీయ ధర నిర్ణయాన్ని వక్రీకరించింది; Regulatory Arbitrage. ఈ నిషేధం 2020 నాటి RBI లిబరలైజేషన్ తిరోగమనం — భూరాజకీయ సంక్షోభాలలో పెట్టుబడి ఉదారీకరణ తిరోగమించవచ్చని చూపించే ముఖ్యమైన ఉదాహరణ. Usha Thorat Task Force (2019) — ఈ పరిమితి గురించి సిఫారసు చేసింది.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- నిషేధం: RBI — NDD/NDF కాంట్రాక్టులు — April 1, 2026
- NDD పూర్తి రూపం: Non-Deliverable Derivatives
- NDF పూర్తి రూపం: Non-Deliverable Forwards
- రూపాయి స్థాయి: ₹95/$ (పతనం)
- ఆఫ్షోర్ NDF మార్కెట్: ~$140 బిలియన్
- 2020 నిర్ణయం: RBI లిబరలైజేషన్ (IFSC Banking Units కి NDF అనుమతి)
- Usha Thorat Task Force: 2019 — NDF పరిమితి సిఫారసు
- RBI Governor: సంజయ్ మల్హోత్రా (Sanjay Malhotra)
6 BCGCL-MCL కోల్-టు-అమ్మోనియం నైట్రేట్ ప్రాజెక్టు — లఖన్పూర్, ఒడిశాలో భారత్ మొదటి స్వదేశీ సంకీర్ణ; BHEL సాంకేతికత
Bharat Coal Gasification and Chemicals Limited (BCGCL) మరియు Mahanadi Coalfields Limited (MCL) — Coal India Limited (CIL) అనుబంధ సంస్థ — ఏప్రిల్ 1, 2026న లఖన్పూర్, ఒడిశాలో భారత్ మొట్టమొదటి స్వదేశీ కోల్-టు-అమ్మోనియం నైట్రేట్ (Coal-to-Ammonium Nitrate) ప్రాజెక్టు కోసం Land Lease Agreement సంతకం చేశాయి. కేంద్ర మంత్రి G. కిషన్ రెడ్డి (G. Kishan Reddy) — Ministry of Coal and Mines సమక్షంలో ఢిల్లీలో సంతకాలు జరిగాయి. ప్రాజెక్టు వివరాలు: 2,000 TPD (Tonnes Per Day) అమ్మోనియం నైట్రేట్ ఉత్పత్తి సామర్థ్యం; BHEL (Bharat Heavy Electricals Limited) అభివృద్ధి చేసిన స్వదేశీ Gasification సాంకేతికత. ప్రాముఖ్యత: అమ్మోనియం నైట్రేట్ — విస్ఫోటకాలు, వ్యవసాయ ఎరువులు రెండింటికీ కీలకం; ప్రస్తుతం దిగుమతి ఆధారపడ్డం తగ్గించడం లక్ష్యం. Coal India Limited ప్రపంచంలో అతి పెద్ద బొగ్గు ఉత్పత్తి కంపెనీ — Ministry of Coal కింద. ఈ ప్రాజెక్టు Atmanirbhar Bharat లక్ష్యానికి అనుగుణంగా ఉంది.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- ప్రాజెక్టు: Coal-to-Ammonium Nitrate — భారత్ మొదటి స్వదేశీ — లఖన్పూర్, ఒడిశా
- సంస్థలు: BCGCL + MCL (CIL అనుబంధ)
- సాంకేతికత: BHEL Gasification Technology
- సామర్థ్యం: 2,000 TPD అమ్మోనియం నైట్రేట్
- కేంద్ర మంత్రి: G. కిషన్ రెడ్డి — Ministry of Coal & Mines
- CIL: Coal India Limited — ప్రపంచంలో అతి పెద్ద బొగ్గు కంపెనీ
- BHEL పూర్తి రూపం: Bharat Heavy Electricals Limited
- ఉపయోగం: విస్ఫోటకాలు + వ్యవసాయ ఎరువులు
7 DoT SIM-బైండింగ్ గడువు పొడిగింపు — OTT వేదికలకు డిసెంబర్ 31, 2026 వరకు; Risk-Based Mechanism కొత్త విధానం
Department of Telecommunications (DoT) — Ministry of Communications OTT (Over-The-Top) వేదికలకు SIM-Binding అమలు గడువును డిసెంబర్ 31, 2026 వరకు పొడిగించింది. పూర్వం గడువు నవంబర్ 28, 2025న జారీ అయిన ఆదేశం ప్రకారం మార్చి 1, 2026 నుండి 90 రోజులు అమలు చేయాలి. కొత్త విధానం: 6-గంటల ఆటోమేటిక్ లాగ్ అవుట్ నిబంధన తొలగించారు; బదులుగా Risk-Based Mechanism — కేవలం మోసం అనుమానాస్పద కేసుల్లో మాత్రమే sessions రద్దు. SIM-Binding అంటే ఏమిటి: OTT apps (WhatsApp, Signal వంటివి) వినియోగదారు SIM తో అనుసంధానం చేయడం — ఒకే SIM మీద రెండు పరికరాలలో ఒకేసారి వాడకుండా. చట్టపరమైన ఆధారం: Telecommunications (Telecom Cyber Security) Rules, 2024 — Telecommunications Act, 2023 కింద (పాత Indian Telegraph Act, 1885 స్థానంలో). లక్ష్యం: SIM Swap Fraud మరియు Account Takeover నివారణ.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- పొడిగింపు: SIM-Binding Deadline — December 31, 2026
- విధానం: Risk-Based Mechanism (6-గంటల Auto-logout తొలగించారు)
- DoT: Department of Telecommunications — Ministry of Communications
- చట్టపరమైన ఆధారం: Telecom Cyber Security Rules, 2024 — Telecom Act, 2023
- పాత చట్టం: Indian Telegraph Act, 1885
- లక్ష్యం: SIM Swap Fraud + Account Takeover నివారణ
- OTT పూర్తి రూపం: Over-The-Top (Platform)
8 INS Sunayna మిషన్ — హిందూ మహాసముద్రంలో సముద్ర సహకారం బలోపేతం; తూర్పు ఆఫ్రికా దేశాల సందర్శన
భారత నౌకాదళ నౌక INS Sunayna (Indian Ocean Ship (IOS) SAGAR) హిందూ మహాసముద్ర ప్రాంతంలో (Indian Ocean Region — IOR) సముద్ర సహకారం పటిష్టం చేసే దిశగా తూర్పు ఆఫ్రికా దేశాల సందర్శన మిషన్ను విజయవంతంగా పూర్తి చేసింది. INS Sunayna ఒక Offshore Patrol Vessel (OPV) — దక్షిణ నావల్ కమాండ్ (Southern Naval Command), కొచ్చి కింద నిర్వహించబడుతుంది. మిషన్ ముఖ్య లక్ష్యాలు: సముద్ర భద్రత, జలదొంగలను ఎదుర్కోవడం (Counter-Piracy), మానవతా సహాయం (HADR), సంయుక్త నౌకా విన్యాసాలు (Passage Exercises — PASSEX). ఈ మిషన్ SAGAR (Security and Growth for All in the Region) నీతిని అనుసరిస్తుంది — PM మోదీ ప్రకటించిన భారత్ హిందూ మహాసముద్ర విధానం. IOR లో భారత్ వ్యూహాత్మక ఆసక్తులు: ముజంబిక్ ఛానల్, గల్ఫ్ ఆఫ్ అడెన్ వ్యాపార మార్గాల రక్షణ. భారత్ నావల్ నౌకలు ప్రతి సంవత్సరం 80+ దేశాలకు HADR, EEZ రక్షణ మిషన్లు నిర్వహిస్తాయి. Mission Sagar — COVID-19 సమయంలో ఆఫ్రికా, మాల్దీవులకు సహాయం.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- నౌక: INS Sunayna (Indian Ocean Ship (IOS) SAGAR) — Offshore Patrol Vessel (OPV)
- కమాండ్: Southern Naval Command, Kochi
- మిషన్: తూర్పు ఆఫ్రికా సముద్ర సహకార పర్యటన
- లక్ష్యాలు: Counter-Piracy + HADR + PASSEX (Passage Exercises)
- SAGAR పూర్తి రూపం: Security and Growth for All in the Region
- IOR పూర్తి రూపం: Indian Ocean Region
- HADR పూర్తి రూపం: Humanitarian Assistance and Disaster Relief
- సంబంధిత విధానం: India’s SAGAR Vision — PM Modi ప్రకటన
🌏 అంతర్జాతీయ వ్యవహారాలు — Current Affairs 04 April 2026 Telugu
9 హీలియం సంక్షోభం 2026 — ఇరాన్ దాడితో Qatar Ras Laffan మూసివేత; భారత్ 100% దిగుమతి ఆధారంపై తీవ్ర ప్రభావం
ఇరాన్-ఇజ్రాయెల్ సంఘర్షణ 2026 నేపధ్యంలో ఇరాన్ క్షిపణి దాడులు Qatar యొక్క Ras Laffan Industrial Cityపై జరిగాయి — ఇది ప్రపంచంలోనే అతి పెద్ద LNG ప్లాంట్. దాంతో QatarEnergy Force Majeure ప్రకటించింది — ప్రపంచ హీలియం ఎగుమతి సామర్థ్యంలో ~14% తొలగింపు. భారత్ హీలియం ఆధారపడ్డం: 100% దిగుమతి; 50%+ Qatar నుండి; దేశీయ ఉత్పత్తి శూన్యం. హీలియం ప్రత్యేకతలు: రంగు, వాసన, విషం లేని Noble Gas; ద్రవ హీలియం అతి తక్కువ మరిగే స్థానం (-269°C); ప్రత్యామ్నాయం లేదు. ప్రభావిత రంగాలు: MRI స్కాన్లు (Super Conducting Magnets); Semiconductor తయారీ (EUV Lithography); Scientific Research, Space Missions. భారత్ OSAT (Outsourced Semiconductor Assembly and Test) సంస్థలకు 4–8 వారాల Buffer Inventory మాత్రమే ఉంది. Russia, Algeria ప్రత్యామ్నాయ సరఫరాదారులుగా అన్వేషణ జరుగుతోంది.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- సంఘటన: Ras Laffan దాడి — QatarEnergy Force Majeure — ~14% హీలియం నష్టం
- భారత్ ఆధారపడ్డం: 100% దిగుమతి; 50%+ Qatar నుండి
- హీలియం మరిగే స్థానం: -269°C (అతి తక్కువ)
- ప్రభావిత రంగాలు: MRI, Semiconductor (EUV), Space, Research
- Ras Laffan: ప్రపంచంలో అతి పెద్ద LNG Plant, Qatar
- OSAT: Outsourced Semiconductor Assembly and Test
- Force Majeure: అనివార్య పరిస్థితుల కారణంగా కాంట్రాక్టు నుండి మినహాయింపు
- IESA: India Electronics and Semiconductor Association
10 Russia డిప్యూటీ PM Denis Manturov భారత్ పర్యటన — రక్షణ, ఇంధన సహకారం చర్చ; S-400 అప్గ్రేడ్ అంశం
Russia యొక్క First Deputy Prime Minister Denis Manturov ఏప్రిల్ 3, 2026న నూతన ఢిల్లీ వచ్చి భారత ప్రభుత్వ ప్రతినిధులతో విస్తారమైన చర్చలు నిర్వహించారు. చర్చించిన ముఖ్య అంశాలు: రక్షణ సహకారం — S-400 వ్యవస్థ అప్గ్రేడ్, ఉమ్మడి యుద్ధ విమాన నిర్మాణం; ఇంధన సహకారం — రష్యన్ చమురు/వాయువు కొనుగోలు, పశ్చిమాసియా సంఘర్షణ నేపధ్యంలో ప్రత్యామ్నాయ సరఫరా; వాణిజ్యం — Rupee-Ruble Settlement మెకానిజం; Semiconductor & Technology సహకారం. భారత్-రష్యా ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం: $65 బిలియన్+ (FY2025-26). S-400 — రష్యా నిర్మిత అధునాతన వాయు రక్షణ వ్యవస్థ; భారత్ 2018లో ~$5.4 బిలియన్ చెల్లించింది; CAATSA (Countering America’s Adversaries Through Sanctions Act) వివాదం ఉన్నప్పటికీ భారత్ కొనుగోలు చేసింది. భారత్-రష్యా దౌత్య సంబంధాలు: 1947 నుండి; ప్రస్తుతం Special and Privileged Strategic Partnership.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- సందర్శకుడు: Denis Manturov — Russia First Deputy PM — April 3, 2026
- చర్చలు: రక్షణ, ఇంధన, వాణిజ్యం, Semiconductor
- S-400: రష్యా వాయు రక్షణ వ్యవస్థ; 2018 లో ~$5.4 బిలియన్ ఒప్పందం
- CAATSA పూర్తి రూపం: Countering America’s Adversaries Through Sanctions Act
- ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం: $65 బిలియన్+ (FY2025-26)
- సంబంధం: Special and Privileged Strategic Partnership
- Payment Mechanism: Rupee-Ruble Settlement
11 ఇండోనేషియా భూకంపం 7.4 Magnitude — “Ring of Fire” లో తాజా విపత్తు; సునామీ హెచ్చరిక
ఇండోనేషియా (Indonesia)లో 7.4 మాగ్నిట్యూడ్ (Magnitude) తీవ్రత భూకంపం సంభవించింది — ఏప్రిల్ 3, 2026న. ఇది “Ring of Fire” (అగ్నిపర్వత వలయం)లో భాగమైన ఇండోనేషియాలో జరిగిన తాజా ప్రమాదకర సంఘటన. ప్రాధికారులు తక్షణ సునామీ హెచ్చరిక (Tsunami Warning) జారీ చేశారు. “Ring of Fire” అంటే ఏమిటి: Pacific Ocean అంచుల వెంట ఉన్న 40,000 కిమీ విస్తారమైన వలయం — ప్రపంచ భూకంపాల్లో 90% మరియు అగ్నిపర్వత విస్ఫోటనాల్లో 75% ఇక్కడే జరుగుతాయి. ఇండోనేషియా — 17,000+ ద్వీపాలు కలిగిన ద్వీపసమూహ దేశం; 3 ప్రధాన టెక్టోనిక్ ప్లేట్ల కలయిక స్థలంలో ఉంది. ఇండోనేషియాలో పేర్కొన్న శాశ్వత సంస్థ: BMKG (Badan Meteorologi, Klimatologi, dan Geofisika) — వాతావరణ, వాయుగుణ, భూకంప అధ్యయన సంస్థ. 2004 Indian Ocean Tsunami (9.1 Magnitude, Indonesia) గుర్తుకు తెచ్చే సంఘటన.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- సంఘటన: ఇండోనేషియా భూకంపం 7.4 Magnitude — April 3, 2026
- Ring of Fire: Pacific Ocean వలయం — 90% భూకంపాలు, 75% అగ్నిపర్వతాలు
- ఇండోనేషియా: 17,000+ ద్వీపాలు; రాజధాని: జకార్తా
- BMKG: ఇండోనేషియా వాతావరణ-భూకంప సంస్థ
- 2004 Tsunami: 9.1 Magnitude — Aceh, Indonesia — 2.2 లక్షల మరణాలు
- ఇండోనేషియా ప్లేట్లు: Eurasian, Australian, Pacific Plates కలయిక
- NDMA: India National Disaster Management Authority — నోడల్
🗺️ అన్ని రాష్ట్రాల వ్యవహారాలు — Current Affairs 04 April 2026 Telugu
12 MoSPI — India SDG డాష్బోర్డు ప్రారంభం; UNRCO తో సహకారంతో 17 లక్ష్యాల పురోగతి ట్రాకింగ్
Ministry of Statistics and Programme Implementation (MoSPI) United Nations Resident Coordinator Office (UNRCO) తో సహకారంతో India Sustainable Development Goal (SDG) Dashboard అభివృద్ధి చేసింది. ఈ Dashboard India’s SDG National Indicator Framework (NIF)తో అనుసంధానించబడింది — 17 SDG లక్ష్యాలు మరియు వాటి సూచికల పురోగతిని కేంద్రీకృతంగా ట్రాక్ చేయడానికి. SDGs (Sustainable Development Goals) — UN 2030 Agenda కింద 2015లో ఆమోదించిన 17 అంతర్జాతీయ అభివృద్ధి లక్ష్యాలు; అమలు కాలవ్యవధి: 2015–2030. MoSPI తాజా చొరవలు: e-Sankhyiki portal — ముఖ్య సూచికల Time-Series డేటా; Advance Release Calendar (ARC) — సమయానికి డేటా విడుదల నిర్ధారణ. NITI Aayog భారత్ SDG పురోగతి ట్రాకింగ్లో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది — SDG India Index ప్రచురణ.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- Dashboard: India SDG Dashboard — MoSPI + UNRCO సహకారం
- MoSPI పూర్తి రూపం: Ministry of Statistics and Programme Implementation
- SDGs: 17 లక్ష్యాలు — UN 2030 Agenda — 2015 ఆమోదం
- e-Sankhyiki: Time-Series డేటా portal
- NITI Aayog: SDG India Index ప్రచురణ
- UNRCO పూర్తి రూపం: United Nations Resident Coordinator Office
- SDG Goal 3: Good Health and Well-Being
- SDG NIF: National Indicator Framework
13 Tea Board of India “Tea Mark” సర్టిఫికేషన్ — మే 2026 లో ప్రారంభం; కల్తీ నివారణ, సరఫరా గొలుసు చిత్తశుద్ధి లక్ష్యం
Tea Board of India కొత్త “Tea Mark” సర్టిఫికేషన్ను మే 2026లో ప్రారంభించనున్నది — భారతీయ తేయాకు (Tea) నాణ్యత నిర్ధారణ, కల్తీ నివారణ మరియు సరఫరా గొలుసు పారదర్శకత కోసం. ముఖ్య లక్షణాలు: Traceability — తోటల నుండి చివరి ప్యాకేజింగ్ వరకు డిజిటల్ ట్రాకింగ్; Quality Verification — FSSAI మరియు ఇప్పటికే ఉన్న నిబంధనల ప్రకారం పరీక్ష; Voluntary — తయారీదారులపై నిర్బంధం కాదు; అర్హత: Tea (Marketing) Control Order, 2003 కింద నమోదైన తయారీదారులు. Tea Board of India — Ministry of Commerce and Industry కింద స్థాపన: 1953. భారత్ ప్రధాన తేయాకు ఉత్పత్తి ప్రాంతాలు: అస్సాం (Assam), దార్జిలింగ్ (Darjeeling), నీలగిరి (Nilgiris). భారత్ తేయాకు ఉత్పత్తిలో ప్రపంచంలో 2వ స్థానం (China తర్వాత); ఎగుమతిలో 4వ స్థానం.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- సర్టిఫికేషన్: Tea Mark — Tea Board of India — May 2026
- లక్ష్యం: Traceability + కల్తీ నివారణ + FSSAI నిబంధన పాటింపు
- Tea Board స్థాపన: 1953
- నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ: Ministry of Commerce and Industry
- Tea (Marketing) Control Order: 2003
- ప్రపంచంలో భారత్ Tea ఉత్పత్తి: 2వ స్థానం (China తర్వాత)
- ముఖ్య ఉత్పత్తి ప్రాంతాలు: అస్సాం, దార్జిలింగ్, నీలగిరి
- GI Tagged: దార్జిలింగ్ Tea — భారత్ మొదటి GI Tag (2004)
14 SEBI ఓపెన్ మార్కెట్ బయ్బ్యాక్ రూట్ పునఃప్రవేశ ప్రతిపాదన; షేర్ బయ్బ్యాక్ పన్ను సమానత్వం నేపధ్యంలో
SEBI (Securities and Exchange Board of India) ఒక సంప్రదింపు పత్రం (Consultation Paper) విడుదల చేసింది — Open Market Buyback Routeను తిరిగి తీసుకురావాలని ప్రతిపాదిస్తూ. ఇది ముఖ్యమైన విధాన తిరుగుడు (Policy Reversal) — SEBI గతంలో ఈ రూట్ను ఏప్రిల్ 2025 నాటికి నిలిపివేయాలని నిర్ణయించింది. Share Buyback అంటే: కంపెనీ మార్కెట్ నుండి సొంత షేర్లు తిరిగి కొనడం — షేర్ల సంఖ్య తగ్గించడానికి; EPS (Earnings Per Share) మెరుగుపరచడానికి. Budget 2024-25 తర్వాత Buyback ప్రాసీడ్స్పై Capital Gains Tax (Shareholder స్థాయిలో) విధించారు — Tender Offer మరియు Open Market Route మధ్య పన్ను అసమానత తొలగింది. తిరిగి Open Market Route తీసుకురావడానికి కారణాలు: Operational Efficiency, Price Support, EPS Improvement. SEBI HQ: Mumbai; స్థాపన: 1988 (Statutory Body: 1992).
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- ప్రతిపాదన: SEBI Open Market Buyback Route పునఃప్రవేశ Consultation Paper
- SEBI స్థాపన: 1988 (Statutory Body: 1992) | HQ: Mumbai
- Buyback Proceeds పన్ను: Capital Gains Tax (Budget 2024-25 నుండి)
- EPS పూర్తి రూపం: Earnings Per Share
- Tender Route: నిర్దిష్ట ధరకు సమర్పించిన షేర్లు కొనడం
- Open Market Route: Exchange లో మార్కెట్ ధరకు కొనడం
- SEBI Chairman: తుహిన్ కాంత పాండే (Tuhin Kanta Pandey)
🌿 ఆంధ్రప్రదేశ్ వ్యవహారాలు — APPSC పరీక్షలకు ప్రత్యేకం
15 అమరావతి శాశ్వత రాజధానిగా పార్లమెంట్ ఆమోదం — AP పునర్వ్యవస్థీకరణ (సవరణ) బిల్లు 2026 రాజ్యసభ ఆమోదం; 2014 తర్వాత చారిత్రక మైలురాయి
AP పునర్వ్యవస్థీకరణ (సవరణ) బిల్లు 2026 — Andhra Pradesh Reorganisation (Amendment) Bill, 2026 ఏప్రిల్ 2, 2026న రాజ్యసభలో Voice Vote ద్వారా ఆమోదం పొందింది — ఒక రోజు ముందు (ఏప్రిల్ 1) లోక్సభ ఆమోదించింది. దీంతో పార్లమెంట్ పూర్తి ఆమోదం లభించింది. రాజ్యసభ ఛైర్మన్ C.P. రాధాకృష్ణన్ ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రజలను అభినందించారు. బిల్లు ముఖ్య వివరాలు: AP పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 2014 — సెక్షన్ 5 సవరణ — “a new capital” అనే మాటలు తొలగించి “Amaravati shall be the new capital” అని చేర్చారు; సవరణ జూన్ 2, 2024 నుండి వెనుకబడిన ప్రభావంతో (Retrospective Effect) అమలు; MoS హోం నిత్యానంద్ రాయ్ బిల్లు ప్రవేశపెట్టారు. నేపధ్యం: AP శాసనసభ మార్చి 28, 2026న తీర్మానం ఆమోదించింది. 29,000 రైతులు 33,000 ఎకరాలు భూమి ఇచ్చారు. ₹56,000 కోట్ల విలువైన 91 మౌలిక సదుపాయాల ప్రాజెక్టులు నిర్మాణంలో ఉన్నాయి.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- బిల్లు: AP Reorganisation (Amendment) Bill, 2026 — పార్లమెంట్ పూర్తి ఆమోదం
- లోక్సభ: ఏప్రిల్ 1, 2026 | రాజ్యసభ: ఏప్రిల్ 2, 2026 (Voice Vote)
- సవరణ: AP Reorganisation Act, 2014 — Section 5
- అమలు తేదీ: వెనుకబడిన ప్రభావంతో June 2, 2024 నుండి
- AP CM: నారా చంద్రబాబు నాయుడు
- MoS హోం: నిత్యానంద్ రాయ్ (Nityanand Rai)
- AP శాసనసభ తీర్మానం: March 28, 2026
- రైతులు: 29,000 మంది — 33,000 ఎకరాలు (Land Pooling)
16 APCO SKOCH అవార్డు — హ్యాండ్లూమ్ రంగంలో డిజిటైజేషన్కు గుర్తింపు; e-Commerce, డిజిటల్ బిల్లింగ్ చొరవలు
Andhra Pradesh State Handloom Weavers Co-operative Society Ltd. (APCO) SKOCH అవార్డు-2025 పొందింది — హ్యాండ్లూమ్ రంగంలో డిజిటైజేషన్ చొరవలకు గుర్తింపుగా. అవార్డు నూతన ఢిల్లీలో SKOCH Summitలో ప్రదానం చేశారు; స్వీకర్త: G. రేఖా రాణి — Commissioner of Handlooms & Textiles మరియు APCO Vice-Chairperson & MD. APCO ముఖ్య డిజిటల్ చొరవలు: కంప్యూటరీకృత బిల్లింగ్ సిస్టమ్ — పారదర్శకత, సామర్థ్యం పెంపు; Amazon, Flipkart వంటి e-Commerce వేదికలపై విక్రయాలు; Digital Inventory Management. SKOCH Award — పాలన, డిజిటల్ రూపాంతరణ, సమ్మిళిత అభివృద్ధిలో శ్రేష్ఠతకు భారత్లో ప్రతిష్ఠాత్మక అవార్డు. AP ముఖ్య హ్యాండ్లూమ్ పథకాలు: NITRA (National Institute of Technical Research) ద్వారా నాణ్యత పరీక్ష; Weavers Service Centres.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- అవార్డు: APCO — SKOCH Award 2025 — హ్యాండ్లూమ్ డిజిటైజేషన్
- APCO పూర్తి రూపం: Andhra Pradesh State Handloom Weavers Co-operative Society
- స్వీకర్త: G. రేఖా రాణి — Commissioner of Handlooms & Textiles, APCO MD
- SKOCH అవార్డు: పాలన + డిజిటల్ రూపాంతరణ రంగంలో గుర్తింపు
- చొరవలు: Digital Billing + Amazon/Flipkart e-Commerce
- AP ముఖ్య హ్యాండ్లూమ్ కేంద్రాలు: ధర్మవరం, మంగళగిరి, పిఠాపురం
- AP CM: నారా చంద్రబాబు నాయుడు
🏙️ తెలంగాణ వ్యవహారాలు — TGPSC పరీక్షలకు ప్రత్యేకం
17 NGT మూసీ రివర్ఫ్రంట్ డెవలప్మెంట్ పిటిషన్ కొట్టివేత — పర్యావరణ అనుమతి కోసం దరఖాస్తు ఇప్పటికే సమర్పించిందని TG ప్రభుత్వం
National Green Tribunal (NGT) — Southern Bench, Chennai తెలంగాణ మూసీ రివర్ఫ్రంట్ డెవలప్మెంట్ ప్రాజెక్టు (Musi Riverfront Development Project)కు వ్యతిరేకంగా దాఖలైన పిటిషన్ను కొట్టివేసింది. BRS నాయకుడు పటోల్లా కార్తీక్ రెడ్డి — పర్యావరణ అనుమతి లేకుండా ప్రాజెక్టు ప్రారంభించారని పిటిషన్ దాఖలు చేశారు. NGT పరిశీలన: ఆందోళనలు ఇప్పటికే రాష్ట్ర EIA అధికారం జారీ చేసిన ToR (Terms of Reference)లో చేర్చబడ్డాయి; TG ప్రభుత్వం పర్యావరణ అనుమతికి దరఖాస్తు ఇప్పటికే సమర్పించింది. మూసీ నది — విక్రాబాద్ జిల్లా, అనంతగిరి కొండలలో జన్మించి హైదరాబాద్ మీదుగా పారుతుంది; కృష్ణా నది యొక్క ఎడమ పార్శ్వ ఉపనది. NGT స్థాపన: 2010 — National Green Tribunal Act, 2010; HQ: నూతన ఢిల్లీ; Benches: Pune, Kolkata, Chennai, Bhopal.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- నిర్ణయం: NGT Southern Bench, Chennai — మూసీ పిటిషన్ కొట్టివేత
- NGT స్థాపన: 2010 — National Green Tribunal Act, 2010
- NGT HQ: New Delhi | Benches: Pune, Kolkata, Chennai, Bhopal
- మూసీ నది జన్మస్థానం: అనంతగిరి కొండలు, విక్రాబాద్ జిల్లా
- మూసీ — కృష్ణా: ఎడమ పార్శ్వ ఉపనది (Left-bank Tributary)
- ToR పూర్తి రూపం: Terms of Reference
- TG CM: A. రేవంత్ రెడ్డి (A. Revanth Reddy)
- 1908 మూసీ వరదలు: హైదరాబాద్లో చారిత్రక విపత్తు
18 తెలంగాణ రాష్ట్ర రక్షిత స్మారకాలు అదృశ్యం — 70+ స్మారక స్థలాలు అధికారిక రికార్డుల్లో ఉన్నా భౌతికంగా మాయం; వారసత్వ పాలనలో తీవ్ర లోపాలు
తెలంగాణలో 70కి పైగా రాష్ట్ర రక్షిత స్మారక స్థలాలు అధికారిక జాబితాలో ఉన్నప్పటికీ భౌతికంగా అదృశ్యమయ్యాయి — ఇది వారసత్వ పాలనలో తీవ్ర సంక్షోభాన్ని సూచిస్తుంది. తెలంగాణ రాష్ట్రం అధికారికంగా 346 స్మారక స్థలాలను రక్షిత స్మారకాలుగా జాబితా చేసింది — Heritage Department కింద. అదృశ్యం కారణాలు: వేగవంతమైన పట్టణీకరణ; మౌలిక సదుపాయాల విస్తరణ; వ్యవసాయ కార్యకలాపాలు; క్రమం తప్పిన పర్యవేక్షణ, భౌతిక రక్షణ నిర్మాణాలు లేకపోవడం. ASI (Archaeological Survey of India) కేంద్ర రక్షిత స్మారకాలను నిర్వహిస్తుంది; రాష్ట్ర రక్షిత స్మారకాలను రాష్ట్ర పురావస్తు శాఖ నిర్వహిస్తుంది. చట్టపరమైన రక్షణ: Ancient Monuments and Archaeological Sites and Remains Act, 1958 (AMASR Act). తెలంగాణ పురావస్తు వారసత్వం: కాకతీయ శిల్పకళ (వరంగల్), పర్తి పాఠశాల శిలాలు, నిజాం పాలన నిర్మాణాలు.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- సంఘటన: TG లో 70+ రక్షిత స్మారకాలు భౌతికంగా అదృశ్యం
- TG మొత్తం రక్షిత స్మారకాలు: 346
- కేంద్ర నిర్వహణ సంస్థ: ASI (Archaeological Survey of India)
- చట్టపరమైన రక్షణ: AMASR Act, 1958
- కారణాలు: పట్టణీకరణ + పర్యవేక్షణ లేమి + అమలు లోపాలు
- TG ముఖ్య వారసత్వం: కాకతీయ శిల్పకళ, చార్మినార్, రామప్ప దేవాలయం (UNESCO WHS)
- Megalithic Structures: Iron Age — Cairns, Stone Circles — Deccan Plateau
💰 ఆర్థిక వ్యవస్థ & బ్యాంకింగ్ — కరెంట్ అఫైర్స్ 04 ఏప్రిల్ 2026
19 Emirates NBD — RBL Bank లో 74% వాటా కొనుగోలుకు RBI ఆమోదం; $3 బిలియన్ FDI — దేశీయ బ్యాంకు రంగంలో అతి పెద్ద విదేశీ పెట్టుబడి
Reserve Bank of India (RBI) UAE ఆధారిత Emirates NBD (ENBD) కి RBL Bank లో 74% వాటా $3 బిలియన్ చెల్లింపుతో కొనుగోలు చేయడానికి అనుమతి ఇచ్చింది. ఇది భారత్ దేశీయ బ్యాంకింగ్ రంగంలో అతి పెద్ద FDI (Foreign Direct Investment). నిర్మాణ మార్పు: RBL Bank దేశీయ ప్రైవేట్ బ్యాంక్ నుండి Foreign Bank Subsidiaryగా మారనుంది. WOS (Wholly Owned Subsidiary) మోడల్: విదేశీ బ్యాంక్ స్వంత రాజధాని, స్వంత బోర్డుతో దేశీయంగా నమోదైన అనుబంధ సంస్థగా ఉంటుంది. ప్రైవేట్ బ్యాంకుల్లో FDI పరిమితి: 74%; అయితే పెద్ద విదేశీ కొనుగోళ్ళకు RBI ప్రత్యేక, విడివిడి ఆమోదం అవసరం. Commercial Banks Governance Directions, 2025 — కఠినమైన Board నిర్మాణ నిబంధనలు. RBL Bank HQ: Mumbai; స్థాపన: 1943.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- ఒప్పందం: Emirates NBD → RBL Bank 74% వాటా — $3 బిలియన్
- రికార్డు: దేశీయ బ్యాంకు రంగంలో అతి పెద్ద FDI
- నిర్మాణ మార్పు: Domestic Private Bank → Foreign Bank Subsidiary
- WOS పూర్తి రూపం: Wholly Owned Subsidiary
- FDI పరిమితి (ప్రైవేట్ బ్యాంకులు): 74%
- RBL Bank: Mumbai HQ; స్థాపన: 1943
- Emirates NBD: UAE ఆధారిత బ్యాంక్; Dubai HQ
- RBI Governor: సంజయ్ మల్హోత్రా
20 India Manufacturing PMI మార్చి 2026 లో 53.9 కి పడిపోయింది — 45 నెలల కనిష్ఠం; పశ్చిమాసియా సంఘర్షణ ప్రభావం
HSBC India Manufacturing PMI (Purchasing Managers’ Index) మార్చి 2026లో 53.9కి పడిపోయింది — ఫిబ్రవరి 2026 లో 56.9 ఉండింది; ఇది 45 నెలల కనిష్ఠ స్థాయి (45-Month Low). అయితే 50 పైన ఉంది కాబట్టి విస్తరణ జోన్ (Expansion Zone)లోనే ఉంది. పతనానికి కారణాలు: పశ్చిమాసియా సంఘర్షణ — ముడి చమురు ధరలు పెరగడం; ఇన్పుట్ వ్యయాల పెరుగుదల; అంతర్జాతీయ డిమాండ్ బలహీనత. PMI అంటే ఏమిటి: 5 సూచికలు — కొత్త ఆర్డర్లు, ఉత్పత్తి, ఉపాధి, సరఫరాదారుల డెలివరీ సమయాలు, కొనుగోలు నిల్వలు. 50 కంటే ఎక్కువ = విస్తరణ; తక్కువ = సంకోచం. భారత్ GDP లో Manufacturing వాటా: ~16–17%. భారత్ తయారీ PMI ప్రపంచ భూరాజకీయ ఒత్తిళ్ళకు గురయ్యే దేశం అని ఇది చూపిస్తుంది. Customs Duty — 40 పెట్రోకెమికల్ ఉత్పత్తులపై జూన్ 30, 2026 వరకు మినహాయింపు ఇచ్చారు — ఇన్పుట్ వ్యయం తగ్గించడానికి.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- PMI: HSBC India Manufacturing PMI — March 2026 — 53.9 (45-Month Low)
- PMI పూర్తి రూపం: Purchasing Managers’ Index
- PMI 5 సూచికలు: కొత్త ఆర్డర్లు, ఉత్పత్తి, ఉపాధి, సరఫరా సమయాలు, నిల్వలు
- 50 పైన: విస్తరణ (Expansion) | 50 కింద: సంకోచం (Contraction)
- కారణం: West Asia Conflict — Input Cost Push + Weak Global Demand
- Manufacturing GDP వాటా: ~16–17%
- Petrochemical Duty Exemption: 40 products — June 30, 2026 వరకు
🔬 సైన్స్ & టెక్నాలజీ — కరెంట్ అఫైర్స్ 04 ఏప్రిల్ 2026 తెలుగు
21 Aditya-L1 రెండవ AO విడుదల — ISRO భారత శాస్త్రవేత్తలకు పరిశీలన సమయానికి దరఖాస్తు ఆహ్వానం; Science Phase లో మిషన్
ISRO యొక్క సౌర పరిశీలన మిషన్ Aditya-L1 ప్రస్తుతం Science Phaseలో ఉంది — L1 (Lagrange Point 1)లో కక్ష్యలో ఉంది. ISRO రెండవ Announcement of Opportunity (Second AO) విడుదల చేసింది — భారత శాస్త్రవేత్తలు ఉపగ్రహ సాధనాలపై నిర్దిష్ట పరిశీలన సమయానికి దరఖాస్తు చేసుకోవచ్చు. L1 (Sun-Earth Lagrange Point 1) ప్రాముఖ్యత: గ్రహణాలు లేకుండా నిరంతరం సూర్యుని పరిశీలించే అవకాశం. మిషన్ సాధనాలు: VELC (Visible Emission Line Coronagraph) — Coronal Heating రహస్యం పరిష్కారానికి; SUIT, PAPA, MAG వంటి 7 సాధనాలు. Aditya-L1 — ప్రయోగం: సెప్టెంబర్ 2, 2023; L1 చేరుకున్న తేదీ: జనవరి 6, 2024. డేటా ప్రపంచ వ్యాప్తంగా Space Weather అంచనాలకు వాడుతున్నారు. COPUOS — UN Committee on the Peaceful Uses of Outer Space.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- మిషన్: Aditya-L1 — Science Phase; Second AO విడుదల
- ప్రయోగం: September 2, 2023 | L1 చేరుకున్నది: January 6, 2024
- L1 ప్రాముఖ్యత: గ్రహణాలు లేకుండా నిరంతర సూర్య పరిశీలన
- VELC: Visible Emission Line Coronagraph — Coronal Heating
- AO పూర్తి రూపం: Announcement of Opportunity
- మొత్తం సాధనాలు: 7
- ISRO పూర్తి రూపం: Indian Space Research Organisation
- ISRO Chairman: V. నారాయణన్ (V. Narayanan)
22 Saturn కి 11 కొత్త చంద్రులు — మొత్తం 285 చంద్రులు; Jupiter 101 చంద్రులు — సౌరమండలంలో రికార్డులు
తాజా ఖగోళ ఆవిష్కరణలతో Saturn (శని గ్రహం)కి 11 కొత్త చంద్రులు గుర్తించారు — మొత్తం సంఖ్య 285కి చేరింది. అదే సమయంలో Jupiter (బృహస్పతి)కి 101 చంద్రులు ఉన్నట్టు ధృవీకరించారు. ఈ ఆవిష్కరణలు ఖగోళ శాస్త్ర జ్ఞానం నిరంతర విస్తరణను చూపిస్తున్నాయి. Saturn గురించి ముఖ్య సమాచారం: సౌరమండలంలో 6వ గ్రహం; Gas Giant; రింగ్స్కు ప్రసిద్ధి; Titan — అతి పెద్ద చంద్రుడు (ఏకైక వాతావరణం కలిగిన చంద్రుడు). Jupiter — సౌరమండలంలో అతి పెద్ద గ్రహం; Ganymede — సౌరమండలంలో అతి పెద్ద చంద్రుడు (Mercury కంటే పెద్దది). ఈ ఆవిష్కరణలు ESA Gaia Mission మరియు Subaru Telescope సహకారంతో జరిగాయి. చంద్రుల వర్గీకరణ: Regular Moons (గురుత్వాకర్షణ పట్టు) + Irregular Moons (captured asteroids).
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- Saturn చంద్రులు: 285 (11 కొత్తవి) | Jupiter చంద్రులు: 101
- Saturn అతి పెద్ద చంద్రుడు: Titan (ఏకైక వాతావరణం ఉన్న చంద్రుడు)
- Jupiter: సౌరమండలంలో అతి పెద్ద గ్రహం
- Ganymede: Jupiter చంద్రుడు — Mercury కంటే పెద్దది
- Saturn: 6వ గ్రహం — Gas Giant — రింగ్స్కు ప్రసిద్ధి
- Mars చంద్రులు: Phobos + Deimos (2)
- Earth చంద్రుడు: Moon (1)
🏅 క్రీడలు — కరెంట్ అఫైర్స్ 04 ఏప్రిల్ 2026 తెలుగు
23 UPI మార్చి 2026 లో రికార్డు 2,264 కోట్ల లావాదేవీలు — డిజిటల్ చెల్లింపులలో సర్వకాల గరిష్ఠం; NPCI ప్రకటన
NPCI (National Payments Corporation of India) ప్రకటన ప్రకారం UPI (Unified Payments Interface) మార్చి 2026లో 2,264 కోట్ల (22.64 బిలియన్) లావాదేవీలు నమోదు చేసింది — డిజిటల్ చెల్లింపులలో సర్వకాల గరిష్ఠం. UPI ప్రారంభం: ఏప్రిల్ 2016; అభివృద్ధి సంస్థ: NPCI. ముఖ్య UPI Apps: PhonePe, Google Pay, Paytm, BHIM. BHIM (Bharat Interface for Money) ప్రారంభం: డిసెంబర్ 2016, PM మోదీ. UPI One World — విదేశీయులకు, NRIలకు UPI వినియోగం. UPI లైట్ — చిన్న లావాదేవీలకు Offline చెల్లింపు. భారత్ RBI డిజిటల్ రూపాయి (e₹) పైలట్ 2022 నుండి నడుస్తోంది. Digital India Mission కింద UPI భారత్ ఆర్థిక సమ్మిళితానికి (Financial Inclusion) ప్రధాన సాధనం.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- రికార్డు: UPI — 22.64 బిలియన్ లావాదేవీలు (March 2026)
- UPI ప్రారంభం: April 2016
- NPCI పూర్తి రూపం: National Payments Corporation of India
- BHIM ప్రారంభం: December 2016 — PM మోదీ
- BHIM పూర్తి రూపం: Bharat Interface for Money
- UPI లైట్: Offline చిన్న చెల్లింపులు
- NPCI స్థాపన: 2008 — RBI + IBA సహకారంతో
24 Khelo India Tribal Games ముగింపు — కర్ణాటక అగ్రస్థానంలో; ఆదివాసీ క్రీడా సంస్కృతికి జాతీయ వేదిక
Khelo India Tribal Games 2026 విజయవంతంగా ముగిసింది — కర్ణాటక (Karnataka) అగ్రస్థానంలో నిలిచి పతక పట్టికలో మొదటి స్థానం సాధించింది. ఈ క్రీడలు Ministry of Youth Affairs and Sports మరియు Ministry of Tribal Affairs సంయుక్త ఆధ్వర్యంలో నిర్వహించారు. Khelo India Tribal Games ప్రత్యేకత: ఆదివాసీ సమాజాల సాంప్రదాయ క్రీడలు మరియు జాతీయ స్థాయి క్రీడల సమ్మేళనం; గిరిజన యువతకు జాతీయ స్థాయి వేదిక. ఈ క్రీడలలో పరిగెత్తే పోటీలు (Athletics), కుస్తీ (Wrestling), తీరాలు (Archery), ఆదివాసీ సాంప్రదాయ క్రీడలు వంటివి చేర్చారు. Khelo India కార్యక్రమం 2018లో ప్రారంభించారు — National Sports Education Board (NSEB) మరియు Sports Authority of India (SAI) ద్వారా అమలు. ఈ విజయం జాతీయ క్రీడా విధానంలో గిరిజన క్రీడా సంస్కృతి గుర్తింపుకు ముఖ్యమైన ముందడుగు.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- క్రీడలు: Khelo India Tribal Games 2026 — Karnataka అగ్రస్థానం
- నిర్వాహకులు: Ministry of Youth Affairs & Sports + Ministry of Tribal Affairs
- Khelo India ప్రారంభం: 2018
- అమలు సంస్థ: SAI (Sports Authority of India)
- SAI పూర్తి రూపం: Sports Authority of India
- లక్ష్యం: ఆదివాసీ యువతకు జాతీయ స్థాయి క్రీడా వేదిక
- సంబంధిత విధానం: National Sports Policy + Tribal Affairs Ministry
- NSEB పూర్తి రూపం: National Sports Education Board
🏆 అవార్డులు / సంస్కృతి / నియామకాలు — కరెంట్ అఫైర్స్ 04 ఏప్రిల్ 2026
25 INS Sanshodhak కమీషనింగ్ — Survey Vessel (Large) ప్రాజెక్టు 4వ మరియు చివరి నౌక; సముద్ర సర్వే సామర్థ్యం బలోపేతం
భారత నౌకాదళం INS Sanshodhak (Yard 3028)ను అధికారికంగా స్వీకరించింది — ఇది Survey Vessel (Large) — SVL ప్రాజెక్టులో నిర్మించిన 4వ మరియు చివరి నౌక. నిర్మించిన సంస్థ: GRSE (Garden Reach Shipbuilders and Engineers), Kolkata. SVL ప్రాజెక్టు — 4 నౌకలు: INS Sandhayak, INS Nirdeshak, INS Ikshak, INS Sanshodhak. ఈ నౌకలు: సముద్ర స్థలాకృతి సర్వే (Hydrographic Survey), నావిగేషన్ చార్ట్ల అప్డేటింగ్, తీరప్రాంత పర్యవేక్షణకు ఉపయోగపడతాయి. Sanshodhak అంటే తెలుగులో “పరిశోధకుడు”. GRSE HQ: Kolkata; ఇది Ministry of Defence కింద DPSU (Defence Public Sector Undertaking). భారత నౌకాదళంలో సర్వే నౌకలు జాతీయ భద్రత, వ్యవసాయ మత్స్య రంగం, ఓడరేవుల నిర్వహణకు అత్యంత కీలకం.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- నౌక: INS Sanshodhak — SVL ప్రాజెక్టు 4వ & చివరి నౌక
- నిర్మించిన సంస్థ: GRSE (Garden Reach Shipbuilders and Engineers), Kolkata
- SVL నౌకలు: Sandhayak, Nirdeshak, Ikshak, Sanshodhak
- GRSE: Kolkata — Ministry of Defence కింద DPSU
- ఉపయోగం: Hydrographic Survey + Navigation Chart Update
- INS తారాగిరి (Project 17A): MDL, Mumbai
- INS Dunagiri (Project 17A): GRSE, Kolkata
26 World Autism Awareness Day — ఏప్రిల్ 2, 2026; 2026 థీమ్ “Advancing Inclusion Through AI”; వైవిధ్యం-ఆమోదం సందేశం
ప్రపంచ ఆటిజమ్ అవగాహన దినోత్సవం (World Autism Awareness Day) ఏప్రిల్ 2, 2026న ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆచరించారు. 2026 థీమ్: “Advancing Inclusion Through AI (Artificial Intelligence)”. UN General Assembly 2007 లో ఈ దినోత్సవాన్ని ప్రకటించింది; 2008 నుండి ఆచరిస్తున్నారు. ASD (Autism Spectrum Disorder) — న్యూరోడెవలప్మెంటల్ రుగ్మత; సంభాషణ, సామాజిక సంపర్కంపై ప్రభావం. India’s National Trust Act, 1999 — ఆటిజమ్, సెరెబ్రల్ పాల్సీ, మెంటల్ రిటార్డేషన్ ఉన్న వ్యక్తుల సంక్షేమానికి. RPWD Act, 2016 (Rights of Persons with Disabilities Act) — 21 రకాల వైకల్యాలకు హక్కులు; ఆటిజమ్ చేర్చారు. గుర్తింపు రంగు: నీలం (Blue Light). WHO ప్రకారం ప్రపంచంలో 100 మందిలో ఒకరికి ASD ఉంటుంది.
📌 పరీక్ష పాయింట్ (Exam Point)
- దినోత్సవం: World Autism Awareness Day — April 2
- 2026 థీమ్: “Advancing Inclusion Through AI”
- UN ప్రకటన: 2007; ఆచరణ: 2008 నుండి
- ASD పూర్తి రూపం: Autism Spectrum Disorder
- RPWD Act: 2016 — 21 రకాల వైకల్యాలకు హక్కులు (ఆటిజమ్ చేర్పు)
- National Trust Act: 1999 — ఆటిజమ్ సంక్షేమం
- గుర్తింపు రంగు: నీలం (Blue)
- WHO అంచనా: 100 మందిలో 1 కి ASD
⚡ త్వరిత పునశ్చరణ — కరెంట్ అఫైర్స్ 04 ఏప్రిల్ 2026 తెలుగు (Quick Revision)
- NCERT డీమ్డ్ యూనివర్సిటీ: UGC Act 1956 Section 3 కింద “Distinct Category” — Degrees ప్రదానం హక్కు; 6 RIEలతో సహా; March 30, 2026 నోటిఫికేషన్
- అమరావతి శాశ్వత రాజధాని: AP Reorganisation (Amendment) Bill 2026 — Rajya Sabha ఏప్రిల్ 2 ఆమోదం; June 2, 2024 నుండి వెనుకబడిన ప్రభావంతో; Section 5 సవరణ
- Qdenga వ్యాక్సిన్: భారత్ మొదటి డెంగీ వ్యాక్సిన్ — DCGI అనుమతి; 4–60 సంవత్సరాలు; Takeda Pharmaceutical, Japan; 2 డోసులు
- డిజిటల్ Census 2027: April 1, 2026 నుండి డేటా సేకరణ; 16వ మొత్తం; స్వాతంత్ర్యం తర్వాత 8వ; ₹1,718 కోట్లు; ప్రపంచంలో అతి పెద్ద డిజిటల్ Census
- RBI NDD బ్యాన్: రూపాయి ₹95/$కి పతనం నేపధ్యంలో; NDF/NDD కాంట్రాక్టులు నిషేధం; April 1, 2026
- Emirates NBD → RBL Bank: 74% వాటా $3 బిలియన్ — దేశీయ బ్యాంకు రంగంలో అతి పెద్ద FDI; RBI ఆమోదం
- BCGCL-MCL ప్రాజెక్టు: లఖన్పూర్, ఒడిశాలో భారత్ మొదటి Coal-to-Ammonium Nitrate — BHEL Gasification సాంకేతికత; 2,000 TPD
- NGT మూసీ పిటిషన్ కొట్టివేత: Southern Bench, Chennai; మూసీ — కృష్ణా ఎడమ పార్శ్వ ఉపనది; జన్మస్థానం — అనంతగిరి కొండలు, విక్రాబాద్
- APCO SKOCH అవార్డు: హ్యాండ్లూమ్ డిజిటైజేషన్; G. రేఖా రాణి స్వీకరణ
- UPI రికార్డు: మార్చి 2026 లో 22.64 బిలియన్ లావాదేవీలు — సర్వకాల గరిష్ఠం
- World Autism Awareness Day: April 2; 2026 థీమ్ — “Advancing Inclusion Through AI”
- HSBC Manufacturing PMI: మార్చి 2026 — 53.9 (45-Month Low); విస్తరణ జోన్లోనే; West Asia సంఘర్షణ ప్రభావం
- INS Sunayna మిషన్: తూర్పు ఆఫ్రికా సముద్ర సహకార పర్యటన; SAGAR విధాన అమలు; Counter-Piracy, HADR
- Khelo India Tribal Games 2026: Karnataka అగ్రస్థానం; గిరిజన క్రీడల జాతీయ వేదిక; Khelo India 2018 నుండి
📋 ముగింపు — కరెంట్ అఫైర్స్ 04 ఏప్రిల్ 2026 తెలుగు కీలక విషయాలు
- అమరావతి శాశ్వత రాజధాని బిల్లు పార్లమెంట్ ఆమోదం — 2014 AP విభజన తర్వాత చారిత్రక పరిష్కారం; 12 సంవత్సరాల రాజకీయ అనిశ్చితి ముగింపు.
- NCERT డీమ్డ్ యూనివర్సిటీ హోదా — పాఠశాల విద్య నుండి ఉన్నత పరిశోధన వరకు NEP 2020 దృష్టి ముందడుగు.
- Qdenga వ్యాక్సిన్ అనుమతి — భారత్లో ప్రతి సంవత్సరం 2 లక్షల+ డెంగీ కేసుల నేపధ్యంలో మైలురాయి.
- డిజిటల్ Census 2027 — 2021 COVID వాయిదా తర్వాత ప్రపంచంలో అతి పెద్ద డిజిటల్ జనాభా లెక్కలు ప్రారంభం.
- RBI NDD బ్యాన్ — పశ్చిమాసియా సంఘర్షణ నేపధ్యంలో రూపాయి రక్షణకు కఠిన చర్యలు; 2020 లిబరలైజేషన్ తిరోగమనం.
- హీలియం సంక్షోభం 2026 — 100% దిగుమతి ఆధారపడ్డ భారత్కు MRI, Semiconductor రంగాలకు తక్షణ ముప్పు.
- BCGCL-MCL Coal-to-Ammonium Nitrate ప్రాజెక్టు — Atmanirbhar Bharat స్ఫూర్తితో స్వదేశీ BHEL సాంకేతికత వినియోగం.
- UPI 22.64 బిలియన్ లావాదేవీలు — భారత్ డిజిటల్ పేమెంట్ విప్లవంలో మరో రికార్డు; ప్రపంచ ఆదర్శంగా నిలిచింది.
- INS Sunayna మిషన్ — SAGAR విధానం కింద హిందూ మహాసముద్రంలో భారత్ సముద్ర నాయకత్వం చాటింది.
- Khelo India Tribal Games 2026 — Karnataka విజయంతో గిరిజన క్రీడా సంస్కృతి జాతీయ వేదికపై వెలిగింది.
❓ కరెంట్ అఫైర్స్ 04 ఏప్రిల్ 2026 తెలుగు — FAQs (త్వరిత అంశాలు)
NCERT కి ఏ హోదా ప్రదానం చేశారు? ఏ చట్టం కింద?
NCERT కి “Deemed to be University (Distinct Category)” హోదా ప్రదానం చేశారు — UGC Act, 1956 — Section 3 కింద, Ministry of Education నోటిఫికేషన్ (March 30, 2026) ద్వారా. ఆరు RIEలతో సహా: అజ్మీర్, భోపాల్, భువనేశ్వర్, మైసూరు, షిల్లాంగ్, PSSCIVE భోపాల్. ఇప్పుడు NCERT B.Ed., M.Ed., PhD కార్యక్రమాలు నడపగలదు; Degrees ప్రదానం చేయగలదు.
అమరావతి శాశ్వత రాజధాని బిల్లు పార్లమెంట్లో ఎప్పుడు ఆమోదం పొందింది? ముఖ్య అంశాలు ఏమిటి?
AP Reorganisation (Amendment) Bill, 2026 లోక్సభలో ఏప్రిల్ 1 మరియు రాజ్యసభలో ఏప్రిల్ 2, 2026న Voice Vote ద్వారా ఆమోదం పొందింది. AP Reorganisation Act, 2014 — Section 5 లో “a new capital” బదులు “Amaravati shall be the new capital” అని సవరించారు. అమలు: June 2, 2024 నుండి వెనుకబడిన ప్రభావంతో. AP Assembly తీర్మానం: March 28, 2026. 29,000 రైతులు 33,000 ఎకరాలు ఇచ్చారు.
Qdenga వ్యాక్సిన్ అంటే ఏమిటి? భారత్కు ఏ ప్రత్యేకత ఉంది?
Qdenga భారత్లో మొట్టమొదటి DCGI అనుమతి పొందిన డెంగీ వ్యాక్సిన్. Takeda Pharmaceutical, Japan నిర్మించిన Live-Attenuated Tetravalent Dengue Vaccine — నాలుగు DENV సీరోటైప్లకు వ్యతిరేకంగా. 4–60 సంవత్సరాల వయస్సు వారికి; 2 డోసులు 3 నెలల వ్యవధిలో; Pre-vaccination screening అవసరం లేదు.
డిజిటల్ Census 2027 ఏమిటి? ఇది ఎన్నవ జనాభా లెక్కలు?
Census 2027 అనేది భారత్ మొదటి పూర్తి డిజిటల్ జనాభా లెక్కలు. డేటా సేకరణ April 1, 2026 నుండి ప్రారంభమైంది. 16వ మొత్తం జనాభా లెక్కలు; స్వాతంత్ర్యం తర్వాత 8వ. ₹1,718 కోట్ల పెట్టుబడి. థీమ్: “Jan Ganana Se Jan Kalyan Tak”. మొదటి డేటా రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము నుండి సేకరించారు. ORGI (MHA కింద) నోడల్ సంస్థ.
RBI NDD బ్యాన్ ఎందుకు విధించారు? NDD అంటే ఏమిటి?
పశ్చిమాసియా సంఘర్షణ కారణంగా రూపాయి ₹95/$ కి పడిపోవడంతో RBI April 1, 2026న NDD/NDF బ్యాన్ విధించింది. NDD (Non-Deliverable Derivatives)/NDF (Non-Deliverable Forwards) అంటే ఆఫ్షోర్ (Singapore, London లో) రూపాయి డెరివేటివ్ కాంట్రాక్టులు — USD లో నగదు సెటిల్మెంట్ జరుగుతుంది. ఆఫ్షోర్ NDF మార్కెట్ (~$140 బిలియన్) దేశీయ రూపాయి ధర నిర్ణయాన్ని వక్రీకరించడం వల్ల ఈ బ్యాన్.
BCGCL-MCL Coal-to-Ammonium Nitrate ప్రాజెక్టు ఎక్కడ ఉంది? ఏ సాంకేతికత వాడారు?
BCGCL మరియు MCL (CIL అనుబంధ) సహకారంతో లఖన్పూర్, ఒడిశాలో భారత్ మొదటి స్వదేశీ Coal-to-Ammonium Nitrate ప్రాజెక్టు ఏర్పాటవుతోంది. BHEL అభివృద్ధి చేసిన స్వదేశీ Gasification సాంకేతికత వాడారు. సామర్థ్యం: 2,000 TPD. Land Lease Agreement April 1, 2026న సంతకం అయింది. G. కిషన్ రెడ్డి (Ministry of Coal & Mines) సమక్షంలో.
NGT మూసీ రివర్ఫ్రంట్ నిర్ణయంలో మూసీ నది గురించి ముఖ్య వివరాలు ఏమిటి?
NGT Southern Bench, Chennai మూసీ రివర్ఫ్రంట్ పిటిషన్ను కొట్టివేసింది — TG ప్రభుత్వం ఇప్పటికే పర్యావరణ అనుమతికి దరఖాస్తు చేసిందని. మూసీ నది విక్రాబాద్ జిల్లా అనంతగిరి కొండలలో జన్మించింది; హైదరాబాద్ మీదుగా పారుతుంది; కృష్ణా నది యొక్క ఎడమ పార్శ్వ ఉపనది. 1908 మూసీ వరదలు చారిత్రక విపత్తు.
హీలియం సంక్షోభం 2026 భారత్పై ఎంత ప్రభావం చూపుతుంది?
భారత్ హీలియంలో 100% దిగుమతి ఆధారపడ్డది; 50%+ Qatar నుండి వస్తుంది. ఇరాన్ దాడితో Qatar Ras Laffan LNG plant మూసివేత నేపధ్యంలో ~14% ప్రపంచ హీలియం సరఫరా తగ్గింది. MRI స్కాన్లు (Super Conducting Magnets), Semiconductor తయారీ (EUV Lithography), ISRO మిషన్లు ప్రభావితమవుతాయి. భారత OSAT సంస్థలకు కేవలం 4–8 వారాల Buffer మాత్రమే ఉంది.
UPI మార్చి 2026 లో ఎంత లావాదేవీలు నమోదయ్యాయి? UPI ఎప్పుడు ప్రారంభమైంది?
UPI మార్చి 2026 లో 22.64 బిలియన్ (2,264 కోట్ల) లావాదేవీలు నమోదయ్యాయి — సర్వకాల గరిష్ఠం. UPI ప్రారంభం April 2016; నిర్మించిన సంస్థ NPCI (National Payments Corporation of India). BHIM (Bharat Interface for Money) December 2016 లో PM మోదీ ప్రారంభించారు.
World Autism Awareness Day ఏ రోజు జరుగుతుంది? 2026 థీమ్ ఏమిటి?
World Autism Awareness Day ఏప్రిల్ 2న జరుగుతుంది. 2026 థీమ్: “Advancing Inclusion Through AI”. UN General Assembly 2007లో ప్రకటించింది; 2008 నుండి ఆచరిస్తున్నారు. ASD (Autism Spectrum Disorder) — న్యూరోడెవలప్మెంటల్ రుగ్మత. భారత్లో RPWD Act 2016 మరియు National Trust Act 1999 రక్షణ అందిస్తున్నాయి.
INS Sunayna మిషన్ ఏమిటి? SAGAR విధానం ఏమిటి?
INS Sunayna ఒక Offshore Patrol Vessel (OPV) — Southern Naval Command, Kochi కింద. తూర్పు ఆఫ్రికా దేశాల సముద్ర సహకార పర్యటన నిర్వహించింది — Counter-Piracy, HADR, PASSEX లక్ష్యాలతో. SAGAR అంటే “Security and Growth for All in the Region” — PM మోదీ ప్రకటించిన భారత హిందూ మహాసముద్ర విధానం.
Khelo India Tribal Games 2026 లో ఏ రాష్ట్రం అగ్రస్థానంలో నిలిచింది?
Khelo India Tribal Games 2026 లో Karnataka అగ్రస్థానంలో నిలిచి పతక పట్టికలో మొదటి స్థానం సాధించింది. ఈ క్రీడలు Ministry of Youth Affairs & Sports మరియు Ministry of Tribal Affairs సంయుక్తంగా నిర్వహిస్తాయి. Khelo India కార్యక్రమం 2018లో ప్రారంభమైంది. SAI (Sports Authority of India) అమలు సంస్థ.
📝 MCQ Practice Zone — 13 అభ్యాస ప్రశ్నలు (కరెంట్ అఫైర్స్ 04 ఏప్రిల్ 2026 తెలుగు)
Q1. NCERT కి “Deemed to be University” హోదా ఏ చట్టపరమైన సెక్షన్ కింద ప్రదానం చేశారు?
- A) UGC Act, 1956 — Section 2(f)
- B) UGC Act, 1956 — Section 3
- C) Education Act, 1961 — Section 10
- D) NEP 2020 — Chapter 7
✅ సమాధానం: B) UGC Act, 1956 — Section 3 (Ministry of Education నోటిఫికేషన్ March 30, 2026; “Distinct Category”; 6 RIEలు చేర్పు; Degrees అందించే హక్కు)
Q2. AP Reorganisation (Amendment) Bill, 2026 రాజ్యసభలో ఏ రోజు ఆమోదం పొందింది?
- A) మార్చి 28, 2026
- B) ఏప్రిల్ 1, 2026
- C) ఏప్రిల్ 2, 2026
- D) ఏప్రిల్ 3, 2026
✅ సమాధానం: C) ఏప్రిల్ 2, 2026 (Rajya Sabha Voice Vote; లోక్సభ April 1 ఆమోదం; Section 5 సవరణ; June 2, 2024 నుండి Retrospective Effect)
Q3. Qdenga వ్యాక్సిన్ ఏ కంపెనీ అభివృద్ధి చేసింది?
- A) Pfizer, USA
- B) Sanofi, France
- C) Takeda Pharmaceutical, Japan
- D) Serum Institute, India
✅ సమాధానం: C) Takeda Pharmaceutical, Japan (DCGI అనుమతి; 4–60 సంవత్సరాలు; Live-Attenuated Tetravalent; Aedes aegypti ద్వారా Flavivirus; భారత్ మొదటి డెంగీ వ్యాక్సిన్)
Q4. Census 2027 భారత్ చరిత్రలో ఎన్నవ జనాభా లెక్కలు?
- A) 15వ మొత్తం; స్వాతంత్ర్యం తర్వాత 7వ
- B) 16వ మొత్తం; స్వాతంత్ర్యం తర్వాత 8వ
- C) 17వ మొత్తం; స్వాతంత్ర్యం తర్వాత 9వ
- D) 14వ మొత్తం; స్వాతంత్ర్యం తర్వాత 6వ
✅ సమాధానం: B) 16వ మొత్తం; స్వాతంత్ర్యం తర్వాత 8వ (₹1,718 కోట్లు; April 1, 2026 ప్రారంభం; ప్రపంచంలో అతి పెద్ద Digital Census; ORGI నోడల్)
Q5. BCGCL-MCL Coal-to-Ammonium Nitrate ప్రాజెక్టు ఏ రాష్ట్రంలో నిర్మిస్తున్నారు?
- A) జార్ఖండ్
- B) ఛత్తీస్గఢ్
- C) ఒడిశా
- D) పశ్చిమ బెంగాల్
✅ సమాధానం: C) ఒడిశా (లఖన్పూర్, ఒడిశా; BHEL Gasification Technology; 2,000 TPD; MCL — CIL అనుబంధ; G. కిషన్ రెడ్డి సమక్షంలో)
Q6. RBI NDD (Non-Deliverable Derivatives) బ్యాన్ సమయంలో రూపాయి విలువ ఎంతకు పడిపోయింది?
- A) ₹85/$
- B) ₹90/$
- C) ₹95/$
- D) ₹100/$
✅ సమాధానం: C) ₹95/$ (NDF ఆఫ్షోర్ మార్కెట్ ~$140 బిలియన్; April 1, 2026; Regulatory Arbitrage నివారణ; Usha Thorat Task Force 2019 సిఫారసు)
Q7. మూసీ నది ఏ జిల్లాలో జన్మించింది? కృష్ణా నదికి ఎలాంటి ఉపనది?
- A) హైదరాబాద్; కుడి పార్శ్వ ఉపనది
- B) విక్రాబాద్ (అనంతగిరి కొండలు); ఎడమ పార్శ్వ ఉపనది
- C) నల్గొండ; కుడి పార్శ్వ ఉపనది
- D) మహబూబ్నగర్; ఎడమ పార్శ్వ ఉపనది
✅ సమాధానం: B) విక్రాబాద్ (అనంతగిరి కొండలు); ఎడమ పార్శ్వ ఉపనది (హైదరాబాద్ మీదుగా పారుతుంది; 1908 చారిత్రక వరదలు; NGT Southern Bench మూసీ పిటిషన్ కొట్టివేత)
Q8. HSBC India Manufacturing PMI మార్చి 2026 లో ఎంతకు పడిపోయింది? ఇది ఎన్ని నెలల కనిష్ఠం?
- A) 51.2 — 30 నెలల కనిష్ఠం
- B) 53.9 — 45 నెలల కనిష్ఠం
- C) 49.8 — 20 నెలల కనిష్ఠం
- D) 55.1 — 12 నెలల కనిష్ఠం
✅ సమాధానం: B) 53.9 — 45 నెలల కనిష్ఠం (ఫిబ్రవరి 2026 లో 56.9 ఉండింది; విస్తరణ జోన్లోనే (50+); West Asia సంఘర్షణ + Input Cost Push కారణంగా)
Q9. Emirates NBD RBL Bank లో ఎంత వాటా కొనుగోలు చేయడానికి RBI అనుమతి ఇచ్చింది? ఈ ఒప్పందం ప్రత్యేకత ఏమిటి?
- A) 49% — $1 బిలియన్
- B) 51% — $2 బిలియన్
- C) 74% — $3 బిలియన్
- D) 100% — $5 బిలియన్
✅ సమాధానం: C) 74% — $3 బిలియన్ (దేశీయ బ్యాంకు రంగంలో అతి పెద్ద FDI; RBL Bank Domestic → Foreign Bank Subsidiary గా మారుతుంది; WOS మోడల్; Emirates NBD — UAE, Dubai)
Q10. World Autism Awareness Day 2026 థీమ్ ఏమిటి? ఈ దినోత్సవం ఏ రోజు జరుగుతుంది?
- A) “Inclusive Education for All” — మార్చి 21
- B) “Advancing Inclusion Through AI” — ఏప్రిల్ 2
- C) “Early Diagnosis Saves Lives” — ఏప్రిల్ 7
- D) “Autism in Every Community” — జనవరి 20
✅ సమాధానం: B) “Advancing Inclusion Through AI” — ఏప్రిల్ 2 (UN General Assembly 2007 ప్రకటన; 2008 నుండి ఆచరణ; ASD — Autism Spectrum Disorder; RPWD Act 2016; గుర్తింపు రంగు నీలం)
Q11. India recently sent rice aid to Burkina Faso. Under which framework does India primarily extend food and humanitarian assistance to African nations?
- A) India-Africa Forum Summit (IAFS) Grant Aid
- B) Indian Technical and Economic Cooperation (ITEC)
- C) South-South Cooperation — Humanitarian Assistance
- D) SAARC Food Bank Mechanism
✅ సమాధానం: C) South-South Cooperation — Humanitarian Assistance (India shipped rice aid to Burkina Faso amid severe food insecurity worsened by Sahel region conflict; India is a leading contributor of food aid to African LDCs under South-South Cooperation; Ministry of External Affairs coordinates such aid; Burkina Faso — landlocked West African nation; capital: Ouagadougou; under military junta rule since 2022; ECOWAS member.)
Q12. Who was appointed as the new Prime Minister of Mongolia amid political turmoil recently?
- A) Luvsannamsrai Oyun-Erdene
- B) Uchral Nyam-Osor
- C) Khurelsukh Ukhnaa
- D) Saikhanbileg Chimed
✅ సమాధానం: B) Uchral Nyam-Osor (Uchral Nyam-Osor took charge as Mongolia’s new Prime Minister amid political turmoil; Mongolia is a landlocked country between Russia and China; capital: Ulaanbaatar; parliamentary republic system; the State Great Khural is Mongolia’s unicameral legislature; Mongolia is rich in minerals — coal, copper, gold; member of SCO as Observer.)
Q13. Myanmar’s military chief who became President after a Parliament vote is —
- A) Than Shwe
- B) Myint Swe
- C) Min Aung Hlaing
- D) Zaw Min Tun
✅ సమాధానం: C) Min Aung Hlaing (Myanmar military chief Min Aung Hlaing became President after a Parliament vote; he led the February 2021 military coup that ousted Aung San Suu Kyi’s elected government; Myanmar capital: Naypyidaw; Myanmar (formerly Burma) is a Southeast Asian nation; ASEAN member; India-Myanmar share ~1,643 km border; India’s Act East Policy — Myanmar is a key partner.)
🔗 సూచన గ్రంథాలు (References)
ఈ వ్యాసం విద్యా అవసరాల కోసం మాత్రమే సంకలనం చేయబడింది. అన్ని విషయాలను అధికారిక ప్రభుత్వ వెబ్సైట్లు మరియు విశ్వసనీయ వార్తా సంస్థలతో ధృవీకరించుకోగలరు. esachivalayam.in ఏదైనా వ్యత్యాసానికి బాధ్యత వహించదు. | This article is compiled for educational purposes only. Please verify with official sources.