Current Affairs 13 April 2026 Telugu | Asha Bhosle Operation HimSetu, DUSTLIK Exercise — UPSC APPSC TGPSC

భారత సినీ సంగీత చరిత్రలో అజరామర స్థానం సంపాదించిన ఆశా భోంస్లే ఏప్రిల్ 12, 2026న Mumbai లోని Breach Candy Hospital లో తుది శ్వాస విడిచారు. వయసు 92 సంవత్సరాలు. Chest infection మరియు exhaustion కారణంగా ఏప్రిల్ 11 శనివారం హాస్పిటల్‌కు చేర్చారు; ఆదివారం Multi-Organ Failure వల్ల మరణించారు. అంత్యక్రియలు ఏప్రిల్ 13 సోమవారం Shivaji Park, Mumbai లో జరిగాయి. జననం: September 8, 1933 — Sangli, Maharashtra; తండ్రి: Deenanath Mangeshkar. సంగీత ప్రయాణం: 8 దశాబ్దాల career లో 12,000+ పాటలు పలు భారతీయ భాషల్లో; సినిమాల్లో playback singing వ్యవస్థకు మకుటంగా నిలిచారు; Romantic, Cabaret, Ghazal, Classical, Devotional — అన్ని శైలుల్లో సాటిలేని ప్రావీణ్యం. ముఖ్య సాధనలు: 2000లో Dadasaheb Phalke Award — India అత్యున్నత Arts పురస్కారం; 2008లో Padma Vibhushan — India రెండవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం; రెండు Grammy Nominations; 2 National Film Awards; 18 Maharashtra State Film Awards; 9 Filmfare Awards. ప్రధాన పాటలు: ‘Dum Maro Dum’, ‘In Ankhon Ki Masti’, ‘Dil Cheez Kya Hai’, ‘Piya Tu Ab To Aaja’. మొదటి భర్త: Ganpatrao Bhosle (1949, 16 ఏళ్ళ వయసులో వివాహం); రెండవ భర్త: R.D. Burman (1980); ఆమె అక్క Lata Mangeshkar 2022లో మరణించారు.

Indian Army ఏప్రిల్ 12, 2026న Operation HimSetu ను విజయవంతంగా పూర్తి చేసింది. North Sikkim లో భూపతనాల వల్ల (Landslides) మరియు Lachen సమీపంలో వంతెన కూలిపోవడంతో 1,321 మంది పర్యాటకులు మరియు 84 మంది స్థానిక నివాసితులు Lachen ప్రాంతంలో చిక్కుకున్నారు. 48 గంటల్లో అందరినీ సురక్షితంగా రక్షించారు. Trishakti Corps (Eastern Command) నేతృత్వంలో Border Roads Organisation (BRO) సహకారంతో ఆపరేషన్ జరిగింది. ఏప్రిల్ 5 నుండి Lachen–Chungthang రోడ్డు మూసుకుపోయింది. అత్యంత విపరీతమైన మంచు, Landslides మధ్య alternate routes తెరచారు; Medical emergency cases ని తొలుత తరలించారు; Army vehicles తో civil vehicles ను కూడా తరలించారు. ప్రాంతం India-China సరిహద్దుకు అత్యంత సమీపంలో ఉంది. Defence Spokesman Lt Col Mahendra Rawat “All stranded individuals were safely evacuated” అని ప్రకటించారు.

Colonel Sonam Wangchuk (Retd.) — Kargil War Hero మరియు Maha Vir Chakra అవార్డు గ్రహీత — ఏప్రిల్ 10, 2026న గుండె పోటు వల్ల Leh లో మరణించారు. వయసు 61 సంవత్సరాలు. “Lion of Ladakh” గా ప్రసిద్ధి. 1999 Kargil War లో Operation Vijay లో Batalik Sector లో పాకిస్తాన్ చొరబాటుదారులను撃退 చేయడంలో కీలక పాత్ర వహించారు. 1987లో Indian Army లో చేరారు; 4th Battalion Assam Regiment మరియు Ladakh Scouts లో సేవలు. 2018లో సేవా విరమణ. జననం: May 11, 1964 — Sankar village, Leh District, Ladakh. Defence Minister Rajnath Singh మరియు Indian Army అన్ని ranks నివాళులు అర్పించాయి. Maha Vir Chakra India రెండవ అత్యున్నత యుద్ధకాల పతకం.

Vice President of India C.P. Radhakrishnan ఏప్రిల్ 10, 2026న Sindhi Bhasha Diwas సందర్భంగా Uprashtrapati Bhawan లో భారత రాజ్యాంగాన్ని Sindhi భాషలో విడుదల చేశారు — Devanagari Script (First Edition) మరియు Persian Script (Second Edition) — రెండు versions. చారిత్రాత్మక ప్రాముఖ్యత: స్వాతంత్ర్యం తర్వాత మొదటిసారి Sindhi Constitution Devanagari Script లో విడుదల అయింది. Sindhi — India Eighth Schedule లో భాగం; 21వ రాజ్యాంగ సవరణ (1967) ద్వారా చేర్చారు. VP: Sindhi language యొక్క Vedantic మరియు Sufi తత్వ సమ్మేళనం ప్రశంసించారు; ఇది Partition సమయంలో Sindhi community యొక్క resilience symbol. Law Minister (IC): Arjun Ram Meghwal కూడా ఉపస్థితి. PM Modi message: Constitution అన్ని భాషల్లో అందుబాటులో ఉండటం linguistic inclusivity ని బలపరుస్తుంది. India రాజ్యాంగాన్ని ఇప్పటికే Bodo, Dogri, Santhali, Tamil, Gujarati, Nepali భాషల్లో విడుదల చేశారు.

Indian Navy తన First Biannual Commanders Conference 2026 ని April 14–16 తేదీల్లో Nausena Bhawan, New Delhi లో నిర్వహించనున్నది — PIB ద్వారా ప్రకటించారు. ఈ Apex Level Conference ప్రత్యేక ప్రాముఖ్యత వహిస్తోంది: West Asia Conflict నేపథ్యంలో India Energy Security రక్షణకు Naval Deployments జరిగిన తర్వాత; Operation Sindoor తర్వాత Navy Operational Doctrine, Inter-Services Coordination Review. ముఖ్య విషయాలు: Chief of Defence Staff (CDS) మరియు Home Secretary ప్రసంగాలు; Chief of Naval Staff Admiral Dinesh K. Tripathi నేతృత్వం; ముఖ్య అంశాలు: Blue-Water Capabilities, AI Roadmap for Pan Navy, Uncrewed Systems, Operational Logistics, Indigenisation; India MAHASAGAR Vision (Mutual and Holistic Advancement for Security Across Regions) అమలు. ఇది Biannual conference — సంవత్సరానికి రెండుసార్లు జరుగుతుంది.

Delhi Government ఏప్రిల్ 12, 2026న తమ Draft Electric Vehicle Policy 2026–2030 ను విడుదల చేసి Transport Department అధికారిక website లో upload చేసి Public Feedback ఆహ్వానించింది. లక్ష్యాలు: Delhi లో వాయు కాలుష్యం తగ్గించడం; Clean Mobility వేగంగా వ్యాప్తి చేయడం; EV Charging Infrastructure expansion; e-Buses fleet వృద్ధి; Battery Swapping Stations network; Subsidies మరియు incentives. India EV Context: జాతీయ స్థాయిలో FAME (Faster Adoption and Manufacturing of Hybrid and Electric Vehicles) Scheme; PLI Scheme for Advanced Chemistry Cell Batteries; PM e-Bus Sewa; India 2030 నాటికి 30% EV penetration లక్ష్యం. Delhi — India లో అత్యంత కాలుష్య నగరాల్లో ఒకటి; Vehicle pollution ముఖ్య కారణం. Delhi CM: Rekha Gupta (BJP).

ఏప్రిల్ 11, 2026న Seattle, USA లో Swami Vivekananda Monument అమెరికాలో ఏ City Government కి చెందిన మొదటి Swami Vivekananda Statue గా ప్రారంభమైంది — చారిత్రాత్మక సాంస్కృతిక దౌత్య పరిణామం. Location: Westlake Square, Downtown Seattle — రోజుకు 4 లక్షల సందర్శకులు వచ్చే prime location; Amazon HQ Spheres, Seattle Convention Center సమీపంలో. Gift From: Indian Council of Cultural Relations (ICCR) — ICCR Day సందర్భంగా. Unveiled by: Seattle Mayor Katie Wilson మరియు India’s Consul General in Seattle Prakash Gupta. Sculptor: Naresh Kumar Kumawat (Indian artist). Swami Vivekananda గురించి: జననం: January 12, 1863; మరణం: July 4, 1902 (39 ఏళ్ళే); 1893లో Chicago లో World’s Parliament of Religions లో ఆయన “Sisters and Brothers of America” ప్రసంగం ప్రపంచంలో సంచలనం; Vedanta మరియు Yoga ని Western world కి పరిచయం చేశారు. ICCR (Indian Council of Cultural Relations): స్థాపన 1950; విదేశాల్లో India cultural presence maintain చేసే సంస్థ.

Communications Earth & Environment Journal లో ప్రచురితమైన కొత్త అధ్యయనం ప్రకారం ప్రపంచంలోనే అతి పెద్ద Mangrove Forest అయిన Sundarbans యొక్క 10–15% భాగం (610–990 చ.కి.మీ) గత 25 సంవత్సరాలలో (2000–2024) Climate Resilience కోల్పోయింది. కారణాలు: Cyclones (ముఖ్యంగా Sidr 2007, Rashmi 2008, Aila 2009), Salinity Intrusion, Heat Stress, Freshwater Flow తగ్గుదల. Critical Slowing Down: Ecosystems disturbances తర్వాత recover అవ్వడానికి ఎక్కువ సమయం తీసుకుంటున్నాయి — అస్థిరత పెరుగుతోంది. అత్యంత ప్రభావిత ప్రాంతాలు: Central మరియు South-Eastern Sundarbans — Satkhira నుండి Sharankhola range వరకు; India Western Sundarbans, Bangladesh కంటే తక్కువ resilient గా ఉంది. Sundarbans గురించి: మొత్తం వ్యాప్తి 10,000+ చ.కి.మీ; India (40%) + Bangladesh (60%); UNESCO World Heritage Site — India: 1987, Bangladesh: 1997; Ramsar Site (India: 2019); Bengal Tiger, Saltwater Crocodile, Irrawaddy Dolphin నివాసం.

Sikkim రాష్ట్రంలో Sundari Radio సేవలు border regions మరియు remote areas లో connectivity బలోపేతానికి ముఖ్యమైన పాత్ర వహిస్తున్నాయి — ముఖ్యంగా Operation HimSetu వంటి events తర్వాత ఈ ప్రాంత connectivity ప్రాముఖ్యత మరింత స్పష్టమైంది. Sundari Radio Community Radio format లో పని చేస్తుంది; Local tribal communities — Lepcha, Bhutia, Nepali భాషల్లో broadcasts; Border areas లో government information, weather alerts, emergency communication అందిస్తుంది. Community Radio ప్రాముఖ్యత: India లో Community Radio 2006 Policy కింద నిర్వహిస్తారు; Educational Institutions, NGOs, Gram Panchayats నిర్వహించవచ్చు; Remote areas లో last-mile connectivity కోసం కీలకం; MIB (Ministry of Information & Broadcasting) నిర్వహిస్తుంది. Sikkim: CM: Prem Singh Tamang (Golay); Smallest State by area (7,096 sq km); Northeast India లో India-China-Nepal-Bhutan నాలుగు దేశాల సరిహద్దులు.

India–Uzbekistan Joint Military Exercise DUSTLIK 2026 — 7వ Edition — ఏప్రిల్ 12, 2026న ప్రారంభమైంది; April 25 వరకు కొనసాగుతుంది. Exercise Venue: Gurumsaray Field Training Area, Namangan, Uzbekistan. భారత్ Contingent: 60 మంది — 45 మంది Indian Army (Mahar Regiment Battalion నుండి) + 15 మంది Indian Air Force. Uzbekistan Contingent: 60 మంది (Army + Air Force). ముఖ్య అంశాలు: Semi-mountainous terrain లో joint operations; Counter-terrorism techniques; Land Navigation; Strike Missions; Seizure of enemy-held areas; Joint Command & Control Coordination; 48-hour Validation Exercise — Neutralisation of Unlawful Armed Groups. Exercise DUSTLIK — వార్షికంగా India మరియు Uzbekistan లో alternately జరుగుతుంది. 2025 edition: Aundh (Pune), India లో జరిగింది. Uzbekistan Capital: Tashkent; President: Shavkat Mirziyoyev.

Asian Development Bank (ADB) తన Asian Development Outlook April 2026 నివేదికలో India GDP అంచనాలు విడుదల చేసింది. India GDP: FY 2026–27 లో 6.9% (ముందు అంచనా 6.5% నుండి upgrade); FY 2027–28 లో 7.3%; FY 2025–26: 7.6% (Actual). Growth Drivers: Strong Domestic Demand; Lower US Tariffs on Indian goods; EU-India Trade Agreement effects; Government Salary Increases; Easing Financing Conditions. Risks: Middle East Conflict — ADB Chief Economist Albert Park దీన్ని “Single Biggest Risk to developing Asia” గా పేర్కొన్నారు — Higher Energy Prices, Trade Disruption, Remittance Reduction. India Inflation: 4.5% FY26 (2.1% నుండి రెట్టింపు); 4.0% FY27. Developing Asia Growth: 5.1% (2026–27). ADB: HQ — Manila, Philippines; స్థాపన: 1966; India Founding Member; ADB President: Masato Kanda. Other forecasts: World Bank 6.6%, OECD 6.1%, Moody’s 6%, ICRA 6.5%.

తెలంగాణ ప్రభుత్వం Revenue Based Financing Scheme ద్వారా చిన్న పరిశ్రమలకు కొత్త పెట్టుబడి మార్గం తెరిచింది. సంప్రదాయ బ్యాంకు రుణాల కంటే ఇది వేర్వేరు విధానంగా పని చేస్తుంది: పరిశ్రమ revenue జనరేట్ చేసినప్పుడు మాత్రమే పెట్టుబడిలో కొంత వాటా తిరిగి ఇస్తారు — Fixed interest burden లేదు. ముఖ్యత: Startups మరియు Small & Medium Enterprises (SMEs) కు వడ్డీ భారం తగ్గుతుంది; Cash flow ఆధారంగా repayment; Risk sharing model. తెలంగాణ Industries Context: T-Hub, WE Hub — Innovation ecosystem; Hyderabad India లో Top 3 Startup Hub. India MSMEs: 6.3 Crore+ MSMEs; GDP లో ~30% వాటా; Export లో ~45%. SIDBI (Small Industries Development Bank of India) జాతీయ స్థాయిలో MSME finance నిర్వహిస్తోంది. TG CM: Revanth Reddy (Congress); TG Industries Minister: Duddilla Sridhar Babu.

తెలంగాణ ప్రభుత్వం రాష్ట్రంలో నీటిపారుదల Barrages మరియు Projects పునరుద్ధరణకు పరీక్షిత్ మెహ్రా నేతృత్వంలో Committee ఏర్పాటు చేసింది. నేపథ్యం: కాళేశ్వరం, ప్రాణహిత-చేవెళ్ళ వంటి ప్రాజెక్టుల్లో Barrages — structural integrity concerns; Committee లక్ష్యాలు: Barrages inspect చేయడం; Restoration plan రూపొందించడం; Cost estimate సమర్పించడం. తెలంగాణ నీటిపారుదల ముఖ్య Projects: కాళేశ్వరం Lift Irrigation (Godavari); శ్రీరాంసాగర్ (Godavari); నాగార్జునసాగర్ (Krishna). Jal Shakti Ministry: కేంద్ర స్థాయిలో Irrigation నిర్వహణ; CWMA (Central Water Management Authority). TG Water Resources Minister: Uttam Kumar Reddy.

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం గిరిజన మారుమూల ప్రాంతాల్లో నివసించే పిల్లలకు ఆరోగ్య రక్ష కార్యక్రమం — AIIMS సహకారంతో అమలు చేస్తోంది. కార్యక్రమం ముఖ్యాంశాలు: AP లోని మారుమూల గిరిజన ప్రాంతాల పిల్లలకు Specialized Healthcare; Mobile Health Teams deployment; Malnutrition, Anemia, Sickle Cell Disease screening; Specialist doctors సేవలు. AP Tribal Context: AP లో 35+ గిరిజన తెగలు (STs) నివాసం; Araku Valley, Paderu, Bhadrachalam అడవి ప్రాంతాలు; ITDA (Integrated Tribal Development Agency) — AP Tribal Welfare నిర్వహణ. PM-JANMAN: Central Government — Particularly Vulnerable Tribal Groups (PVTGs) కోసం PM Janjati Adivasi Nyaya Maha Abhiyan. AIIMS Mangalagiri AP లో కొత్తగా ప్రారంభమైన AIIMS. AP CM: N. Chandrababu Naidu (TDP).

Ayush Shetty (20 సంవత్సరాలు, Karkala, Karnataka) Badminton Asia Championships 2026 లో Men’s Singles Final కు చేరి Silver Medal సాధించారు — 1965 తర్వాత 61 సంవత్సరాలకు మొదటి Indian Men’s Singles Finalist. Final: Ningbo, China లో; Shi Yu Qi (China, World No. 2, Reigning World Champion) చేతిలో 21-8, 21-10 తో ఓటమి. చారిత్రాత్మక ప్రయాణం: World No. 1 Kunlavut Vitidsarn (Thailand) ని Semi-Final లో ఓడించారు; World No. 4 Jonatan Christie, World No. 7 Li Shi Feng ని కూడా ఓడించారు. చారిత్రాత్మక గుర్తింపు: 1965లో Dinesh Khanna Gold Medal గెలిచిన తర్వాత ఈ tournament లో పురుషులు Silver; HS Prannoy 2018 Bronze తర్వాత Men’s Singles Medal. Ayush సాధనలు: IBA Youth World Championship 2022 Gold; World No. 25; Prakash Padukone Academy లో Vimal Kumar coaching. Vishwanath Suresh: Asian Boxing Championships 2026 లో Men’s 50kg Gold Medal — Ulaanbaatar, Mongolia (ఏప్రిల్ 10 ముగింపు).

ఏప్రిల్ 13 రెండు ముఖ్యమైన రోజులు: 1) Baisakhi (Vaisakhi) 2026 — Punjab లో Rabi Crop Harvest పండుగ; Sikh New Year; Guru Gobind Singh Ji 1699 Vaisakhi నాడు Khalsa Panth స్థాపించారు — Anandpur Sahib (Punjab) లో; పంచ పియారే ఆచారం; Solar Calendar ప్రకారం ఏటా ఏప్రిల్ 13/14 తేదీన వస్తుంది. 2) Jallianwala Bagh Massacre — 107వ Anniversary — April 13, 1919 — Amritsar, Punjab లో British Brigadier General Reginald Dyer ఆదేశంతో నిరస్త్రాపరులైన India జనంపై కాల్పులు; 400+ మరణాలు (official count) — అనేక estimates 1,000+ చెప్తున్నాయి; Rowlatt Act (1919) వ్యతిరేక నిరసన సభలో. Hunter Commission (1919-20) దర్యాప్తు చేసింది. Udham Singh 1940లో London లో Reginald Dyer ని హత్య చేసి నివాళి అర్పించారు. Jallianwala Bagh National Memorial — Amritsar లో ఉంది.