Current Affairs 09 June 2026 Telugu | BHAVYA Portal, Ayushman Bharat, Great Nicobar Airport & More

1. కేంద్ర వాణిజ్య మంత్రి పియూష్ గోయల్ BHAVYA పోర్టల్ ప్రారంభం – జూన్ 8, 2026; 100 పారిశ్రామిక పార్కులు; ₹33,660 కోట్లు; 6 సంవత్సరాల పథకం (2026-27 నుంచి 2031-32)

కేంద్ర వాణిజ్య మరియు పరిశ్రమల మంత్రి పియూష్ గోయల్ జూన్ 8, 2026న న్యూఢిల్లీలో భారత్ ఔద్యోగిక వికాస యోజన (BHAVYA) పోర్టల్‌ను ప్రారంభించారు. ఈ పోర్టల్ BHAVYA పథకాన్ని అమలుపరచడానికి ఒకే డిజిటల్ ద్వారంగా పనిచేస్తుంది. కేంద్ర మంత్రివర్గం ₹33,660 కోట్ల మొత్తంతో BHAVYA పథకాన్ని ఆమోదించింది.

DPIIT (Department for Promotion of Industry and Internal Trade) మే 2026న BHAVYA కార్యాచరణ మార్గదర్శకాలను విడుదల చేసింది. 2026-27 నుంచి 2031-32 వరకు ఆరు సంవత్సరాలలో 100 పెట్టుబడి-సిద్ధ, ప్రపంచ స్థాయి పారిశ్రామిక పార్కులు అభివృద్ధి చేస్తారు. మొదటి దశలో సవాల్ ఆధారిత పోటీ ఎంపిక ద్వారా 50 పారిశ్రామిక పార్కులు నిర్మించబడతాయి. ఈ పోర్టల్ ద్వారా వివరణాత్మక ప్రాజెక్టు నివేదిక (DPR) సమర్పణ, నిధుల సమీక్ష, నిజ-సమయ పురోగతి పర్యవేక్షణ సాధ్యపడుతుంది.

2. PMSMA పదేళ్ళ వేడుకలు జూన్ 9, 2026 – ₹75 స్మారక నాణెం, ₹5 తపాలా బిళ్ళ; కేంద్ర ఆరోగ్య మంత్రి జగత్ ప్రకాష్ నడ్డా; 9 నిర్ధారిత ఉచిత సేవలు

కేంద్ర ఆరోగ్య మరియు కుటుంబ సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ జూన్ 9, 2026న ప్రధానమంత్రి సురక్షిత మాతృత్వ అభియాన్ (PMSMA) పదేళ్ళ వేడుకలను ప్రారంభించింది. “10 సంవత్సరాల PMSMA – సంరక్షణ యొక్క దశాబ్ది” అనే ఇతివృత్తంతో ఈ వేడుకలు నిర్వహిస్తున్నారు. కేంద్ర ఆరోగ్య మంత్రి శ్రీ జగత్ ప్రకాష్ నడ్డా ఈ కార్యక్రమానికి అధ్యక్షత వహించి ₹75 స్మారక నాణెం మరియు ₹5 తపాలా బిళ్ళను విడుదల చేశారు.

ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ జూన్ 9, 2016న PMSMA పథకాన్ని ప్రారంభించారు. ఈ పథకం ప్రతి నెల 9వ తేదీన గర్భిణీ మహిళలకు ఉచిత సమగ్ర ప్రసవపూర్వ సంరక్షణ (ANC) సేవలు అందిస్తుంది. 9 నిర్ధారిత ఉచిత సేవలను ప్రోత్సహించడానికి రాష్ట్రాలు మరియు కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలలో అవగాహన కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తున్నారు. PMSMA భారతదేశంలో మాతా మరణ నిష్పత్తి (MMR) గణనీయంగా తగ్గించడంలో సహాయపడింది.

3. పశ్చిమ బెంగాల్ ఆయుష్మాన్ భారత్ పీఎం-జేఏవై లో చేరిక – జూన్ 8, 2026; 36వ రాష్ట్రం లేదా కేంద్రపాలిత ప్రాంతం; 6 కోట్ల మంది ప్రజలు / 1.43 కోట్ల కుటుంబాలు; ₹3,505 కోట్లు కేంద్ర నిధులు

పశ్చిమ బెంగాల్ జూన్ 8, 2026న న్యూఢిల్లీలో జాతీయ ఆరోగ్య ప్రాధికారంతో అవగాహన ఒప్పందం (MoU) కుదుర్చుకుని ఆయుష్మాన్ భారత్ ప్రధానమంత్రి జన ఆరోగ్య యోజన (AB PM-JAY) లో చేరింది. దీంతో పశ్చిమ బెంగాల్ AB PM-JAY అమలు చేసే 36వ రాష్ట్రం లేదా కేంద్రపాలిత ప్రాంతం అయింది. జూలై 2026 నుంచి అమలు ప్రారంభమవుతుంది.

పశ్చిమ బెంగాల్‌లో దాదాపు 6 కోట్ల మంది ప్రజలు / 1.43 కోట్ల కుటుంబాలు AB PM-JAY ప్రయోజనాలు పొందగలుగుతాయి. రాష్ట్ర ఆరోగ్య పథకం ‘స్వాస్థ్య సాథి’ ప్రయోజనదారులు క్రమంగా ఆయుష్మాన్ భారత్ వ్యవస్థలో విలీనమవుతారు. పశ్చిమ బెంగాల్ అనుసంధానానికి 2026లో జాతీయ ఆరోగ్య మిషన్ ద్వారా కేంద్ర ప్రభుత్వం ₹3,505 కోట్లు కేటాయించింది. AB PM-JAY 2018లో ప్రారంభించబడిన కేంద్ర పోషిత ఆరోగ్య బీమా పథకం.

4. అమిత్ షా భూమి నిర్వహణ వ్యవస్థ (LPMS) ప్రారంభం – జూన్ 9, 2026; ICEGATE, ఏకీకృత సరఫరా వేదికతో అనుసంధానం; దావ్కి, శ్రీమంతపూర్ భూమి నిలయాల సదుపాయాలు

కేంద్ర హోం మంత్రి అమిత్ షా జూన్ 9, 2026న న్యూఢిల్లీలో డిజిటల్ భూమి నిర్వహణ వ్యవస్థ (Land Port Management System – LPMS)ను ప్రారంభించారు. LPMS అన్ని భూమి నిలయాల కార్యకలాపాలను ఒకే వ్యవస్థలో సమన్వయపరిచే డిజిటల్ వేదిక. స్లాట్ బుకింగ్, ఆన్‌లైన్ చెల్లింపులు, సరుకు ట్రాకింగ్ మరియు ఒకే కిటికీ నిర్మలీకరణ సదుపాయాలు ఇందులో ఉన్నాయి.

LPMS ను ICEGATE (Indian Customs Electronic Gateway), ఏకీకృత సరఫరా ఇంటర్‌ఫేస్ వేదిక మరియు మోటారు వాహన పర్యావరణ వ్యవస్థతో అనుసంధానిస్తారు. 2014-15లో రూ.5,000 కోట్లు మాత్రమే ఉన్న భూమి నిలయాల ద్వారా EXIM వర్తకం 2024-25 నాటికి రూ.82,800 కోట్లకు వృద్ధి చెందింది. అదే రోజు, అమిత్ షా మేఘాలయలోని దావ్కి భూమి నిలయంలో మరియు త్రిపురలోని శ్రీమంతపూర్ భూమి నిలయంలో కొత్తగా నిర్మించిన వాటా యజమాని నివాస సదుపాయాలను కూడా ప్రారంభించారు.

5. NZP సాథి యాప్ మరియు స్వయం-టికెటింగ్ కియోస్క్‌లు ఢిల్లీ జూ వద్ద ప్రారంభం – కీర్తి వర్ధన్ సింగ్; పరస్పర చర్య పటం; Express, Family, Grand Zoo, My Tour అనే నాలుగు పర్యటనలు

పర్యావరణ, అడవులు మరియు వాతావరణ మార్పు శాఖ రాష్ట్ర మంత్రి కీర్తి వర్ధన్ సింగ్ జూన్ 8, 2026న న్యూఢిల్లీలోని జాతీయ జంతు ప్రదర్శనశాల (NZP) వద్ద ‘NZP సాథి యాప్’ మరియు స్వయం-టికెటింగ్ కియోస్క్‌లను ప్రారంభించారు. ఈ యాప్ జంతు ప్రదర్శనశాల సందర్శకులకు తెలివైన డిజిటల్ మార్గదర్శిగా పనిచేస్తుంది.

NZP సాథి యాప్ ఆండ్రాయిడ్ మరియు iOS రెండు వేదికలలో అందుబాటులో ఉంది. పరస్పర చర్య డిజిటల్ పటం మరియు తెలివైన నావిగేషన్ వ్యవస్థతో సందర్శకులు జంతు పెట్టెలు, విశ్రాంతి గదులు, బగ్గీ పాయింట్లు వంటి సదుపాయాలను తేలికగా గుర్తించగలరు. Express Tour, Family Tour, Grand Zoo Tour మరియు వ్యక్తిగతీకరించిన ‘My Tour’ అనే నాలుగు రకాల పర్యటన ఎంపికలు అందుబాటులో ఉన్నాయి. స్వయం-టికెటింగ్ కియోస్క్‌లు UPI ఆధారిత డిజిటల్ చెల్లింపులు, ఉచిత Wi-Fi సదుపాయంతో స్థలంలోనే టికెట్ బుకింగ్ అందిస్తాయి.

6. APSEZ అర్జెంటీనా LNG కాంట్రాక్టు గెలుచుకుంది – జూన్ 8, 2026; 10 సంవత్సరాలు; $70 మిలియన్; Southern Energy FLNG; Meridian Group భాగస్వామ్యం; San Matías Gulf

అడానీ పోర్ట్స్ మరియు ప్రత్యేక ఆర్థిక మండలి లిమిటెడ్ (APSEZ) జూన్ 8, 2026న అర్జెంటీనా మొదటి ద్రవ సహజ వాయువు (LNG) ఎగుమతి ప్రాజెక్టుకు 10 సంవత్సరాల సముద్ర సేవల కాంట్రాక్టు కైవసం చేసుకుంది. ఈ కాంట్రాక్టు $70 మిలియన్ పెట్టుబడి నిబద్ధత కలిగి ఉంది. ఇది దక్షిణ అమెరికా మార్కెట్‌లో APSEZ ప్రవేశం.

కాంట్రాక్టు APSEZ అనుబంధ సంస్థ అడానీ హార్బర్ ఇంటర్నేషనల్ FZCO మరియు అర్జెంటీనా Meridian Group కూటమి ద్వారా లభించింది. ప్రాజెక్టు అర్జెంటీనాలోని Río Negro ప్రావిన్సులోని San Matías Gulf లో ఉంది. వాణిజ్య కార్యకలాపాలు సెప్టెంబర్ 2027 నుంచి ప్రారంభమవుతాయి. ప్రారంభ దశలో 2.45 మిలియన్ టన్నుల LNG వార్షిక ఉత్పత్తి అంచనా వేశారు. 2027 నాటికి అర్జెంటీనా భారత్‌కు 10 మిలియన్ టన్నుల వరకు LNG సరఫరా చేయగలదని అంచనా.

7. గ్రేట్ నికోబార్ విమానాశ్రయ ప్రాజెక్టుకు ₹13,000 కోట్ల అనుమతి – జూన్ 8, 2026; Campbell Bay; 4,000 గరిష్ట గంట సామర్థ్యం; ద్వంద్వ-వినియోగ; రక్షణ మరియు పౌర విమానయాన

కేంద్ర ప్రభుత్వం జూన్ 8, 2026న గ్రేట్ నికోబార్ దీవిలో ద్వంద్వ-వినియోగ విమానాశ్రయానికి ₹13,000 కోట్ల వరకు అనుమతించింది. ఈ విమానాశ్రయం గ్రేట్ నికోబార్ ప్రాజెక్టులో భాగం మరియు పౌర మరియు సైనిక కార్యకలాపాలకు, భారత నౌకాదళం వినియోగానికి అనుకూలంగా రూపొందిస్తున్నారు.

Campbell Bay వద్ద గ్రీన్‌ఫీల్డ్-విమానాశ్రయంగా ప్రణాళిక చేయబడిన ఈ విమానాశ్రయం 4,000 గరిష్ట గంట ప్రయాణికుల సామర్థ్యం మరియు 2040 నాటికి 1.35 మిలియన్ ప్రయాణికుల వార్షిక సామర్థ్యం కలిగి ఉంటుంది. గ్రేట్ నికోబార్ ప్రాజెక్టు మొత్తం వ్యయం ₹81,000 కోట్ల నుంచి ₹92,000 కోట్ల వరకు అంచనా వేయబడింది. ఇందులో Galathea Bay వద్ద అంతర్జాతీయ కంటైనర్ ట్రాన్స్‌షిప్‌మెంట్ టెర్మినల్, 450 MVA విద్యుత్ కేంద్రం, నూతన పట్టణం మరియు విమానాశ్రయం ఉన్నాయి. ఈ ప్రాజెక్టు మలక్కా సమీపంలో భారత మహాసముద్ర సముద్ర మార్గాలలో భారత్ యొక్క వ్యూహాత్మక స్థానాన్ని బలోపేతం చేస్తుంది.

8. అండమాన్ నికోబార్ దీవులు NFHS-6 లో అతి తక్కువ జనన పుట్టుక రేటు నమోదు – మరియు NFHS-6 ఇతర ముఖ్య గణాంకాలు

జాతీయ కుటుంబ ఆరోగ్య సర్వే (NFHS-6) ప్రకారం అండమాన్ మరియు నికోబార్ దీవులు అతి తక్కువ మొత్తం సంతానోత్పత్తి రేటు (TFR) నమోదు చేశాయి. TFR అంటే ఒక మహిళ జీవిత కాలంలో సగటున ఎంత మంది పిల్లలను కంటుందనే సూచిక. భారతదేశంలో TFR 2.0 కంటే తక్కువగా 1.9 గా ఉండటం జనాభా స్థిరీకరణకు సంకేతం.

NFHS-6 ను అంతర్జాతీయ జనాభా విజ్ఞాన సంస్థ (IIPS), ముంబై నిర్వహించింది. ఈ సర్వే 2023-24 కాలంలో నిర్వహించబడింది. అండమాన్ నికోబార్ రికార్డు: దేశంలోనే అతి తక్కువ మొత్తం సంతానోత్పత్తి రేటు (TFR) 0.9 తో అండమాన్ మరియు నికోబార్ దీవులు మొదటి స్థానంలో నిలిచింది. భారతదేశ చరిత్రలో ఒక రాష్ట్రం లేదా UT యొక్క TFR 1.0 కంటే కిందకు పడిపోవడం ఇదే తొలిసారి

9. బొగ్గు వాయవీకరణ పథకం ₹4 లక్షల కోట్ల పెట్టుబడి లక్ష్యం – గ్యాస్ ఆధారిత ఆర్థిక వ్యవస్థ; 100 మిలియన్ టన్నుల బొగ్గు లక్ష్యం; Coal Gasification Mission

కేంద్ర ప్రభుత్వం బొగ్గు వాయవీకరణ మిషన్ ద్వారా ₹4 లక్షల కోట్ల పెట్టుబడి ఆకర్షించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. బొగ్గు వాయవీకరణ అనగా ఘన బొగ్గును సంశ్లేషిత వాయువుగా (Syngas) మార్చే ప్రక్రియ. ఈ Syngas నుంచి అమ్మోనియా, మిధనాల్, డైమిథైల్ ఈథర్ మరియు హైడ్రోజన్ వంటి ఉత్పత్తులు తయారవుతాయి.

2030 నాటికి 100 మిలియన్ టన్నుల బొగ్గు వాయవీకరించే లక్ష్యం నిర్ణయించారు. ఈ పథకం గ్యాస్ ఆధారిత ఆర్థిక వ్యవస్థ వైపు మార్పును వేగవంతం చేస్తుంది. బొగ్గు వాయవీకరణ పెట్రోలియం దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడంలో, నైట్రోజన్-ఆధారిత ఎరువుల దేశీయ ఉత్పత్తికి సహాయపడుతుంది.

10. భారత్ సైనిక వ్యయంలో ప్రపంచంలో 5వ స్థానం, ఆయుధ దిగుమతులలో 2వ స్థానం – SIPRI 2026 నివేదిక; $92.1 బిలియన్ సైనిక వ్యయం

స్టాక్‌హోమ్ అంతర్జాతీయ శాంతి పరిశోధన సంస్థ (SIPRI) 2026 నివేదిక ప్రకారం భారత్ ప్రపంచంలో 5వ అతిపెద్ద సైనిక వ్యయ దేశంగా నిలిచింది. భారత్ ఆయుధ దిగుమతులలో ప్రపంచంలో 2వ స్థానంలో ఉంది. భారత్ సైనిక వ్యయం 2025లో $92.1 బిలియన్‌కు పైగా అంచనా వేయబడింది.

ప్రపంచంలో అధిక సైనిక వ్యయ దేశాల క్రమం: అమెరికా, చైనా, రష్యా, జర్మనీ, భారత్‌తో మారుతూ ఉంటుంది. SIPRI ప్రకారం జనవరి 2026 నాటికి ప్రపంచంలో మొత్తం అణ్వాయుధాల నిల్వ 12,187 ఉండగా, 9,745 సైనిక నిల్వలలో ఉన్నాయి. 9 అణ్వాయుధ దేశాలు: అమెరికా, రష్యా, చైనా, ఫ్రాన్సు, బ్రిటన్, భారత్, పాకిస్తాన్, ఇజ్రాయెల్, ఉత్తర కొరియా.

11. భారత అణు సామర్థ్యం 190 అణు యుద్ధ శీర్షాలు (Nuclear Warheads) – SIPRI జనవరి 2026 అంచనా; MIRV సాంకేతికత; SSBN సముద్ర నిరోధ శక్తి; అగ్ని క్షిపణి శ్రేణి

SIPRI (Stockholm International Peace Research Institute) జనవరి 2026 అంచనా ప్రకారం భారత అణు సామర్థ్యం దాదాపు 190 యుద్ధ నావలకు చేరింది. భారత్ విమానాలు, భూ ఆధారిత క్షిపణులు మరియు సముద్ర ఆధారిత వేదికలను కలిగిన అణు నిర్మాణం కొనసాగిస్తుంది. అణు విభజన (Nuclear Triad) పూర్తి చేసుకోవడానికి సముద్ర ఆధారిత నిరోధం (Sea-Based Deterrence) కీలకం.

భారత్ MIRV (Multiple Independently Targetable Re-entry Vehicles) సాంకేతికత అభివృద్ధి పురోగతిలో ఉంది. MIRV ద్వారా ఒక క్షిపణి వేర్వేరు లక్ష్యాలను తాకే అనేక అణు యుద్ధ శీర్షాలు (Nuclear Warheads) మోయగలదు. కాన్ అయర్డ్ క్షిపణులు (Canisterised Missiles) నిల్వ మరియు త్వరిత ప్రయోగానికి సానుకూలంగా ఉంటాయి. SSBN (Nuclear-Powered Ballistic Missile Submarine) సముద్ర నిరోధ శక్తి యొక్క మూడవ పాదం. భారత-పాకిస్తాన్ మధ్య 2025 ప్రారంభంలో జరిగిన సాయుధ సంఘర్షణ అనంతరం కూడా రెండు దేశాలు అణు ప్రమాదాన్ని నివారించాయి.

12. భారత నౌకాదళం MiG-29K కోసం స్వదేశీ 80mm రాకెట్ల అభ్యర్థన – నేవల్ ఏవియేషన్ స్వావలంబన; రక్షా సంశోధన్ విభాగం

భారత నౌకాదళం తన MiG-29K యుద్ధవిమానాలకు స్వదేశీయంగా తయారైన 80mm రాకెట్ల అభ్యర్థన చేసింది. ఇది భారత రక్షణ రంగంలో స్వావలంబన సాధించడానికి, ఆయుధ దిగుమతులు తగ్గించడానికి అనుగుణంగా ఉంది. MiG-29K భారత నౌకాదళంలో నౌక-ఆధారిత యుద్ధవిమానం (Carrier-Based Aircraft). INS విక్రమాదిత్య మరియు INS విక్రాంత్ అలాంటి విమాన వాహక నౌకలపై MiG-29K లు సేవలో ఉన్నాయి.

13. రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము 51 శౌర్య పురస్కారాలు ప్రదానం – జూన్ 8, 2026; రక్షణ పదక వేడుక 2026-I; 7 కీర్తి చక్ర, 15 వీర చక్ర, 29 శౌర్య చక్ర

రాష్ట్రపతి శ్రీమతి ద్రౌపది ముర్ము జూన్ 8, 2026న రాష్ట్రపతి భవన్‌లో రక్షణ పదక వేడుక 2026 (మొదటి దశ) నిర్వహించి 51 శౌర్య పురస్కారాలు ప్రదానం చేశారు. ఈ పురస్కారాలు సాయుధ దళాలు, కేంద్ర సాయుధ పోలీసు బలగాలు (CAPFs) మరియు రాష్ట్ర/కేంద్రపాలిత పోలీసు సిబ్బందికి ప్రదానం చేయబడ్డాయి.

ఈ వేడుకలో 7 కీర్తి చక్రాలు (2 మరణానంతరం), 15 వీర చక్రాలు (3 మరణానంతరం) మరియు 29 శౌర్య చక్రాలు (1 మరణానంతరం) ప్రదానం చేశారు. కీర్తి చక్రాలు పొందిన వారిలో 2 పారా (స్పెషల్ ఫోర్సెస్) నాయిబ్ సుబేదార్ డోలేశ్వర్ సుభా, 1 అస్సాం రైఫిల్స్ మేజర్ అర్షదీప్ సింగ్, వాయు సేన గ్రూప్ కెప్టెన్ అడ్మిరల్ ప్రసంత్ బాలకృష్ణన్ నాయర్ ఉన్నారు. వీర చక్ర అందుకున్న వారిలో మే 7, 2025 కార్యకలాపాలలో పాల్గొన్న కల్నల్ కోషాంక్ లాంబా, వాయు సేన గ్రూప్ కెప్టెన్లు ఉన్నారు.

14. కిమి అంటోనెల్లీ మోనాకో గ్రాండ్ ప్రి 2026 విజేత – జూన్ 7, 2026; F1 సీజన్ 5వ విజయం; వయసు 19; మోనాకోలో అతి పిన్నవయస్కు విజేత; లూయీ హ్యామిల్టన్ 2వ, ఇసాక్ హద్జార్ 3వ స్థానం

మర్సెడెస్ ఫార్ముల-1 జట్టు చోదకుడు కిమి అంటోనెల్లీ జూన్ 7, 2026న మోనాకో గ్రాండ్ ప్రి గెలుచుకున్నారు. 19 ఏళ్ళ ఇటలీ యువ చోదకుడు ఈ సీజన్ 5వ విజయం సాధించారు. మోనాకో సర్క్యూట్‌లో విజేత పదవి అందుకున్న అతి పిన్నవయస్కు చోదకుడిగా చరిత్ర సృష్టించారు. ఫెరారీ జట్టు లూయీ హ్యామిల్టన్ 2వ స్థానంలో, రెడ్ బుల్ ఇసాక్ హద్జార్ 3వ స్థానంలో నిలిచారు.

రేస్ సమయంలో మాక్స్ వర్‌స్టాప్పెన్ మొదటి లాప్‌లోనే రిటైర్ అయ్యారు. లాన్స్ స్ట్రోల్ మరియు చార్లెస్ లెక్లెర్క్ ప్రమాదాల కారణంగా సేఫ్టీ కార్ మరియు రెడ్ ఫ్లాగ్ ఉపయోగించారు. ఈ సీజన్‌లో అంటోనెల్లీ చైనా, జపాన్, మయామి, కెనడా మరియు మోనాకో గ్రాండ్ ప్రి గెలిచి ఛాంపియన్‌షిప్ ముందు నిలిచారు. అంటోనెల్లీ ఇప్పుడు 2వ స్థానంలో ఉన్న లూయీ హ్యామిల్టన్ కంటే 66 పాయింట్లు ముందు ఉన్నారు.

15. భారత్ SAFF మహిళా ఛాంపియన్‌షిప్ 2026 – 6వ విజయం; బంగ్లాదేశ్‌పై 3-1; పన్‌జవాహర్‌లాల్ నెహ్రూ స్టేడియం, మార్‌గావో, గోవా; జూన్ 6, 2026; సాన్ఫిడా నోంగ్రమ్ అత్యుత్తమ ఆటగాడు

భారత మహిళల జాతీయ ఫుట్‌బాల్ జట్టు జూన్ 6, 2026న గోవాలోని మార్‌గావు వద్ద ఉన్న పండిట్ జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ స్టేడియంలో నిర్వహించిన SAFF మహిళా ఛాంపియన్‌షిప్ 2026 తుది పోటీలో బంగ్లాదేశ్‌ను 3-1 తో ఓడించి ఆరో ఛాంపియన్‌షిప్ నొందింది. 2019 తర్వాత ఏడు సంవత్సరాల వనవాసం ముగిసింది.

భారత్ తరఫున ప్యారీ క్సాక్సా (42′), సాన్ఫిడా నోంగ్రమ్ (46′) మరియు లిండా కోమ్ సెర్తో (82′) గోల్స్ చేశారు. బంగ్లాదేశ్ రితూ పోర్ణా చక్మా (45+1′) సమాన గోల్ చేసింది. మొత్తం పోటీలో భారత్ 18 గోల్స్ చేసి నాలుగు పోటీలలో అత్యద్భుత ప్రదర్శన నిచ్చింది. 2022 మరియు 2024 ఛాంపియన్‌షిప్‌లు గెలిచిన బంగ్లాదేశ్ మూడవ వరుస విజయం పొందలేకపోయింది. సాన్ఫిడా నోంగ్రమ్ అత్యుత్తమ ఆటగాడు, అవేకా సింగ్ అత్యధిక గోల్ కొట్టిన ఆటగాడు (4 గోల్స్), పాన్‌థోయి చాను ఏలాంగ్‌బామ్ ఉత్తమ గోల్‌కీపర్ పురస్కారాలు అందుకున్నారు.

16. భారత U18 పురుషుల హాకీ ఆసియా కప్ 2026 చాంపియన్ – జపాన్‌పై 4-1; అశిష్ తాని పుర్తి హ్యాట్రిక్; కాకమిగహారా, జపాన్; 3వ విజయం

భారత U18 పురుషుల హాకీ జట్టు జూన్ 6, 2026న కాకమిగహారా, జపాన్‌లో జరిగిన U18 హాకీ ఆసియా కప్ 2026 తుది పోటీలో ఆతిథ్య దేశం జపాన్‌ను 4-1 తో ఓడించి చాంపియన్‌ అయింది. ఇది భారత్ 3వ U18 ఆసియా కప్ విజయం.

ఫార్వర్డ్ అశిష్ తాని పుర్తి 2′, 28′, 34′ నిమిషాలలో హ్యాట్రిక్ చేసి టోర్నమెంట్ టాప్ స్కోరర్ (13 గోల్స్) గా నిలిచారు. జట్టు అధినేత కేతన్ కుష్వాహ 30′ నిమిషంలో గోల్ చేశారు. జపాన్ తరఫున నుమడ గాకు పెనాల్టీ స్ట్రోక్‌తో గోల్ చేశారు. అశిష్ తాని పుర్తి తుది పోటీ అత్యుత్తమ ఆటగాడు, అయుష్ రాజాక్ ఉత్తమ గోల్‌కీపర్ పురస్కారాలు అందుకున్నారు. మహిళల విభాగంలో చైనా ఛాంపియన్ కాగా భారత మహిళలు కాంస్య పతకం సాధించారు. హాకీ ఇండియా ప్రతి బంగారు పతక విజేత ఆటగాడికి ₹3 లక్షలు నగదు బహుమతి ప్రకటించింది.

17. ప్రపంచ మహాసముద్ర దినం జూన్ 8, 2026 – ఇతివృత్తం: “Reimagine: Beyond the World We Know, a New Relationship with Our Ocean”; చర్యా ఇతివృత్తం: Strong Marine Protected Areas

ప్రతి సంవత్సరం జూన్ 8న ప్రపంచ మహాసముద్ర దినం జరుపుకుంటారు. 2026 ఇతివృత్తం “Reimagine: Beyond the World We Know, a New Relationship with Our Ocean” అని ఐక్యరాజ్యసమితి నిర్ణయించింది. 2026 చర్యా ఇతివృత్తం “Strong Marine Protected Areas for Our Blue Planet” – సముద్ర ప్రాంత రక్షిత మండళ్ళు (MPAs) ను బలోపేతం చేయడంపై దృష్టి పెట్టడం.

మహాసముద్రం భూమి ఉపరితలంలో 71 శాతం ఆవరించుకుని ఉంది. ప్రపంచ మహాసముద్ర దినం మొదట 1992 జూన్ 8న రియో డి జెనీరో, బ్రెజిల్‌లో జరిగిన భూమి శిఖరాగ్ర సమావేశంలో ప్రతిపాదించారు. ఐక్యరాజ్యసమితి 2008 డిసెంబర్ 5న 63/111 తీర్మానం ద్వారా జూన్ 8ను అధికారికంగా ప్రపంచ మహాసముద్ర దినంగా ప్రకటించింది. 2026 జనవరిలో High Seas Treaty (BBNJ ఒప్పందం) అమలులోకి వచ్చింది.

18. ఆంధ్రప్రదేశ్ కృత్రిమ మేధ-ఆధారిత శిశు వృద్ధి పర్యవేక్షణ వ్యవస్థ – శిశు మాపన్ అనువర్తనం; మంగళగిరి నియోజకవర్గం; ASHA కార్యకర్తలు; వాధ్వానీ AI ఫౌండేషన్

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం నవజాత శిశువుల ఆరోగ్యం మరియు వృద్ధి పర్యవేక్షణకు కృత్రిమ మేధ (AI) ఆధారిత వ్యవస్థ ప్రవేశపెట్టనున్నది. వాధ్వానీ AI ఫౌండేషన్ అభివృద్ధి చేసిన ‘శిశు మాపన్’ అనువర్తనాన్ని ASHA కార్యకర్తల మొబైల్ అనువర్తనంతో అనుసంధానిస్తారు.

ఈ వ్యవస్థ మొబైల్ ఫోన్ వీడియో ద్వారా స్పర్శ లేకుండా నవజాత శిశువు కొలతలు రికార్డు చేయగలదు. బరువు, ఎత్తు, తల చుట్టుకొలత, వక్షస్థలం చుట్టుకొలత మరియు మధ్య-ఉపరితల చేయి కొలతలు నమోదవుతాయి. మంగళగిరి నియోజకవర్గంలో ఒక పైలట్ ప్రయోగం కింద దాదాపు 1,000 నవజాత శిశువులపై పనిచేస్తున్నారు. ఇందిరానగర్, కొప్పరావు కాలనీ, కాజ, యర్రబాలెం పట్టణ ఆరోగ్య కేంద్రాలు మరియు పెదవడ్లపూడి ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో పైలట్ జరుగుతున్నది. మూడు నెలల AI శిక్షణ తర్వాత ఆంధ్రప్రదేశ్ అంతటా విస్తరించే అవకాశం ఉంది.