Current Affairs 04 June 2026 Telugu పోటీ పరీక్షలకు సిద్ధమవుతున్న అభ్యర్థుల కోసం ముఖ్యమైన జాతీయ, అంతర్జాతీయ, ఆర్థిక, విజ్ఞాన శాస్త్రం, క్రీడలు మరియు అవార్డులకు సంబంధించిన తాజా అంశాలను అందిస్తుంది. ఈరోజు ముఖ్యాంశాల్లో డి.కె. శివకుమార్ కర్ణాటక 18వ ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం, UPI సేవలు కంబోడియాలో ప్రారంభం, అర్జున్ ఎరిగైసి FIDE అగ్ర-10 ర్యాంకింగ్స్లో 8వ స్థానం, భారత నౌకాదళానికి ఐదు స్వదేశీ నావల్ వేదికల ఆవిష్కరణ, తెలంగాణలో ₹7,597 కోట్ల రహదారి ప్రాజెక్టులు, అలాగే సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం కొత్త డైరెక్టర్ నియామకం వంటి కీలక వార్తలు ఉన్నాయి. UPSC, APPSC, TGPSC, SSC, Railway, Banking మరియు ఇతర పోటీ పరీక్షలకు ఉపయోగపడే విధంగా ఈ కరెంట్ అఫైర్స్ను ప్రశ్నోత్తర రూపంలో అధ్యయనం చేయండి.

🔔 అప్డేట్స్ మిస్ అవ్వకండి — ఫాలో అవ్వండి
రోజువారీ Current Affairs • MCQ క్విజ్ • Free PDF అప్డేట్స్
📝 ఈ రోజు వార్తలపై 30 ప్రశ్నల క్విజ్ ప్రాక్టీస్ చేయాలనుకుంటున్నారా?
👉 క్విజ్ కి ఇక్కడ నొక్కండి🌐 జాతీయ వార్తలు – Current Affairs 04 June 2026 Telugu
1. డి.కె. శివకుమార్ కర్ణాటక 18వ ముఖ్యమంత్రిగా శపథ స్వీకారం – జూన్ 3, 2026; సిద్ధరామయ్య పదవీ విరమణ తర్వాత నాయకత్వ మార్పు
కాంగ్రెస్ నాయకుడు డి.కె. శివకుమార్ జూన్ 3, 2026న కర్ణాటక 18వ ముఖ్యమంత్రిగా శపథ స్వీకరించారు. బెంగళూరులోని లోక్ భవన్ గ్లాస్ హౌస్లో రాష్ట్రపతి ప్రతినిధి (గవర్నర్) తావర్చంద్ గెహ్లాత్ ఆయనకు పదవి మరియు రహస్య ప్రమాణాన్ని చేయించారు. 64 సంవత్సరాల ఈ వోక్కలిగ నాయకుడు మే 30, 2026న కాంగ్రెస్ శాసనసభా పక్ష నాయకుడిగా ఎన్నికయ్యారు. శివకుమార్ ఆయన ఆరాధ్యదైవమైన “గంగాధర్ అజ్జ” పేరిట శపథం చేశారు.
సిద్ధరామయ్య మే 28, 2026న రాజీనామా చేయడంతో నాయకత్వ పరిణామం జరిగింది. శివకుమార్ తో పాటు 13 మంది మంత్రులు కూడా శపథ స్వీకరించారు. శివకుమార్ ఇంతకు ముందు 2023 నుంచి కర్ణాటక ఉప ముఖ్యమంత్రిగా సేవలు అందించారు. లోక్సభ ప్రతిపక్ష నాయకుడు రాహుల్ గాంధీ, అఖిల భారత కాంగ్రెస్ సమితి అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గే వేడుకలో పాల్గొన్నారు. శివకుమార్ కర్ణాటక ప్రదేశ్ కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షుడిగా కూడా కొనసాగుతారు.
- డి.కె. శివకుమార్: కర్ణాటక 18వ ముఖ్యమంత్రి | జూన్ 3, 2026 | లోక్ భవన్ గ్లాస్ హౌస్, బెంగళూరు | గవర్నర్: తావర్చంద్ గెహ్లాత్
- వయస్సు: 64 సంవత్సరాలు | కాంగ్రెస్ శాసనసభా పక్ష నాయకుడిగా ఎన్నిక: మే 30, 2026 | నియోజకవర్గం: కనకపుర (కర్ణాటక)
- ఇంతకు ముందు: కర్ణాటక ఉప ముఖ్యమంత్రి (2023 నుంచి) | పూర్వ ముఖ్యమంత్రి: సిద్ధరామయ్య (మే 28, 2026 రాజీనామా) | 13 మంది మంత్రులు కూడా శపథం
- కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రి జాబితా: సిద్ధరామయ్య 17వ ముఖ్యమంత్రి (2023-26) | శివకుమార్ 18వ | కర్ణాటక రాజధాని: బెంగళూరు | గవర్నర్ పదవి: తావర్చంద్ గెహ్లాత్
2. కేంద్ర మంత్రివర్గం ATF ధర స్థిరీకరణ నిధికి ₹10,000 కోట్ల ఆమోదం – పశ్చిమ ఆసియా సంక్షోభం నేపథ్యంలో విమాన ఇంధన ధరల మార్పిడి రక్షణ
ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన జరిగిన కేంద్ర మంత్రివర్గం జూన్ 3, 2026న విమానయాన ఇంధన ధర స్థిరీకరణ నిధి (ATF Price Stabilisation Fund) కోసం నూనె విపణన సంస్థలకు (OMCs) వడ్డీ లేకుండా ₹10,000 కోట్ల పైకం అందించాలని ఒక్కసారి మాత్రమే వినియోగించే బడ్జెట్ మద్దతుగా ఆమోదించింది. పశ్చిమ ఆసియా సంక్షోభం కారణంగా మార్చి 2026లో లీటరు ₹60.50గా ఉన్న విమానయాన ఇంధన ధర మే 2026 నాటికి ₹142కు అంటే 2.5 రెట్లు పెరిగింది. విమానయాన ఇంధనం విమాన సంస్థ నిర్వహణ వ్యయంలో దాదాపు 40% వాటా ఉంటుంది.
ఈ నిధి 36 నెలల పాటు అమలులో ఉంటుంది. పాకిస్తాన్ వాయు ప్రదేశం మూసివేత కారణంగా భారతీయ వాయుసేవలు యూరప్, ఉత్తర అమెరికా, మధ్య ఆసియాలకు అదనపు సుదూర మార్గాల ద్వారా వెళ్ళాల్సి వస్తోంది, దీంతో ఇంధన వినియోగం పెరిగింది. ఈ ఏర్పాటు కింద భాగస్వాముల విమాన సంస్థలు మూడు సంవత్సరాల పాటు మాత్రమే నూనె విపణన సంస్థల నుంచి ఇంధనం కొనుగోలు చేస్తాయి. పర్యవేక్షణ సమితి: పౌరవిమానయాన మంత్రిత్వ శాఖ, పెట్రోలియం మరియు సహజ వాయువు మంత్రిత్వ శాఖ, వ్యయ విభాగం ప్రతినిధులు.
- ATF ధర స్థిరీకరణ నిధి: ₹10,000 కోట్లు | జూన్ 3, 2026 మంత్రివర్గ ఆమోదం | 36 నెలల కాలవ్యవధి | వడ్డీ లేని అడ్వాన్స్ రూపంలో
- ATF ధర వృద్ధి: మార్చి 2026లో ₹60.50/లీ → మే 2026లో ₹142/లీ (2.5 రెట్లు) | విమాన నిర్వహణ వ్యయంలో ATF వాటా: 40% (అత్యంత అస్థిర కాలాల్లో 60% వరకు)
- కారణం: పశ్చిమ ఆసియా సంక్షోభం + పాకిస్తాన్ వాయు ప్రదేశం మూసివేత | OMCs: Oil Marketing Companies (నూనె విపణన సంస్థలు)
- మంత్రిత్వ శాఖ: పెట్రోలియం మరియు సహజ వాయువు మంత్రిత్వ శాఖ (అడ్వాన్స్ నిర్వహణ) | పౌర విమానయాన మంత్రి: రామ్ మోహన్ నాయడు | Import Parity Price (IPP) ప్రాతిపదికన అంతర్జాతీయ ATF కొనుగోలు
3. కేంద్ర ప్రభుత్వం మూడు సంవత్సరాల మాదకద్రవ్యాల వ్యతిరేక చర్య ప్రణాళిక – 2047 నాటికి మాదకద్రవ్యాల రహిత భారత్ లక్ష్యం; నార్కోటిక్స్ నియంత్రణ బ్యూరో నిర్వహణ
కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ మరియు మాదకద్రవ్యాల అదుపు సంస్థలు 2047 నాటికి మాదకద్రవ్య రహిత భారత్ లక్ష్యంతో మూడు సంవత్సరాల మాదకద్రవ్యాల వ్యతిరేక చర్య ప్రణాళికను సిద్ధం చేస్తున్నాయి. ఈ ప్రణాళిక మే 2026లో హోం మంత్రికి సమర్పించబడింది. రాష్ట్ర నిఘా బ్యూరోల కింద మాదకద్రవ్యాల అదుపు విభాగాలు 2026 చివరికి ఏర్పాటు చేయాలని నిర్ణయించారు. ప్రతి రాష్ట్రంలో అగ్రశ్రేణి 15 మంది మాదకద్రవ్య అధికారులపై కట్టుదిట్టమైన దస్తావేజులు తయారు చేయడం లక్ష్యం.
ఏప్రిల్ 26, 2026న నార్కోటిక్స్ నియంత్రణ బ్యూరో ‘ఆపరేషన్ WIPE’ ప్రారంభించింది – ఇది ఆన్లైన్ మాదకద్రవ్య అక్రమ వ్యాపారాన్ని అదుపు చేయడానికి ప్రారంభించిన చర్య. హవాలా వాహినులు, అంతర్జాలంలోని చీకటి ప్రదేశాలు (darknet), కృత్రిమ మేధ పద్ధతులు, ఆంక్ర నిల్వ లావాదేవీల పర్యవేక్షణ ఈ ప్రణాళికలో భాగంగా ఉన్నాయి. బ్యూరో బలగం 2024 ఆగస్టులో 1,496కు పెంచారు, 425 కొత్త పదవులు సృష్టించారు.
- మూడు సంవత్సరాల మాదకద్రవ్యాల వ్యతిరేక చర్య ప్రణాళిక: హోం మంత్రిత్వ శాఖ | లక్ష్యం: మాదకద్రవ్య రహిత భారత్ @2047 | ప్రణాళిక సమర్పణ: మే 2026
- నార్కోటిక్స్ నియంత్రణ బ్యూరో (NCB): స్థాపన 1986 | హోం మంత్రిత్వ శాఖ కింద | ప్రధాన నిర్వాహక సంస్థ | NDPS చట్టం 1985 కింద కార్యకలాపాలు
- ఆపరేషన్ WIPE: ఏప్రిల్ 26, 2026 | ఆన్లైన్ మాదకద్రవ్య వ్యాపారాన్ని అదుపు చేయడానికి | Darknet + Encrypted channels పర్యవేక్షణ
- NCB సిబ్బంది: 2024 ఆగస్టులో 1,496కు పెంపు | 425 కొత్త పదవులు | ప్రాంతీయ కార్యాలయాలు: 3 → 7 | జోనల్ కార్యాలయాలు: 13 → 30 | NDPS చట్టం: 1985
4. UPI చెల్లింపులు కంబోడియాలో ప్రారంభం – KHQR జాతీయ చెల్లింపు వ్యవస్థతో సమన్వయం; 45 లక్షలకు పైగా వ్యాపార కేంద్రాలలో అందుబాటు
ఏకీకృత చెల్లింపు వ్యవస్థ (UPI) చెల్లింపులు జూన్ 2-3, 2026 తేదీలలో కంబోడియాలో ప్రారంభమయ్యాయి. కంబోడియా జాతీయ క్యూఆర్ చెల్లింపు వ్యవస్థ KHQR తో సమన్వయం ద్వారా ఈ సదుపాయం అందుబాటులోకి వచ్చింది. భారతీయ పర్యాటకులు కంబోడియాలో KHQR కోడ్లను UPI-అనుసంధానిత అనువర్తనాల ద్వారా స్కాన్ చేసి చెల్లింపులు చేయవచ్చు. 45 లక్షలకు పైగా వ్యాపార కేంద్రాల్లో ఈ సదుపాయం అందుబాటులో ఉంది.
ఈ అంతర్జాతీయ అనుసంధానాన్ని NPCI అంతర్జాతీయ చెల్లింపుల సంస్థ (NPCI International Payments Limited – NIPL) మరియు ACLEDA బ్యాంకు పిఎల్సి భాగస్వామ్యంలో అభివృద్ధి చేశారు. డిసెంబర్ 2025లో ఒప్పందం కుదిరింది. అధికారిక ప్రారంభ కార్యక్రమం నాం పెన్లో జరిగింది – కంబోడియా జాతీయ బ్యాంకు గవర్నర్ హెచ్ఈ. డాక్టర్ చే సెరేయ్ పాల్గొన్నారు. భవిష్యత్తులో కంబోడియా వినియోగదారులు భారత్లో UPI వ్యాపార కేంద్రాల్లో KHQR ద్వారా చెల్లింపులు చేయగలిగే రెండు-మార్గాల అనుసంధానం లక్ష్యం.
- UPI కంబోడియాలో ప్రారంభం: జూన్ 2-3, 2026 | KHQR: కంబోడియా జాతీయ క్యూఆర్ చెల్లింపు వ్యవస్థ | 45+ లక్షల వ్యాపార కేంద్రాలు
- NIPL: NPCI International Payments Limited – NPCI అంతర్జాతీయ విభాగం | ACLEDA Bank Plc: కంబోడియా బ్యాంకు | ఒప్పందం: డిసెంబర్ 2025
- UPI: Unified Payments Interface | NPCI: National Payments Corporation of India అభివృద్ధి | స్థాపన 2016 | భారత తక్షణ చెల్లింపు వ్యవస్థ
- కంబోడియా రాజధాని: నాం పెన్ | జాతీయ బ్యాంకు: National Bank of Cambodia | UPI అంతర్జాతీయ విస్తరణ: సింగపూర్, UAE, ఫ్రాన్స్, మలేషియా, శ్రీలంక మొ.
5. లడఖ్లో భారత తొలి నమూనా సరిహద్దు గ్రామం – చుముర్ గ్రామం 16,700 అడుగుల ఎత్తులో; చైతన్యమైన గ్రామాల కార్యక్రమం కింద అభివృద్ధి
తూర్పు లడఖ్లోని చుముర్ గ్రామం భారతదేశ తొలి నమూనా సరిహద్దు గ్రామంగా అభివృద్ధి చెందుతోంది. భారత-చైనా సరిహద్దు వెంబడి 16,700 అడుగుల ఎత్తులో ఉన్న ఈ గ్రామంలో 24 నివాస గృహాలు, 91 మంది జనాభా ఉన్నారు. అధికంగా పష్మినా ఉన్ని ఉత్పత్తి ఆధారంగా జీవనం గడుపుతున్న ఈ గ్రామం కేంద్ర ప్రభుత్వ చైతన్యమైన గ్రామాల కార్యక్రమం (Vibrant Villages Programme) కింద అభివృద్ధి చేయబడుతోంది.
గ్రామానికి -35 డిగ్రీ సెల్సియస్ ఉష్ణోగ్రతలు తట్టుకునే వాతావరణ సహనశీలత కలిగిన నివాసాలు నిర్మిస్తారు. ప్రతి నివాసానికి జోడించిన స్నానాగారం, పర్యాటక అతిథుల గది, వంట తోట ప్రదేశం, పశు సంపద కొట్టాలు ఉంటాయి. అధిక ఎత్తు పరిశోధన సంస్థ (DIHAR) మద్దతుతో వాణిజ్య హరితగృహం నిర్మించబడుతుంది. కోర్జొక్-హేన్లే పర్యాటక మార్గంతో అనుసంధానం, పష్మినా ఆధారిత జీవనోపాధికి ప్రోత్సాహం ఉంటాయి. నివాసాల నిర్మాణం సెప్టెంబర్ 2026 నాటికి పూర్తి కావాలని లక్ష్యం.
- చుముర్ గ్రామం: తూర్పు లడఖ్ | 16,700 అడుగుల ఎత్తు | 24 నివాస గృహాలు, 91 మంది జనాభా | భారత తొలి నమూనా సరిహద్దు గ్రామం | భారత-చైనా సరిహద్దు
- చైతన్యమైన గ్రామాల కార్యక్రమం: Vibrant Villages Programme | కేంద్ర రంగ పథకం | సరిహద్దు గ్రామాల మౌలిక సదుపాయాలు, జీవనోపాధి అభివృద్ధి | 1వ దశ: 10 నమూనా సరిహద్దు గ్రామాలు లక్ష్యం
- DIHAR: Defence Institute of High-Altitude Research | అధిక ఎత్తు వ్యవసాయ పరిశోధన | వాణిజ్య హరిత గృహం నిర్మాణం
- పష్మినా: ఛాంగ్తాంగి మేకల సన్నటి ఉన్ని నుంచి తయారీ | లడఖ్లో పెంపకం | GI గుర్తింపు పొందిన ఉత్పత్తి | సెప్టెంబర్ 2026 నాటికి నిర్మాణ పూర్తి లక్ష్యం
6. మెట్టె ఫ్రెడరిక్సన్ డెన్మార్క్ ప్రధానమంత్రిగా వరుసగా మూడోసారి శపథం – ప్రధానమంత్రి మోదీ అభినందనలు; భారత-డెన్మార్క్ హరిత వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యం
ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ జూన్ 3, 2026న డెన్మార్క్ ప్రధానమంత్రిగా అసాధారణమైన వరుసగా మూడవ పదవీకాలంలో బాధ్యతలు స్వీకరించినందుకు మెట్టె ఫ్రెడరిక్సన్ను అభినందించారు. ఇరు దేశాలు పరస్పర విశ్వాసం, భాగస్వామ్య విలువలు, సుస్థిర భవిష్యత్తు పట్ల ఉమ్మడి నిబద్ధత ఆధారంగా స్థిరమైన భాగస్వామ్యం కలిగి ఉన్నాయని మోదీ పేర్కొన్నారు. భారత-డెన్మార్క్ హరిత వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యాన్ని మరింత బలోపేతం చేయాలని ఆకాంక్ష వ్యక్తం చేశారు.
- మెట్టె ఫ్రెడరిక్సన్: డెన్మార్క్ ప్రధానమంత్రి | వరుసగా మూడవ పదవీకాలం | మోదీ అభినందన: జూన్ 3, 2026
- భారత-డెన్మార్క్ హరిత వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యం: 2020లో స్థాపన | పునరుత్పాదక శక్తి, నీటి నిర్వహణ, నగర అభివృద్ధి సహకారం
- డెన్మార్క్: ఉత్తర యూరప్ (స్కాండినేవియా) దేశం | రాజధాని: కోపెన్హాగెన్ | ఐరోపా సమాఖ్య సభ్యదేశం | NATO సభ్యదేశం
- భారత్-డెన్మార్క్ సంబంధాలు: వాతావరణ మార్పు, పవన విద్యుత్, జలశక్తి, జల నిర్వహణ రంగాల్లో సహకారం | ఇనవేస్టా, వేస్టాస్ సంస్థలు భారత్లో పవన విద్యుత్ రంగంలో క్రియాశీలం
7. జాతీయ పంచాయతీ అవార్డులు 2025 ప్రదానం – జూన్ 3, 2026 న్యూఢిల్లీ; కర్ణాటక 6, ఆంధ్రప్రదేశ్ 5, ఒడిశా 5 అవార్డులు; ₹50 లక్షల నుంచి ₹5 కోట్ల వరకు పురస్కారాలు
పంచాయతీరాజ్ మంత్రిత్వ శాఖ జూన్ 3, 2026న న్యూఢిల్లీలో జాతీయ పంచాయతీ అవార్డులు 2025 (NPA-2025) ప్రదాన కార్యక్రమం నిర్వహించింది. 17 రాష్ట్రాలు మరియు కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు చెందిన మొత్తం 42 పంచాయతీలు అవార్డులకు ఎంపికయ్యాయి. కర్ణాటక 6 అవార్డులతో అగ్రస్థానంలో నిలవగా ఆంధ్రప్రదేశ్ మరియు ఒడిశా ఒక్కొక్కటి 5 అవార్డులు గెలుచుకున్నాయి.
అవార్డులు రెండు శ్రేణులలో ఇస్తారు. దీన్ దయాళ్ ఉపాధ్యాయ పంచాయతీ సతత్ వికాస్ పురస్కార్ (DDUPSVP) 9 నిరంతర అభివృద్ధి లక్ష్యాల ఆధారిత విభాగాల్లో అత్యుత్తమ గ్రామ పంచాయతీలకు ఇవ్వబడుతుంది. నానాజీ దేశ్ముఖ్ సర్వోత్తమ్ పంచాయతీ సతత్ వికాస్ పురస్కార్ (NDSPSVP) జిల్లా, బ్లాకు, గ్రామ పంచాయతీ స్థాయిలలో సర్వశ్రేష్ఠ పంచాయతీలకు ఇవ్వబడుతుంది. ₹50 లక్షల నుంచి ₹5 కోట్ల వరకు ఆర్థిక ప్రోత్సాహం అందిస్తారు.
- జాతీయ పంచాయతీ అవార్డులు 2025 ప్రదానం: జూన్ 3, 2026 | న్యూఢిల్లీ | 42 పంచాయతీలు | 17 రాష్ట్రాలు/కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలు
- అగ్ర విజేతలు: కర్ణాటక (6 అవార్డులు) | ఆంధ్రప్రదేశ్ (5 అవార్డులు) | ఒడిశా (5 అవార్డులు)
- ఆంధ్రప్రదేశ్ అవార్డులు: శ్రుంగవరం (విశాఖపట్నం – మంచి పాలన విభాగం, 1వ) | బొక్కసం పాళెం (తిరుపతి – మహిళా అనుకూల విభాగం, 1వ) | చెమ్ముల్లపల్లి (వైఎస్ఆర్ – దారిద్ర్య రహిత జీవనోపాధి విభాగం, 2వ) | గుండమాల (ప్రకాశం – మౌలిక సదుపాయాలు, 3వ) | కుప్పం (చిత్తూరు – ఉత్తమ బ్లాకు పంచాయతీ, 3వ)
- NPA-2025 విభాగాలు: DDUPSVP (9 LSDG విభాగాలు, 34 గ్రామ పంచాయతీలు) + NDSPSVP (జిల్లా/బ్లాకు/గ్రామ స్థాయి, 8 పంచాయతీలు) | అవార్డు పరిధి: ₹50 లక్షలు – ₹5 కోట్లు | Rashtriya Gram Swaraj Abhiyan (RGSA) కింద
8. “When Audit Matters” పుస్తకం విడుదల – ఉప రాష్ట్రపతి సి.పి. రాధాకృష్ణన్ జూన్ 3, 2026న ఆవిష్కరణ; పూర్వ నియంత్రక మరియు ఆడిటర్ జనరల్ వినోద్ రాయ్ సంపాదకత్వం
భారత ఉప రాష్ట్రపతి శ్రీ సి.పి. రాధాకృష్ణన్ జూన్ 3, 2026న ఉపరాష్ట్రపతి భవన్లో “When Audit Matters: CAG Interventions That Made a Difference” పుస్తకాన్ని ఆవిష్కరించారు. ఈ పుస్తకాన్ని పూర్వ భారత నియంత్రక మరియు ఆడిటర్ జనరల్ శ్రీ వినోద్ రాయ్ సంపాదకత్వం చేశారు. సింగపూర్ జాతీయ విశ్వవిద్యాలయంలోని దక్షిణాసియా అధ్యయన సంస్థ అభ్యర్థనపై దక్షిణాసియాలో పాలన మరియు జవాబుదారీతనాన్ని పరిశీలించే ఈ పుస్తకం రూపొందింది.
ఉప రాష్ట్రపతి మాట్లాడుతూ, “ఆడిట్ ప్రజాస్వామ్యాన్ని బలోపేతం చేయడానికి ఒక కీలక సాధనం” అని, “ఆడిట్ మరియు నైతికత కలిసి పాలనను రూపాంతరం చేయగలవు” అని పేర్కొన్నారు. భారత జవాబుదారీతన సంప్రదాయాలు ‘ధర్మ’, ‘రాజ ధర్మ’ భావనలలో లోతుగా పాతుకుపోయాయని, కౌటిల్య అర్థశాస్త్రం ఆర్థిక జవాబుదారీతన సూత్రాలను నిర్దేశించిందని ఉప రాష్ట్రపతి ఉద్ఘాటించారు. భారత రాజ్యాంగం నియంత్రక మరియు ఆడిటర్ జనరల్ పదవిని స్వతంత్రంగా స్థాపించిందని గుర్తు చేశారు.
- “When Audit Matters” పుస్తకం: జూన్ 3, 2026 | ఉప రాష్ట్రపతి సి.పి. రాధాకృష్ణన్ ఆవిష్కరణ | సంపాదకుడు: పూర్వ నియంత్రక మరియు ఆడిటర్ జనరల్ వినోద్ రాయ్
- పుస్తక ప్రచురణ: Institute of South Asian Studies, National University of Singapore సహకారంతో | Rupa Publications | భారతీయ ఆడిట్ మరియు ఖాతా సేవ (IAAS) పూర్వ అధికారులు రచన
- నియంత్రక మరియు ఆడిటర్ జనరల్ (CAG): రాజ్యాంగం 148వ అనుచ్ఛేదం కింద స్వతంత్ర పదవి | పార్లమెంటరీ ప్రజా ఖాతాల సంఘాల పర్యవేక్షణ | ప్రస్తుత CAG: గిరీశ్ చంద్ర మూర్మూ
9. అమెరికా భారత్పై బలవంతపు శ్రమ కారణంగా సుంకాలు ప్రతిపాదన – జూన్ 3, 2026; 60 దేశాలపై Section 301 చర్య; భారత్ 12.5% అదనపు సుంకాలు వర్తింపు
జూన్ 3, 2026న అమెరికా భారత్తో సహా 60 ఆర్థిక వ్యవస్థల దిగుమతులపై అదనపు సుంకాలు విధించాలని ప్రతిపాదించింది. బలవంతపు శ్రమతో తయారైన వస్తువులపై నిషేధాన్ని అమలు పరచడంలో విఫలమవడంతో ఈ చర్య అమెరికా వ్యాపార ప్రతినిధి కార్యాలయం (USTR) Section 301 పరిశోధనల కింద చేపట్టింది. భారత్తో సహా 54 దేశాలకు 12.5% అదనపు సుంకాలు వర్తింపు, కెనడా, ఈక్వెడార్, ఐరోపా సమాఖ్య, ఇండోనేషియా, మెక్సికో, పాకిస్తాన్లకు 10% సుంకాలు ప్రతిపాదించారు.
అమెరికా అల్యూమినియం, పత్తి, కోకో, చేపలు, కాఫీ, నికెల్, పామ్ నూనె, బియ్యం వంటి రంగాల్లో భారత్ నుంచి దిగుమతులు బలవంతపు శ్రమతో అనుసంధానమని ఆరోపించింది. భారత్ ఈ ఆరోపణలను తిరస్కరించి ద్వైపాక్షిక వ్యాపార చర్చల ద్వారా పరిష్కారం కోరింది. ఇది తుది నిర్ణయం కాదు – సార్వజనిక వ్యాఖ్యల గడువు జూన్ 22, 2026; వ్యాఖ్యలు సమర్పణ జులై 6, 2026; బహిరంగ విచారణలు జులై 7, 2026.
- అమెరికా సుంకాలు ప్రతిపాదన: జూన్ 3, 2026 | 60 ఆర్థిక వ్యవస్థలపై | భారత్పై 12.5% అదనపు సుంకాలు | కారణం: బలవంతపు శ్రమ ఆందోళనలు
- Section 301: అమెరికా వ్యాపార చట్టం 1974 నిబంధన | USTR: United States Trade Representative కార్యాలయం నిర్వహణ | అనుచిత వ్యాపార పద్ధతులపై చర్యకు వినియోగం
- రంగాల ప్రభావం: అల్యూమినియం, పత్తి, కోకో, చేపలు, కాఫీ, నికెల్, పామ్ నూనె, బియ్యం | మినహాయింపు: శక్తి, ఔషధాలు, గొడ్డు మాంసం, కాఫీ, కొన్ని పండ్లు మరియు కూరగాయలు
- వ్యవధి: సార్వజనిక వ్యాఖ్యల గడువు జూన్ 22, 2026 | వ్యాఖ్యలు జులై 6 | విచారణలు జులై 7 | భారత్ స్పందన: ఆరోపణలు తిరస్కరణ, ద్వైపాక్షిక పరిష్కారం కోరింపు
10. అస్సాం ఒక కోటి మొక్కల నాటుడు పావురం – ప్రపంచ పర్యావరణ దినోత్సవం జూన్ 5, 2026న ప్రారంభం; 35 లక్షల స్వయం సహాయ సంఘ మహిళలు భాగస్వాముల్లు
అస్సాం రాష్ట్రం ప్రపంచ పర్యావరణ దినోత్సవం (జూన్ 5, 2026) నాడు రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ఒక కోటి మొక్కలు నాటే ప్రచారాన్ని ప్రారంభించనున్నది. దాదాపు 35 లక్షల మంది స్వయం సహాయ సంఘ మహిళలు ఈ పర్యావరణ కార్యక్రమంలో పాల్గొంటారు. అస్సాం పంచాయతీ మరియు గ్రామీణ అభివృద్ధి మంత్రి అతుల్ బోర గువాహటిలో సమీక్షా సమావేశం నిర్వహించారు.
- అస్సాం ఒక కోటి మొక్కల నాటుడు: జూన్ 5, 2026 (ప్రపంచ పర్యావరణ దినోత్సవం) | 35 లక్షల స్వయం సహాయ సంఘ మహిళలు | అతుల్ బోర నేతృత్వం
- ప్రపంచ పర్యావరణ దినోత్సవం: జూన్ 5 ప్రతి సంవత్సరం | ఐక్యరాజ్యసమితి 1972లో స్థాపన | 2026 అన్వేషి దేశం: సౌదీ అరేబియా
- స్వయం సహాయ సంఘాలు (SHGs): సూక్ష్మ రుణం మరియు జీవనోపాధి కార్యకలాపాలకు మహిళా సమూహాలు | అస్సాంలో గ్రామీణ అభివృద్ధి కార్యక్రమాలలో వినియోగం
- అస్సాం ముఖ్యమంత్రి: హిమంత బిశ్వ శర్మ | అస్సాం రాజధాని: దిస్పూర్ | అస్సాం అడవుల విస్తీర్ణం: దాదాపు 27,720 చదరపు కి.మీ.
11. ప్రభుత్వం PMRC పథకం 2026 ప్రారంభం – భారత సంతతి పరిశోధకులను ఆకర్షించే ప్రముఖ పరిశోధకుల తిరిగిరావడం కార్యక్రమం; పాశ్చాత్య విశ్వవిద్యాలయాల అనుభవం కలిగిన నిపుణులకు అవకాశం
కేంద్ర ప్రభుత్వం విద్యా మరియు పరిశోధన రంగంలో అత్యుత్తమ భారత సంతతి పరిశోధకులను ఆకర్షించడానికి ప్రముఖ పరిశోధకుల తిరిగిరావడం కార్యక్రమం (PMRC – Prime Minister’s Research Co-optation Programme) 2026 ప్రారంభించింది. అంతర్జాతీయ విశ్వవిద్యాలయాలలో పని చేసే భారత సంతతి వైజ్ఞానికులు, పరిశోధకులు, సాంకేతిక నిపుణులకు భారత్లో ప్రముఖ విశ్వవిద్యాలయాలు, పరిశోధన సంస్థలలో పదవులు నిర్వహించే అవకాశం కల్పిస్తారు.
- PMRC పథకం 2026: భారత సంతతి పరిశోధకుల తిరిగిరావడం | విద్య మరియు పరిశోధన రంగం | అంతర్జాతీయ అనుభవం కలిగిన నిపుణులకు భారత సంస్థలలో అవకాశాలు
- లక్ష్యం: భారత విద్యా మరియు పరిశోధన పాలకం (ధర్మ) బలోపేతం | Viksit Bharat @2047 దార్శనికత | మేధో ప్రతిభ వెనక్కి తిరిగి రావడం
- ప్రభుత్వం PMRC కింద పని చేసే సంస్థలు: IITs, IISc, IISERs, కేంద్ర విశ్వవిద్యాలయాలు | లక్షిత రంగాలు: సాంకేతిక విద్య, ఆరోగ్య పరిశోధన, సహజ విజ్ఞానం
🌐 అంతర్జాతీయ వార్తలు – 04 June 2026
12. ఇద్రిస్ ఎల్బా అష్టమ చార్లెస్ నుంచి నైట్హుడ్ సాధించారు – ‘సర్ ఇద్రిస్ ఎల్బా’గా మారారు; సుప్రసిద్ధ నటుడు మరియు సంగీతకారుడు
ఆఫ్రికన్-బ్రిటిష్ సుప్రసిద్ధ నటుడు మరియు సంగీతకారుడు ఇద్రిస్ ఎల్బా అష్టమ చార్లెస్ చేతిలో నైట్హుడ్ గౌరవం పొంది ‘సర్ ఇద్రిస్ ఎల్బా’గా మారారు. ఈ గౌరవం వారి చలనచిత్ర, సంగీత, మరియు సామాజిక కార్యకలాపాలకు గుర్తింపుగా అందించబడింది. ఇద్రిస్ ఎల్బా ‘లూథర్’, ‘ది వైర్’ మొదలైన ప్రసిద్ధ చలనచిత్రాలు మరియు ధారావాహికలలో కనిపించారు.
- ఇద్రిస్ ఎల్బా: ఆఫ్రికన్-బ్రిటిష్ నటుడు | నైట్హుడ్: అష్టమ చార్లెస్ | ‘సర్ ఇద్రిస్ ఎల్బా’గా మారారు
- అష్టమ చార్లెస్: బ్రిటన్ రాజు | రాజ్యారోహణం: సెప్టెంబర్ 8, 2022 | పూర్వ రాజు: ఎలిజబెత్ II (1952-2022)
- నైట్హుడ్: బ్రిటన్ రాచరిక గౌరవ పట్టాభిషేక వ్యవస్థ | Knight Bachelor హోదా | ‘సర్’ (పురుషులకు) లేదా ‘డేమ్’ (మహిళలకు) వినియోగం
🛡️ రక్షణ వార్తలు – 04 June 2026
13. భారత నావికాదళం 2026లో ఐదు స్వదేశీ నావల్ వేదికలు నింపిక – INS దుర్గిరి, INS మహేంద్రగిరి, సంశోధక్, అగ్రే, మల్వాన్; 75-80% స్వదేశీ విషయాంశం
భారత నావికాదళం 2026లో ఐదు స్వదేశీ నావల్ వేదికలను నావికాదళంలో నింపికోనున్నది. ఇవి రెండు ప్రాజెక్టు 17A నిశ్శబ్ద యుద్ధనౌకలు (INS దుర్గిరి, INS మహేంద్రగిరి), ఒక సర్వేక్షణ నౌక (సంశోధక్), రెండు జలాంతర్గామి వ్యతిరేక యుద్ధ నౌకలు (అగ్రే, మల్వాన్). మార్చి 30, 2026న కోల్కతాలోని గార్డెన్ రీచ్ నౌకానిర్మాణ సంస్థ INS దుర్గిరి, సంశోధక్, అగ్రేలను అందించింది. మార్చి 31, 2026న కొచ్చిన్ నౌకానిర్మాణ సంస్థ మల్వాన్ను అందించింది.
ప్రాజెక్టు 17A నిలగిరి తరగతి నిశ్శబ్ద యుద్ధనౌకలు రాడార్ ప్రతిఫలనాన్ని తగ్గించే ఆధునిక రణ వ్యవస్థలతో నిర్మించబడ్డాయి. INS మహేంద్రగిరి జూన్ 2026లో నింపికకు నిర్ణయించబడింది. ఈ నావల్ వేదికల స్వదేశీ విషయాంశం 75% నుంచి 80% పైగా ఉంది. ఆత్మనిర్భర భారత్ కార్యక్రమంతో అనుసంధానం మరియు 2047 నాటికి నావికా సామర్థ్యాలలో సంపూర్ణ స్వావలంబన లక్ష్యం.
- భారత నావికాదళం 2026 నింపిక: 5 స్వదేశీ నావల్ వేదికలు | INS దుర్గిరి + INS మహేంద్రగిరి (ప్రాజెక్టు 17A) + సంశోధక్ (సర్వేక్షణ నౌక) + అగ్రే + మల్వాన్ (జలాంతర్గామి వ్యతిరేక)
- ప్రాజెక్టు 17A: నిలగిరి తరగతి నిశ్శబ్ద యుద్ధనౌకలు | తక్కువ రాడార్ ప్రతిఫలన | ఆధునిక రణ వ్యవస్థలు | INS దుర్గిరి 5వ నౌక
- నౌకానిర్మాణ సంస్థలు: గార్డెన్ రీచ్ నౌకానిర్మాణ మరియు ఇంజనీరింగ్ (GRSE), కోల్కతా | కొచ్చిన్ నౌకానిర్మాణ సంస్థ (CSL), కొచ్చి
- స్వదేశీ విషయాంశం: 75-80% పైగా | ఆత్మనిర్భర భారత్ | భారత నావికాదళం 2035 నాటికి 200+ యుద్ధనౌకలు, జలాంతర్గాముల లక్ష్యం | అడ్మిరల్: నావిక దళాధ్యక్షుడు అడ్మిరల్ దినేశ్ కె. త్రిపాఠి
👤 నియామకాలు మరియు రాజీనామాలు – 04 June 2026
14. న్యాయమూర్తి మీనాక్షీ మదన్ రాయ్ పాట్నా ఉన్నత న్యాయస్థానం తదుపరి ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా నియామకం
సర్వోన్నత న్యాయస్థాన న్యాయమూర్తి న్యాయమూర్తి మీనాక్షీ మదన్ రాయ్ పాట్నా ఉన్నత న్యాయస్థానం తదుపరి ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా నియమించబడ్డారు. సర్వోన్నత న్యాయస్థాన కొలీజియం సిఫారసు మేరకు రాష్ట్రపతి ఈ నియామకాన్ని ఆమోదించారు.
- న్యాయమూర్తి మీనాక్షీ మదన్ రాయ్: పాట్నా ఉన్నత న్యాయస్థానం తదుపరి ప్రధాన న్యాయమూర్తి | కొలీజియం సిఫారసు మేరకు నియామకం
- పాట్నా ఉన్నత న్యాయస్థానం: బీహార్ రాష్ట్ర ఉన్నత న్యాయస్థానం | పాట్నా లో ప్రధాన కార్యాలయం | స్థాపన: 1916
- కొలీజియం వ్యవస్థ: సర్వోన్నత న్యాయస్థాన ప్రధాన న్యాయమూర్తి నేతృత్వంలో 5 సీనియర్ న్యాయమూర్తులు | ఉన్నత న్యాయస్థానాల ప్రధాన న్యాయమూర్తులు, న్యాయమూర్తుల నియామక సిఫారసు
15. లోఖండే ప్రశాంత్ సీతారాం CBSE చైర్మన్గా, వరుణ్ భార్ద్వాజ్ కార్యదర్శిగా నియామకం
లోఖండే ప్రశాంత్ సీతారాం కేంద్ర విద్యా బోర్డు (CBSE) చైర్మన్గా నియమించబడ్డారు. వరుణ్ భార్ద్వాజ్ CBSE కార్యదర్శిగా నియమించబడ్డారు.
- CBSE కొత్త చైర్మన్: లోఖండే ప్రశాంత్ సీతారాం | కొత్త కార్యదర్శి: వరుణ్ భార్ద్వాజ్
- CBSE: Central Board of Secondary Education | స్థాపన: 1929 | ప్రధాన కార్యాలయం: న్యూఢిల్లీ | విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ కింద స్వతంత్ర సంస్థ
- CBSE పరిధి: 10వ (Secondary) మరియు 12వ (Senior Secondary) తరగతుల బోర్డు పరీక్షలు | 28,000+ అనుబంధ పాఠశాలలు | 26+ దేశాలలో పాఠశాలలు
16. అజయ్ రాజన్ Protean eGov Technologies కు వ్యవస్థాపక సంచాలకుడు మరియు ముఖ్య కార్యనిర్వహణ అధికారిగా బాధ్యతలు స్వీకారం
అజయ్ రాజన్ Protean eGov Technologies కు వ్యవస్థాపక సంచాలకుడు మరియు ముఖ్య కార్యనిర్వహణ అధికారిగా బాధ్యతలు స్వీకరించారు. Protean eGov Technologies ముందు ‘NSDL e-Governance Infrastructure Limited’ పేరు కలిగి ఉండేది – ఇది NSDL (National Securities Depository Limited) నుంచి విడిపోయిన సంస్థ.
- అజయ్ రాజన్: Protean eGov Technologies వ్యవస్థాపక సంచాలకుడు మరియు ముఖ్య కార్యనిర్వహణ అధికారి | బాధ్యతలు స్వీకారం
- Protean eGov Technologies: పూర్వపు NSDL e-Governance Infrastructure Limited | PAN కార్డు, NPS (జాతీయ పింఛను వ్యవస్థ), TIN నిర్వహణ
- ప్రధాన సేవలు: PAN కార్డు జారీ, TDS రిటర్నులు ప్రాసెస్, NPS ఖాతా నిర్వహణ | ఆదాయపు పన్ను శాఖతో అనుసంధానం
🏏 క్రీడా వార్తలు – 04 June 2026
17. అర్జున్ ఎరిగైసి FIDE జూన్ 2026 శ్రేణుల్లో 8వ స్థానంలో – 2761 ELO రేటింగ్; FIDE అగ్ర 10లో ఒకే భారతీయుడు
భారతీయ గ్రాండ్మాస్టర్ అర్జున్ ఎరిగైసి జూన్ 2026 FIDE శ్రేణుల్లో 2761 ELO రేటింగ్తో ప్రపంచంలో 8వ స్థానానికి చేరారు. ఆయన 10 రేటింగ్ పాయింట్లు పెంపుకుని అగ్ర 10లోకి తిరిగి వచ్చారు. ఇటీవలి పోటీలలో రొమేనియా సూపర్ చెస్ క్లాసిక్, TePe Sigeman 2026, సార్డినియా ప్రపంచ చెస్ సోత్సవంలో పాల్గొన్నారు. TePe Sigeman 2026లో మాగ్నస్ కార్లెన్తో నిర్ణయాత్మక పోటీలో ఉపవిజేతగా నిలిచారు.
ప్రపంచ చెస్ ఛాంపియన్ డి. గుఖేష్ జూన్ 2026 FIDE జాబితాలో 19వ స్థానంలో ఉన్నారు. పూర్వ ప్రపంచ ఛాంపియన్ విశ్వనాథ్ ఆనంద్ 13వ స్థానంలో ఉన్నారు. అర్జున్ ఎరిగైసి డిసెంబర్ 2024లో 2800 ELO మార్కు దాటిన రెండవ భారతీయుడిగా చరిత్ర సృష్టించారు.
- అర్జున్ ఎరిగైసి: జూన్ 2026 FIDE శ్రేణి 8వ స్థానం | 2761 ELO | FIDE అగ్ర 10లో ఒకే భారతీయుడు | తెలంగాణకు చెందినవారు
- ఇతర భారతీయులు: డి. గుఖేష్ (19వ, ప్రపంచ ఛాంపియన్) | విశ్వనాథ్ ఆనంద్ (13వ, పూర్వ ప్రపంచ ఛాంపియన్) | ఇద్దరూ అగ్ర 10 బయటనే
- FIDE: Fédération Internationale des Échecs (అంతర్జాతీయ చెస్ సంఘం) | ELO రేటింగ్ వ్యవస్థ | ప్రతి నెల రేటింగ్ జాబితా నవీకరణ
- అర్జున్ ఎరిగైసి ముఖ్య చరిత్ర: డిసెంబర్ 2024లో 2800+ ELO (విశ్వనాథ్ ఆనంద్ తర్వాత రెండవ భారతీయుడు) | అత్యధిక రేటింగ్: 2801 (డిసెంబర్ 2024)
18. ప్రఘ్నానంద కార్లెన్ను రెండుసార్లు ఓడించాడు – 19 సంవత్సరాల వయసులో ఆనంద్ చారిత్రక ఘనత పునరావృతం
భారతీయ గ్రాండ్మాస్టర్ రమేశ్బాబు ప్రఘ్నానంద ప్రపంచ ప్రముఖ చెస్ ఆటగాడు మాగ్నస్ కార్లెన్ను ఒకే పోటీ వేదికపై రెండుసార్లు ఓడించాడు. 19 సంవత్సరాల వయసులో ఈ ఘనత సాధించిన ప్రఘ్నానంద, పూర్వ ప్రపంచ ఛాంపియన్ విశ్వనాథ్ ఆనంద్ 19 సంవత్సరాల వయసులో సాధించిన చారిత్రక ఘనతను పునరావృతం చేశాడు. ఈ విజయం భారత చెస్ ఆటకు ప్రపంచ స్థాయిలో గుర్తింపు తెచ్చింది.
- ప్రఘ్నానంద: జన్మ ఆగస్టు 10, 2005 | చెన్నై, తమిళనాడు | 19 సంవత్సరాల వయసులో కార్లెన్ను రెండుసార్లు ఓడించడం
- చారిత్రక విజయం: విశ్వనాథ్ ఆనంద్ 19 ఏళ్ళ వయసులో సాధించిన ఘనత పునరావృతం | ఆనంద్: 5 సార్లు ప్రపంచ ఛాంపియన్ (2000, 2007, 2008, 2010, 2012)
- మాగ్నస్ కార్లెన్: నార్వే గ్రాండ్మాస్టర్ | 2882 గరిష్ఠ ELO రేటింగ్ | 2013-23 ప్రపంచ ఛాంపియన్ | FIDE చరిత్రలో అత్యధిక రేటింగ్ ఆటగాడు
📅 ముఖ్యమైన దినోత్సవాలు – 04 June 2026
19. ప్రపంచ సైకిల్ దినోత్సవం 2026 – జూన్ 3; థీమ్ “Cycling for Sustainable Future”; ఐక్యరాజ్యసమితి 2018లో స్థాపన
ప్రపంచ సైకిల్ దినోత్సవం జూన్ 3 తేదీన ప్రతి సంవత్సరం జరుపుకుంటారు. ఐక్యరాజ్యసమితి 2018లో ఈ దినోత్సవాన్ని స్థాపించింది. సైకిల్ చవక, పర్యావరణ అనుకూల, ఆరోగ్యకర రవాణా సాధనంగా ప్రాచుర్యం పొందడమే లక్ష్యం.
- ప్రపంచ సైకిల్ దినోత్సవం: జూన్ 3 | ఐక్యరాజ్యసమితి 2018లో స్థాపన | ఐక్యరాజ్యసమితి తీర్మానం: A/RES/72/272
- 2026 థీమ్: “Cycling for Sustainable Future” | లక్ష్యాలు: పర్యావరణ రక్షణ, ఆరోగ్య మెరుగుదల, సుస్థిర రవాణా | సైకిల్ ఆవిష్కారం: 1817
🏛️ ఆంధ్రప్రదేశ్ వార్తలు – APPSC కోసం
20. ముత్తుచెళియన్ సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం డైరెక్టర్గా నియామకం – జూన్ 2, 2026; తిరుపతి జిల్లాలోని శ్రీహరికోట
ప్రముఖ శాస్త్రవేత్త ఎస్. ముత్తుచెళియన్ జూన్ 2, 2026న భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ (ISRO) సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం (SDSC-SHAR), శ్రీహరికోట, సుల్లూరుపేట, తిరుపతి జిల్లా డైరెక్టర్గా నియమించబడ్డారు. ఆయన ప్రస్తుతం అదే కేంద్రంలో అసోసియేట్ డైరెక్టర్గా పని చేస్తున్నారు. ముత్తుచెళియన్ మే 31, 2026న పదవీ విరమణ చేసిన ఇ.ఎస్. పద్మకుమార్ స్థానాన్ని భర్తీ చేశారు.
- ఎస్. ముత్తుచెళియన్: సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం డైరెక్టర్ | జూన్ 2, 2026 నియామకం | పూర్వ పదవి: అసోసియేట్ డైరెక్టర్ | పూర్వ డైరెక్టర్: ఇ.ఎస్. పద్మకుమార్ (మే 31, 2026 పదవీ విరమణ)
- సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం: SDSC-SHAR | శ్రీహరికోట, సుల్లూరుపేట | తిరుపతి జిల్లా, ఆంధ్రప్రదేశ్ | ISRO ముఖ్య ప్రయోగ కేంద్రం
- ప్రధాన ప్రయోగ వేదికలు: PSLV, GSLV, LVM3 రాకెట్లు ఇక్కడ నుంచే ప్రయోగం | చంద్రయాన్-3, ఆదిత్య-L1, गगनयान మిషన్ ప్రయోగ కేంద్రం
- ISRO అధ్యక్షుడు: వి. నారాయణన్ | ISRO స్థాపన: 1969 | ప్రధాన కార్యాలయం: బెంగళూరు
21. ఏపీ PMSL ట్రోఫీ 2026 – ముఖ్యమంత్రి నాయకత్వంలో పారదర్శకమైన సంక్షేమ పథకాల అమలుకు అంతర్జాతీయ గుర్తింపు; 1.5 మిలియన్ డాలర్లు పురస్కారం
ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్య కార్యదర్శి (NVSSS ప్రభాకర్) నేతృత్వంలో ప్రతిష్ఠాత్మక PMSL ట్రోఫీ 2026 అందుకున్నారు. జూన్ 2న న్యూఢిల్లీలో జరిగిన కార్యక్రమంలో కేంద్ర వాహన్స్ ఫౌండేషన్ ఈ అవార్డు ప్రదానం చేసింది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా దాదాపు 1,000 నామినేషన్లలో ఆంధ్రప్రదేశ్ ఎంపికైంది. అవార్డు కింద 1.5 మిలియన్ డాలర్లు (దాదాపు ₹14 కోట్లు) అందించారు. 18 లక్షల రైతు కుటుంబాలు, 7 లక్షల రైతు కూలీ కుటుంబాలు, 3.4 లక్షల మత్స్యకార సభ్యులు ఈ పథకం ద్వారా నేరుగా లాభపడుతున్నారు.
- ఏపీ PMSL ట్రోఫీ 2026: ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్య కార్యదర్శి NVSSS ప్రభాకర్ | జూన్ 2, 2026 న్యూఢిల్లీ | 1.5 మిలియన్ డాలర్లు (≈₹14 కోట్లు) | 1,000 నామినేషన్లలో ఆంధ్రప్రదేశ్ ఎంపిక
- లబ్ధిదారులు: 18 లక్షల రైతు కుటుంబాలు + 7 లక్షల రైతు కూలీ కుటుంబాలు + 3.4 లక్షల మత్స్యకార సభ్యులు | ముఖ్యమంత్రి: నారా చంద్రబాబు నాయుడు
- PMSL ట్రోఫీ: వాహన్స్ ఫౌండేషన్ (అమెరికా) పురస్కారం | ప్రపంచంలో అత్యంత పారదర్శకంగా భావించే అవార్డు | వ్యవసాయ శాఖ ప్రాముఖ్యత
🌐 తెలంగాణ వార్తలు – TGPSC కోసం
22. కేంద్ర మంత్రివర్గం తెలంగాణలో జాతీయ రహదారి ప్రాజెక్టులకు ఆమోదం – 190.76 కి.మీ. కవరేజీ; ₹7,597.16 కోట్ల వ్యయం; NH-63, NH-563 విస్తరణ
కేంద్ర మంత్రివర్గం జూన్ 3, 2026న తెలంగాణలో రెండు జాతీయ రహదారి విస్తరణ ప్రాజెక్టులకు ఆమోదం తెలిపింది. మొత్తం 190.76 కి.మీ. కవరేజీతో ₹7,597.16 కోట్ల సంయుక్త పెట్టుబడి ఈ ప్రాజెక్టులకు నిర్ణయించారు. ఆర్మూర్-జగిత్యాల-మంచిర్యాల (NH-63) మరియు జగిత్యాల-కరీంనగర్ (NH-563) విభాగాలు నాలుగు వరుసలకు విస్తరించబడతాయి.
ఆర్మూర్-జగిత్యాల-మంచిర్యాల (NH-63) Hybrid Annuity Model (HAM) కింద అమలవుతుంది. జగిత్యాల-కరీంనగర్ (NH-563) Build-Operate-Transfer (BOT – Toll) నమూనా కింద అభివృద్ధి చేయబడుతుంది. ప్రాజెక్టులు 100 కి.మీ. వేగంతో రూపొందించారు. ఆర్మూర్ నుంచి మంచిర్యాల ప్రయాణ సమయం దాదాపు 1.5 గంటలు తగ్గుతుంది. 34.43 లక్షల ప్రత్యక్ష మనుషుల రోజులు, 42.7 లక్షల పరోక్ష ఉపాధి రోజులు సృష్టించబడతాయి.
- తెలంగాణ జాతీయ రహదారి ప్రాజెక్టులు: జూన్ 3, 2026 మంత్రివర్గ ఆమోదం | 190.76 కి.మీ. | ₹7,597.16 కోట్లు | 4 వరుసల రహదారులు
- ప్రాజెక్టు 1: ఆర్మూర్-జగిత్యాల-మంచిర్యాల (NH-63) | HAM నమూనా | జిల్లాలు: నిజామాబాద్, జగిత్యాల, మంచిర్యాల | 1.5 గంటల ప్రయాణ సమయ ఆదా
- ప్రాజెక్టు 2: జగిత్యాల-కరీంనగర్ (NH-563) | BOT (Toll) నమూనా | జిల్లాలు: జగిత్యాల, కరీంనగర్ | 45 నిమిషాల ప్రయాణ సమయ ఆదా
- Hybrid Annuity Model (HAM): ప్రభుత్వ-ప్రైవేటు భాగస్వామ్య నమూనా | BOT-Toll: నిర్మాణం, నిర్వహణ, టోల్ ఆదాయం రాయితీ పొందిన సంస్థకు | 34.43 లక్షల ప్రత్యక్ష + 42.7 లక్షల పరోక్ష ఉపాధి