Current Affairs 20 June 2026 Telugu నాటి ముఖ్యమైన జాతీయ, అంతర్జాతీయ, ఆర్థిక, విజ్ఞాన-సాంకేతిక, పర్యావరణ మరియు అవార్డుల విభాగాలకు సంబంధించిన తాజా కరెంట్ అఫైర్స్ను ఈ వ్యాసంలో సమగ్రంగా అందిస్తున్నాము. తమిళనాడులో ఐదు పునరుత్పాదక శక్తి మండలాల ఏర్పాటు, బిమల్ పటేల్ ITLOS న్యాయమూర్తిగా ఎన్నిక, సుప్రీంకోర్టు పాదచారుల హక్కులపై కీలక తీర్పు, అమరావతి క్వాంటం వ్యాలీ 4 కెల్విన్ మైలురాయి, ఖాన్ క్వెస్ట్ 2026, QS ర్యాంకింగ్స్ 2027 వంటి పరీక్షలకు అత్యంత ముఖ్యమైన అంశాలను విశ్లేషణతో తెలుసుకుందాం.

🔔 అప్డేట్స్ మిస్ అవ్వకండి — ఫాలో అవ్వండి
రోజువారీ Current Affairs • MCQ క్విజ్ • Free PDF అప్డేట్స్
📝 ఈ రోజు వార్తలపై 30 ప్రశ్నల పరీక్ష రాయాలనుకుంటున్నారా?
👉 పరీక్షకు ఇక్కడ నొక్కండి🌐 జాతీయ వార్తలు – Current Affairs 20 June 2026 Telugu
1. తమిళనాడు ఐదు పునరుత్పాదక శక్తి మండలాల ఏర్పాటు – జూన్ 19, 2026; చెన్నై, తిరుచిరాపల్లి, తిరునెల్వేలి, కోయంబత్తూర్, మదురై ముఖ్యాలయాలు; తమిళనాడు గ్రీన్ ఎనర్జీ కార్పొరేషన్
తమిళనాడు ప్రభుత్వం జూన్ 19, 2026న ఐదు ప్రత్యేక పునరుత్పాదక శక్తి మండలాలను ఆమోదించింది. ఈ మండలాలను తమిళనాడు గ్రీన్ ఎనర్జీ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్ పరిధిలో గాలి మరియు సౌర విద్యుత్ ప్రాజెక్టుల నిర్వాహణ కోసం ఏర్పాటు చేశారు. ఈ ఐదు మండలాల ముఖ్యాలయాలు చెన్నై, తిరుచిరాపల్లి, తిరునెల్వేలి, కోయంబత్తూర్ మరియు మదురైలో ఉంటాయి. చెన్నై మండలం చెన్నై, కాంచీపురం, వెల్లూరు మరియు తిరువణ్ణామలై విద్యుత్ పంపిణీ సర్కిళ్లను కవర్ చేస్తుంది. తిరుచిరాపల్లి మండలం తిరుచిరాపల్లి, విల్లుపురం మరియు తంజావూరు సర్కిళ్లను కవర్ చేస్తుంది. మదురై మండలం కరూర్, ఈరోడ్ మరియు మదురై సర్కిళ్లను నిర్వహిస్తుంది.
ఈ మండల వ్యవస్థ ఆమోద ప్రక్రియ, ప్రాజెక్టు సమన్వయం మరియు పునరుత్పాదక శక్తి ప్రాజెక్టులకు విద్యుత్ తరలింపు మౌలిక సదుపాయాలతో అనుసంధానమై ఉంటుంది. సహాయ కార్యనిర్వాహక ఇంజినీర్లు ఈ మండలాల్లో ప్రాజెక్టు అమలు కార్యకలాపాలకు నేతృత్వం వహిస్తారు. ఈ ఏర్పాటు పాత గాలి మర టర్బైన్ల పునరుద్ధరణ (రీపవరింగ్)ను కూడా కవర్ చేస్తుంది. కొత్త మండలాలు బ్యాటరీ ఎనర్జీ స్టోరేజ్ సిస్టమ్స్, ప్రధానమంత్రి కిసాన్ ఊర్జా సురక్ష ఏవం ఉత్థాన్ మహాభియాన్ (PM-KUSUM) 2.0, ప్రధానమంత్రి రూఫ్టాప్ సోలార్ మరియు తేలియాడే సౌర ప్రాజెక్టులకు తోడ్పాటు అందిస్తాయి.
- తమిళనాడు ఐదు పునరుత్పాదక శక్తి మండలాలు: జూన్ 19, 2026 | తమిళనాడు గ్రీన్ ఎనర్జీ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్ పరిధిలో
- ఐదు ముఖ్యాలయాలు: చెన్నై, తిరుచిరాపల్లి, తిరునెల్వేలి, కోయంబత్తూర్, మదురై
- సహాయ కార్యనిర్వాహక ఇంజినీర్లు: మండల ప్రాజెక్టు అమలు నేతృత్వం | గాలి మర టర్బైన్ల రీపవరింగ్ కూడా కవరేజ్
- అనుసంధాన పథకాలు: బ్యాటరీ ఎనర్జీ స్టోరేజ్ సిస్టమ్స్ | PM-KUSUM 2.0 | PM రూఫ్టాప్ సోలార్ | తేలియాడే సౌర ప్రాజెక్టులు
- తమిళనాడు: భారత్లో గాలి విద్యుత్ ఉత్పత్తిలో ప్రముఖ రాష్ట్రాల్లో ఒకటి
2. భారత న్యాయవేత్త బిమల్ ఎన్. పటేల్ ITLOS న్యాయమూర్తిగా ఎన్నిక – జూన్ 19, 2026; 168 ఓట్లలో 115 ఓట్లు; 36వ UNCLOS సభ్యదేశాల సమావేశం, న్యూయార్క్; 2026-2035 తొమ్మిదేళ్ల పదవీకాలం
భారత న్యాయవేత్త బిమల్ ఎన్. పటేల్ జూన్ 19, 2026న అంతర్జాతీయ సముద్ర చట్ట న్యాయస్థానం (ITLOS) న్యాయమూర్తిగా ఎన్నికయ్యారు. న్యూయార్క్లోని ఐక్యరాజ్యసమితి ముఖ్యాలయంలో జరిగిన UNCLOS సభ్యదేశాల 36వ సమావేశంలో సభ్యదేశాలు వేసిన 168 చెల్లుబాటు ఓట్లలో 115 ఓట్లు పొంది ఆయన విజయం సాధించారు. ITLOS అనేది 1982లో ఆమోదమై 1994లో అమల్లోకి వచ్చిన UNCLOS కింద స్థాపించబడిన స్వతంత్ర న్యాయ సంస్థ. ఈ న్యాయస్థానం జర్మనీలోని హాంబర్గ్లో ఉంది మరియు సముద్ర చట్ట వివరణ, అమలుకు సంబంధించిన వివాదాలను పరిష్కరిస్తుంది.
పటేల్ 2026 నుండి 2035 వరకు తొమ్మిదేళ్ల పదవీకాలం పూర్తి చేస్తారు మరియు అక్టోబర్ 1, 2026న బాధ్యతలు చేపట్టనున్నారు. 2026-2035 కాలానికి భారత్, వియత్నాం, ఘనా, ట్యునీషియా, రష్యా, బ్రజిల్ మరియు నెదర్లాండ్స్ నుండి ఏడుగురు నూతన న్యాయమూర్తులు ఎన్నికయ్యారు. భారత్ ప్రస్తుత ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న నీరు చద్దా పదవీకాలం సెప్టెంబర్ 2026లో ముగియనుండగా, పటేల్ ఎన్నిక ద్వారా భారత ప్రాతినిధ్యం కొనసాగుతుంది. పటేల్ ప్రస్తుతం ఐక్యరాజ్యసమితి అంతర్జాతీయ చట్ట కమిషన్లో సేవలందిస్తూ, రాష్ట్రీయ రక్షా విశ్వవిద్యాలయం ఉప-కులపతిగా ఉన్నారు.
- బిమల్ ఎన్. పటేల్: ITLOS న్యాయమూర్తిగా ఎన్నిక | జూన్ 19, 2026 | 168లో 115 ఓట్లు | 36వ UNCLOS సమావేశం, న్యూయార్క్
- ITLOS: UNCLOS (1982 ఆమోదం, 1994 అమలు) కింద స్వతంత్ర న్యాయ సంస్థ | ముఖ్యాలయం: హాంబర్గ్, జర్మనీ | 21 న్యాయమూర్తులు
- పటేల్ పదవీకాలం: 2026-2035 (9 సంవత్సరాలు) | అక్టోబర్ 1, 2026 నుండి బాధ్యతలు | నీరు చద్దా స్థానంలో
- 2026-2035 ఇతర నూతన న్యాయమూర్తులు: వియత్నాం, ఘనా, ట్యునీషియా, రష్యా, బ్రజిల్, నెదర్లాండ్స్
- పటేల్: UN అంతర్జాతీయ చట్ట కమిషన్ సభ్యుడు | ఉప-కులపతి, రాష్ట్రీయ రక్షా విశ్వవిద్యాలయం
3. సుప్రీంకోర్టు యువ న్యాయవాదుల వృత్తిపరమైన సహాయ నిధి ఏర్పాటు అవసరం ప్రకటన – జూన్ 19, 2026; ముఖ్య న్యాయమూర్తి సూర్యకాంత్, న్యాయమూర్తి వి. మోహన్ ధర్మాసనం; మొదటి తరం న్యాయవాదులకు తోడ్పాటు
భారత సుప్రీంకోర్టు జూన్ 19, 2026న వృత్తి జీవితంలోని తొలి సంవత్సరాల్లో ఆర్థిక కష్టాలను ఎదుర్కొంటున్న న్యాయవాదులకు తోడ్పాటుగా ‘యువ న్యాయవాదుల వృత్తిపరమైన సహాయ నిధి’ ఏర్పాటు చేయాలని పేర్కొంది. ముఖ్య న్యాయమూర్తి సూర్యకాంత్ మరియు న్యాయమూర్తి వి. మోహన్తో కూడిన ధర్మాసనం యువ న్యాయవాదులు మరియు మహిళా న్యాయవాదులకు సంబంధించిన అంశంలో కేంద్రం, రాష్ట్రాలు, కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలు మరియు ఇతర వాటాదారులకు నోటీసు జారీ చేసింది. ఈ ప్రతిపాదిత నిధి ఆర్థికంగా, సామాజికంగా వెనుకబడిన నేపథ్యాల నుండి వచ్చిన మొదటి తరం న్యాయవాదుల కోసం ఉద్దేశించబడింది.
ధర్మాసనం ఈ నిధిని అధికార పరిధిలోని ఉన్నత న్యాయస్థానాల ప్రత్యేక నియంత్రణలో లేదా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలతో సంప్రదించి కేంద్ర ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసే స్వయంప్రతిపత్త సంస్థ పరిధిలో ఉంచవచ్చని పేర్కొంది. వృత్తి జీవితంలోని ఆరంభ సంవత్సరాల్లో ఈ నిధి నెలవారీ స్టైపెండ్-కమ్-గౌరవ వేతనం అందించవచ్చని, తొలి మూడు సంవత్సరాలకు ప్రాథమిక జీవనోపాధికి సరిపడే సహాయం, ఏడు సంవత్సరాలలో దశలవారీగా తగ్గించుకోవచ్చని తెలిపింది. సీనియర్ న్యాయవాదుల విరాళాలు, న్యాయవ్యవస్థ వసూలు చేసే న్యాయస్థాన రుసుములో కొంత భాగం, న్యాయ ప్రక్రియలలో విధించే ఖర్చులలో కొంత భాగం వంటి నిధుల వనరులను కోర్టు ప్రస్తావించింది. తదుపరి విచారణ జులై 17, 2026న జరగనుంది.
- యువ న్యాయవాదుల వృత్తిపరమైన సహాయ నిధి: సుప్రీంకోర్టు ప్రకటన | జూన్ 19, 2026 | CJI సూర్యకాంత్ + న్యాయమూర్తి వి. మోహన్
- లక్ష్యం: మొదటి తరం న్యాయవాదులు | ఆర్థికంగా, సామాజికంగా వెనుకబడిన నేపథ్యాలు
- నిధి స్వరూపం: తొలి 3 సంవత్సరాలు ప్రాథమిక జీవనోపాధి | 7 సంవత్సరాలలో దశలవారీ తగ్గింపు
- నిధుల వనరులు: సీనియర్ న్యాయవాదుల విరాళాలు | న్యాయస్థాన రుసుము వాటా | కేసు ఖర్చుల వాటా | పన్ను రాయితీలు, జాతీయ పురస్కారాలు
- తదుపరి విచారణ: జులై 17, 2026 | అటార్నీ జనరల్, అడ్వొకేట్ జనరల్స్ హాజరు కావాలని ఆదేశం
4. సుప్రీంకోర్టు పాదచారుల కాలిబాట నడక ప్రాథమిక హక్కుగా తీర్పు – జూన్ 19, 2026; నిబంధన 19(1)(డి), 19(1)(ఎ-సి), నిబంధన 21; న్యాయమూర్తి పి.ఎస్. నరసింహ తీర్పు
భారత సుప్రీంకోర్టు జూన్ 19, 2026న గుర్తించబడిన, సరిగ్గా నిర్వహించబడుతున్న కాలిబాటలపై నడిచే స్వేచ్ఛను ప్రాథమిక హక్కుగా ప్రకటించింది. ఈ తీర్పు రాజ్యాంగంలోని నిబంధన 19(1)(డి), 19(1)(ఎ), 19(1)(బి), 19(1)(సి) మరియు నిబంధన 21తో అనుసంధానమై ఉంది. నిబంధన 19(1)(డి) భారత భూభాగమంతటా స్వేచ్ఛగా సంచరించే హక్కును కల్పిస్తుంది; నిబంధన 21 జీవించే హక్కు మరియు వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛను రక్షిస్తుంది. న్యాయమూర్తి పి.ఎస్. నరసింహ ఈ తీర్పును రచించారు; న్యాయమూర్తి ఎ.ఎస్. చందుర్కర్ ధర్మాసనంలో సహ న్యాయమూర్తిగా ఉన్నారు.
ఈ తీర్పు బడికి తండ్రితో కలిసి నడుచుకుంటూ వెళ్తున్న ఐదేళ్ల బాలుడిని ట్రక్కు తొక్కి చంపిన మోటారు వాహన ప్రమాద పరిహార కేసు నుండి ఉద్భవించింది. కాలిబాటలను గుర్తించడం, నిర్మించడం, నిర్వహించడం మరియు రక్షించడం బాధ్యతను ధర్మాసనం పట్టణాభివృద్ధి సంస్థలు, మున్సిపల్ కార్పొరేషన్లు, మున్సిపాలిటీలు మరియు పంచాయతీలపై ఉంచింది. రోడ్డు ఉన్నచోట కాలిబాట ఏర్పాటు చేయాల్సిన అమలుపరమైన బాధ్యత కూడా ఉంటుందని కోర్టు పేర్కొంది. కాలిబాటపై నడిచే హక్కు ఉల్లంఘనకు గురైతే పౌరులు రాజ్యాంగపరమైన, చట్టపరమైన పరిష్కారాలు కోరవచ్చని, బాధ్యులైన సంస్థలను నిర్దేశించే, పరిష్కారాలు అందించే, పూర్తికాల నియంత్రణ సంస్థను ఏర్పాటు చేసే చట్టపరమైన చట్రాన్ని పరిశీలించాలని ప్రభుత్వాన్ని, లా కమిషన్ను కోర్టు కోరింది.
- పాదచారుల కాలిబాట హక్కు తీర్పు: జూన్ 19, 2026 | న్యాయమూర్తి పి.ఎస్. నరసింహ + న్యాయమూర్తి ఎ.ఎస్. చందుర్కర్
- రాజ్యాంగ నిబంధనలు: 19(1)(డి) స్వేచ్ఛా సంచారం | 19(1)(ఎ-సి) | నిబంధన 21 జీవించే హక్కు
- కేసు మూలం: మోటారు వాహన ప్రమాద పరిహార కేసు | 5 ఏళ్ల బాలుడి మరణం
- బాధ్యత: పట్టణాభివృద్ధి సంస్థలు, మున్సిపల్ కార్పొరేషన్లు, మున్సిపాలిటీలు, పంచాయతీలు
- సిఫారసు: లా కమిషన్ ఆఫ్ ఇండియా చట్టపరమైన చట్రం, పూర్తికాల నియంత్రణ సంస్థ ఏర్పాటు పరిశీలన
5. మేఘాలయలో ఈశాన్య అతిపెద్ద సేంద్రియ సుగంధ ద్రవ్యాల ప్రాసెసింగ్ యూనిట్ ప్రారంభం – జూన్ 19, 2026; కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్; భోయిరింబాంగ్, రి-భోయ్ జిల్లా; ₹32 కోట్ల వ్యయం
కేంద్ర ఆర్థిక మరియు కార్పొరేట్ వ్యవహారాల మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ జూన్ 19, 2026న మేఘాలయలోని రి-భోయ్ జిల్లా భోయిరింబాంగ్లో ఈశాన్య భారత్లోనే అతిపెద్ద సేంద్రియ సుగంధ ద్రవ్యాల ప్రాసెసింగ్ యూనిట్ను ప్రారంభించారు. ఈస్టర్న్ రి-భోయ్ ఆర్గానిక్ ఫార్మర్ ప్రొడ్యూసర్ కంపెనీ ఏర్పాటు చేసిన ఈ సదుపాయం వార్షికంగా 10,346 మెట్రిక్ టన్నుల సుగంధ ద్రవ్యాలను ప్రాసెస్ చేయగలదు మరియు 5,500 సేంద్రియ రైతులకు ప్రత్యక్ష ప్రయోజనం చేకూరుస్తుంది. ఈ ₹32 కోట్ల వ్యయంతో నిర్మించిన యూనిట్ ఈశాన్య భారత్లో తొలి సేంద్రియ ధృవీకరణ పొందిన సుగంధ ద్రవ్యాల ప్రాసెసింగ్ యూనిట్ — జాతీయ సేంద్రియ ఉత్పత్తి కార్యక్రమం (NPOP) మరియు యూరోపియన్ యూనియన్ సేంద్రియ ప్రమాణాల ధృవీకరణ కలిగి ఉంది.
మేఘాలయ ముఖ్యమంత్రి కాన్రాడ్ కె. సంగ్మా మరియు సిక్కిం ముఖ్యమంత్రి ప్రేమ్ సింగ్ తమాంగ్ సమక్షంలో ఈ ప్రారంభోత్సవం జరిగింది. ఈ ప్రాజెక్టుకు ఈశాన్య ప్రాంత సేంద్రియ విలువ ఆధారిత గొలుసు అభివృద్ధి కార్యక్రమం (MOVCDNER), సమగ్ర ఉద్యానవన అభివృద్ధి కార్యక్రమం (MIDH), మేఘాలయ ప్రభుత్వం మరియు అంతర్జాతీయ వ్యవసాయ అభివృద్ధి నిధి (IFAD) తోడ్పాటు అందించాయి. మేఘాలయ భౌగోళిక సంకేత ట్యాగ్ పొందిన లకడాంగ్ పసుపులో అత్యధిక కర్క్యుమిన్ స్థాయిలు ఉన్నాయని, స్థానిక అల్లం తక్కువ పీచుతో అత్యుత్తమ నాణ్యత కలిగి ఉందని సీతారామన్ పేర్కొన్నారు.
- ఈశాన్య అతిపెద్ద సేంద్రియ సుగంధ ద్రవ్యాల యూనిట్: భోయిరింబాంగ్, రి-భోయ్ జిల్లా, మేఘాలయ | జూన్ 19, 2026 | నిర్మలా సీతారామన్
- సామర్థ్యం: వార్షికంగా 10,346 మెట్రిక్ టన్నులు | 5,500 సేంద్రియ రైతులకు ప్రయోజనం | వ్యయం: ₹32 కోట్లు
- ధృవీకరణ: జాతీయ సేంద్రియ ఉత్పత్తి కార్యక్రమం (NPOP) + EU సేంద్రియ ప్రమాణాలు | ఈశాన్యంలో తొలి సేంద్రియ ధృవీకరణ యూనిట్
- తోడ్పాటు పథకాలు: MOVCDNER, MIDH, మేఘాలయ ప్రభుత్వం, IFAD
- లకడాంగ్ పసుపు: మేఘాలయ GI ట్యాగ్ ఉత్పత్తి | అత్యధిక కర్క్యుమిన్ స్థాయిలు
6. చారిత్రాత్మక కడియాన్-బియాస్ రైల్వే లైన్ ప్రాజెక్టు పునరుద్ధరణ – జూన్ 18, 2026; రవ్నీత్ సింగ్ బిట్టు ప్రకటన; పంజాబ్ గురుదాస్పూర్-అమృత్సర్; 39.68 కి.మీ; ₹1,400 కోట్లు
పంజాబ్లోని మాజా ప్రాంత అభివృద్ధికి కేంద్ర ప్రభుత్వం దీర్ఘకాలంగా పెండింగ్లో ఉన్న కడియాన్-బియాస్ నూతన రైల్వే లైన్ ప్రాజెక్టును పునరుద్ధరించింది. రైల్వేలు మరియు ఆహార ప్రాసెసింగ్ పరిశ్రమల శాఖ సహాయ మంత్రి రవ్నీత్ సింగ్ బిట్టు జూన్ 18, 2026న ఈ విషయాన్ని ప్రకటించారు. గురుదాస్పూర్ జిల్లాలోని కడియాన్ను అమృత్సర్ జిల్లాలోని బియాస్తో కలుపుతూ 39.68 కిలోమీటర్ల బ్రాడ్గేజ్ కారిడార్ను దాదాపు ₹1,400 కోట్ల అంచనా వ్యయంతో నిర్మించనున్నారు. ఈ ప్రాజెక్టును ఉత్తర రైల్వే అమలు చేస్తుంది. ఈ లైన్ కడియాన్, ధాపాయి, ఘుమాన్, బుటాలా, సతియాలా మరియు బియాస్ మార్గంలో వెళ్తుంది.
ఈ ప్రాజెక్టు బ్రిటిష్ కాలం నాటిది — 1928-29లో అప్పటి నార్త్-వెస్టర్న్ రైల్వే తొలిసారి ఆమోదించింది. సామాజికంగా అవసరమైన రైలు అనుసంధాన కార్యక్రమం కింద దీనిని పునరుద్ధరించి 2010-11 అనుబంధ రైల్వే బడ్జెట్లో చేర్చారు. ఈ ప్రాజెక్టులో ఘుమాన్, బుటాలాలో రెండు క్రాసింగ్ స్టేషన్లు, 11 ప్రధాన వంతెనలు, 121 చిన్న వంతెనలు, 54 రోడ్ అండర్ బ్రిడ్జీలు మరియు భారత స్వదేశీ రైలు తాకిడి నివారణ వ్యవస్థ ‘కవచ్’ ఏర్పాటు ఉంటాయి. ఈ లైన్ అమృత్సర్-పఠాన్కోట్ మార్గానికి అత్యవసర పరిస్థితుల్లో ప్రత్యామ్నాయ కారిడార్గా వ్యూహాత్మక ప్రాధాన్యత కలిగి ఉంటుంది.
- కడియాన్-బియాస్ రైల్వే లైన్: 39.68 కి.మీ బ్రాడ్గేజ్ | ₹1,400 కోట్లు | గురుదాస్పూర్-అమృత్సర్, పంజాబ్
- ప్రకటన: జూన్ 18, 2026 | రవ్నీత్ సింగ్ బిట్టు | అమలు సంస్థ: ఉత్తర రైల్వే
- మూలం: 1928-29 నార్త్-వెస్టర్న్ రైల్వే ఆమోదం | 2010-11 అనుబంధ బడ్జెట్లో పునరుద్ధరణ
- మౌలిక సదుపాయాలు: 2 క్రాసింగ్ స్టేషన్లు, 11 ప్రధాన + 121 చిన్న వంతెనలు, 54 RUBలు, ‘కవచ్’ రైలు తాకిడి నివారణ వ్యవస్థ
- వ్యూహాత్మక ప్రాధాన్యత: అమృత్సర్-పఠాన్కోట్ మార్గానికి ప్రత్యామ్నాయ కారిడార్ | మత పర్యాటక ప్రాధాన్యత ప్రాంతాలు
7. ఆహార ధాన్యాల నిల్వకు స్మార్ట్ వేర్హౌసింగ్ సిస్టమ్ ప్రారంభం – జూన్ 18, 2026; కేంద్ర మంత్రి ప్రహ్లాద్ జోషి; భారత్ మండపం, న్యూఢిల్లీ; CWC 215 + FCI 150 గోదాములు
వినియోగదారుల వ్యవహారాలు, ఆహారం మరియు ప్రజా పంపిణీ మంత్రిత్వ శాఖలోని ఆహారం మరియు ప్రజా పంపిణీ విభాగం (DFPD) జూన్ 18, 2026న న్యూఢిల్లీలోని భారత్ మండపంలో ఆహార ధాన్యాల నిల్వ కోసం స్మార్ట్ వేర్హౌసింగ్ సిస్టమ్ను ప్రారంభించింది. ఇది ప్రభుత్వ రంగ ఆహార ధాన్యాల గోదాముల్లో కృత్రిమ మేధస్సు (AI) మరియు ఇంటర్నెట్ ఆఫ్ థింగ్స్ (IoT) సాంకేతికతలను ప్రపంచంలోనే అతిపెద్దస్థాయిలో అమలు చేయడం. కేంద్ర వినియోగదారుల వ్యవహారాలు, ఆహారం, ప్రజా పంపిణీ మరియు నూతన, పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రి ప్రహ్లాద్ జోషి ఈ కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించారు. సెంట్రల్ వేర్హౌసింగ్ కార్పొరేషన్ (CWC)కి చెందిన 215 బ్యాగ్-ఆధారిత ఆహార ధాన్యాల గోదాముల్లో, ఫుడ్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (FCI) అదనంగా 150 గోదాముల్లో ఈ వ్యవస్థను అమలు చేస్తోంది.
ఈ స్మార్ట్ వ్యవస్థలో FASTag మరియు ANPR ఆధారిత గేట్ ఆటోమేషన్, జియో-ట్యాగ్ చేసిన స్మార్ట్ లాక్ల ద్వారా అనుమతి నియంత్రణ, AI ఆధారిత బ్యాగ్ లెక్కింపు, ముఖ గుర్తింపు వ్యవస్థలు, IoT ఆధారిత పర్యావరణ పారామీటర్ల పర్యవేక్షణ మరియు మంటలు, పొగ, ఎలుకల గుర్తింపుకు AI ఆధారిత నిఘా వంటి ఆధునిక సాంకేతికతలు ఉన్నాయి. ఇది వాహన మళ్లింపు సమయాన్ని తగ్గించడం, పారదర్శకతను పెంచడం మరియు 80 కోట్ల పైగా ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (PDS) లబ్ధిదారులకు మెరుగైన ఆహార ధాన్యాల నిల్వ నాణ్యతను అందించడంలో సహాయపడుతుంది. డిజిటల్ సంస్కరణల ద్వారా 2.43 కోట్ల పైగా అనర్హ రేషన్ కార్డులను గుర్తించి తొలగించారు.
- స్మార్ట్ వేర్హౌసింగ్ సిస్టమ్: జూన్ 18, 2026 | భారత్ మండపం, ఢిల్లీ | మంత్రి ప్రహ్లాద్ జోషి | DFPD
- కవరేజ్: CWC 215 గోదాములు + FCI 150 గోదాములు | ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద AI+IoT గోదాముల వ్యవస్థ
- సాంకేతికతలు: FASTag/ANPR గేట్ ఆటోమేషన్, స్మార్ట్ లాక్లు, ముఖ గుర్తింపు, AI బ్యాగ్ లెక్కింపు, IoT నిఘా
- లబ్ధిదారులు: 80 కోట్ల పైగా PDS లబ్ధిదారులు | 2.43 కోట్ల అనర్హ రేషన్ కార్డుల తొలగింపు
- అనుసంధాన పథకాలు: డిజిటల్ ఇండియా, ఇండియాAI మిషన్, PM గతిశక్తి, ఆత్మనిర్భర్ భారత్
8. ఫ్రాన్స్లో తొలి సంప్రదాయ హిందూ దేవాలయం – బుస్సీ-సెయింట్-జార్జెస్; సెప్టెంబర్ 2026 ప్రారంభోత్సవం; భారత్ నుండి శిల్పాలు; BAPS స్వామినారాయణ్ మందిర్
ఫ్రాన్స్లోని భారతీయ ప్రవాస సంఘం జూన్ 18, 2026న ఫ్రాన్స్కు తొలి సంప్రదాయ హిందూ దేవాలయం రాబోతున్నట్లు ప్రకటించింది. ఈ దేవాలయం సెప్టెంబర్ 2026లో ప్రారంభోత్సవం జరగనుంది. పారిస్ సమీపంలోని బుస్సీ-సెయింట్-జార్జెస్లో నిర్మించబడుతున్న ఈ BAPS స్వామినారాయణ్ మందిర్ కోసం రాళ్లను భారత్లో శిల్పులు చెక్కి, ఫ్రాన్స్కు తరలించి అక్కడ అమర్చుతారు. నోట్రే-డామ్ కేథడ్రల్ పునరుద్ధరణలో పనిచేసిన ఫ్రెంచ్ శిల్ప నిపుణులు కూడా ఈ నిర్మాణంలో భారతీయ శిల్పులతో కలిసి పనిచేస్తారు. జి-7 శిఖరాగ్ర సమావేశం ముగిసిన అనంతరం పారిస్ చేరుకున్న ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ భారతీయ ప్రవాస సంఘం కృషిని ప్రశంసించారు.
ఈ దేవాలయ ప్రారంభోత్సవం సందర్భంగా 15 రోజుల సాంస్కృతిక, ఆధ్యాత్మిక కార్యక్రమం నిర్వహించనున్నారు. భారత్, ఫ్రాన్స్ మరియు ప్రపంచవ్యాప్త హిందూ సమాజం నుండి సందర్శకులను ఆహ్వానిస్తున్నారు. ఈ దేవాలయం భారత సాంప్రదాయ నిర్మాణ శైలికి, భారత్-ఫ్రాన్స్ సాంస్కృతిక సంబంధాలకు చిహ్నంగా నిలవనుంది.
- ఫ్రాన్స్ తొలి సంప్రదాయ హిందూ దేవాలయం: బుస్సీ-సెయింట్-జార్జెస్ (పారిస్ సమీపం) | సెప్టెంబర్ 2026 ప్రారంభోత్సవం
- BAPS స్వామినారాయణ్ మందిర్: రాళ్లు భారత్లో శిల్పీకరణ | ఫ్రాన్స్లో అమర్చడం | నోట్రే-డామ్ శిల్పుల సహకారం
- ప్రకటన: జూన్ 18, 2026 | జి-7 శిఖరాగ్ర సమావేశం అనంతరం ప్రధాని మోదీ పారిస్ పర్యటన సందర్భంగా
- కార్యక్రమం: 15 రోజుల సాంస్కృతిక వేడుకలు | భారత్-ఫ్రాన్స్-ప్రపంచ హిందూ సమాజం ఆహ్వానం
9. నికర ప్రత్యక్ష పన్ను వసూళ్లు 14.6% వృద్ధి – ₹5.21 లక్షల కోట్లు (జూన్ 17 వరకు); స్థూల వసూళ్లు 12.46% వృద్ధి; ముందస్తు పన్ను వసూళ్లు 15.3% వృద్ధి
ఆదాయపు పన్ను శాఖ విడుదల చేసిన గణాంకాల ప్రకారం, 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరంలో ఏప్రిల్ 1 నుండి జూన్ 17 వరకు భారత నికర ప్రత్యక్ష పన్ను వసూళ్లు 14.64 శాతం వృద్ధితో ₹5,21,024.82 కోట్లకు చేరాయి — గతేడాది ఇదే కాలంలో ₹4,54,499.18 కోట్లతో పోలిస్తే. స్థూల ప్రత్యక్ష పన్ను వసూళ్లు 12.46 శాతం వృద్ధితో ₹6,10,050.53 కోట్లకు చేరాయి. ఈ కాలంలో రిఫండ్లు 1.19 శాతం పెరిగి ₹89,025.71 కోట్లకు చేరాయి. కార్పొరేట్ పన్ను స్థూల వసూళ్లు ₹2,76,538.46 కోట్లకు (11.3% వృద్ధి), వ్యక్తులు, HUFలు, సంస్థలు తదితరుల నుండి వచ్చే నాన్-కార్పొరేట్ పన్ను వసూళ్లు ₹3,14,653.07 కోట్లకు చేరాయి.
ముందస్తు పన్ను (అడ్వాన్స్ టాక్స్) వసూళ్లు జూన్ 17 నాటికి 15.30 శాతం వృద్ధితో ₹1,78,373.06 కోట్లకు చేరాయి — గతేడాది ఇదే కాలంలో ₹1,54,706.02 కోట్లతో పోలిస్తే. కార్పొరేట్ ముందస్తు పన్ను వసూళ్లు 16.01 శాతం వృద్ధితో ₹1,40,752.74 కోట్లకు, నాన్-కార్పొరేట్ ముందస్తు పన్ను వసూళ్లు 12.73 శాతం వృద్ధితో ₹37,620.32 కోట్లకు చేరాయి. సెక్యూరిటీస్ ట్రాన్సాక్షన్ టాక్స్ (STT) వసూళ్లు ₹13,013.02 కోట్ల నుండి ₹18,856.12 కోట్లకు భారీగా పెరిగాయి — స్టాక్ మార్కెట్ లావాదేవీలు పెరగడం దీనికి సూచిక.
- నికర ప్రత్యక్ష పన్ను వసూళ్లు (ఏప్రిల్ 1-జూన్ 17, FY27): ₹5.21 లక్షల కోట్లు | 14.64% వృద్ధి
- స్థూల ప్రత్యక్ష పన్ను వసూళ్లు: ₹6.10 లక్షల కోట్లు | 12.46% వృద్ధి | రిఫండ్లు: ₹89,025.71 కోట్లు (1.19% వృద్ధి)
- కార్పొరేట్ పన్ను (స్థూల): ₹2,76,538.46 కోట్లు | నాన్-కార్పొరేట్ పన్ను: ₹3,14,653.07 కోట్లు
- ముందస్తు పన్ను వసూళ్లు: ₹1.78 లక్షల కోట్లు | 15.30% వృద్ధి | కార్పొరేట్ అడ్వాన్స్ టాక్స్: 16.01% వృద్ధి
- STT వసూళ్లు: ₹18,856.12 కోట్లు (గతేడాది ₹13,013.02 కోట్లు) | సుమారు 45% వృద్ధి
10. భారత తీర కాపలా దళంలో తొలి స్వదేశీ హోవర్క్రాఫ్ట్ చేరిక – జూన్ 18, 2026; గోవా; చౌగులే & కంపెనీ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్; H-561 ఎయిర్ కుషన్ వెహికల్
భారత తీర కాపలా దళం (ICG) జూన్ 18, 2026న గోవాలో తన తొలి స్వదేశీ ఎయిర్ కుషన్ వెహికల్ (ACV/హోవర్క్రాఫ్ట్)ను సేవల్లో చేర్చింది. గోవాకు చెందిన చౌగులే & కంపెనీ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్ నిర్మిస్తున్న ఆరు ACVలలో ఇది మొదటిది — H-561 అని పేరు పెట్టారు. రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ మరియు చౌగులే & కంపెనీ మధ్య ఈ ఆరు ACVల కొనుగోలు కోసం ₹387.44 కోట్ల విలువైన ఒప్పందం అక్టోబర్ 24, 2024న సంతకమైంది. ఈ హోవర్క్రాఫ్ట్ గ్రిఫాన్ హోవర్వర్క్ నమూనాల ఆధారంగా భారతీయ నైపుణ్యంతో రూపొందించబడింది.
ఈ ACVలు తీరప్రాంత గస్తీ, నిఘా మరియు పరిశోధనా కార్యకలాపాలు, నిర్బంధ-అడ్డగింపు చర్యలు, శోధన-రక్షణ కార్యకలాపాలు మరియు ఆపదలో ఉన్న నౌకలకు సహాయం చేయడం వంటి విభిన్న సముద్ర మిషన్లలో ఉపయోగపడతాయి. లోతు తక్కువగా ఉండే నీటి ప్రాంతాలు, బురద ప్రాంతాలు మరియు దుర్గమ ప్రాంతాల్లో వేగంగా చేరుకునే సామర్థ్యం వీటి ప్రత్యేకత. జులై 2025లో గిర్డర్ లేయింగ్ మరియు నిర్మాణ ప్రారంభ వేడుకతో ఈ ప్రాజెక్టు పనులు ఆరంభమయ్యాయి. ఈ చేరిక ఆత్మనిర్భర్ భారత్ లక్ష్యం మరియు దేశీయ నౌకా నిర్మాణ పారిశ్రామిక పునాదిని బలోపేతం చేస్తుంది.
- తొలి స్వదేశీ ఎయిర్ కుషన్ వెహికల్ (ACV/హోవర్క్రాఫ్ట్): H-561 | గోవా | జూన్ 18, 2026 | భారత తీర కాపలా దళం
- నిర్మాణ సంస్థ: చౌగులే & కంపెనీ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్, గోవా | ఒప్పందం: ₹387.44 కోట్లు | అక్టోబర్ 24, 2024
- మొత్తం ఆర్డర్: 6 ACVలు | నమూనా: గ్రిఫాన్ హోవర్వర్క్ ఆధారిత | నిర్మాణం ఆరంభం: జులై 2025
- ఉపయోగాలు: తీరప్రాంత గస్తీ, నిఘా, నిర్బంధ-అడ్డగింపు, శోధన-రక్షణ, లోతు తక్కువ నీటి ప్రాంతాల్లో సంచారం
- ప్రాధాన్యత: ఆత్మనిర్భర్ భారత్ | దేశీయ నౌకా నిర్మాణ పారిశ్రామిక పునాది బలోపేతం
11. మంగోలియాలో ఖాన్ క్వెస్ట్ 2026 బహుళజాతి సైనిక వ్యాయామం – జూన్ 20 నుండి జులై 3, 2026; ఉలాన్బాతార్; భారత సైన్యం 40 మంది బృందం; 23వ ఎడిషన్
బహుళజాతి సంయుక్త సైనిక వ్యాయామం ఖాన్ క్వెస్ట్ 2026లో పాల్గొనేందుకు భారత సైన్యం బృందం జూన్ 18, 2026న మంగోలియాకు బయలుదేరింది. ఈ వ్యాయామం జూన్ 20 నుండి జులై 3, 2026 వరకు మంగోలియా రాజధాని ఉలాన్బాతార్లోని ఫైవ్ హిల్స్ ట్రైనింగ్ ఏరియాలో జరగనుంది. ఇది ఐక్యరాజ్యసమితి చార్టర్ ఏడవ అధ్యాయం కింద శాంతి పరిరక్షణ కార్యకలాపాలపై దృష్టి సారించే 23వ ఎడిషన్. భారత సైన్య బృందంలో జాట్ రెజిమెంట్ బటాలియన్ నుండి, ఇతర ఆర్మ్స్ మరియు సర్వీసుల నుండి మొత్తం 40 మంది సిబ్బంది ఉన్నారు.
ఖాన్ క్వెస్ట్ 2003లో అమెరికా మరియు మంగోలియా రక్షణ దళాల మధ్య ద్వైపాక్షిక కార్యక్రమంగా ఆరంభమై, 2006 నుండి బహుళజాతి శాంతి పరిరక్షణ వ్యాయామంగా అభివృద్ధి చెందింది. ఈ వ్యాయామంలో స్థిర మరియు చరల చెక్పోస్టుల ఏర్పాటు, కార్డాన్-సెర్చ్ కార్యకలాపాలు, గస్తీ, శత్రు ప్రాంతాల నుండి పౌరుల తరలింపు, ఐఈడీ వ్యతిరేక డ్రిల్స్, యుద్ధ ప్రథమ చికిత్స మరియు క్షతగాత్రుల తరలింపు వంటి ఉమ్మడి ప్రణాళిక, యుద్ధ తంత్ర అభ్యాసాలు జరుగుతాయి. భారత్-మంగోలియా వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యానికి, అంతర్జాతీయ శాంతి పరిరక్షణ నిబద్ధతకు ఈ భాగస్వామ్యం నిదర్శనం.
- ఖాన్ క్వెస్ట్ 2026: జూన్ 20 – జులై 3, 2026 | ఫైవ్ హిల్స్ ట్రైనింగ్ ఏరియా, ఉలాన్బాతార్, మంగోలియా | 23వ ఎడిషన్
- భారత సైన్య బృందం: 40 మంది | జాట్ రెజిమెంట్ బటాలియన్ + ఇతర ఆర్మ్స్/సర్వీసులు | జూన్ 18న బయలుదేరారు
- చట్రం: ఐక్యరాజ్యసమితి చార్టర్ అధ్యాయం VII | శాంతి పరిరక్షణ కార్యకలాపాలు
- మూలం: 2003లో అమెరికా-మంగోలియా ద్వైపాక్షిక వ్యాయామం | 2006 నుండి బహుళజాతి ఎడిషన్
- శిక్షణ అంశాలు: చెక్పోస్టులు, కార్డాన్-సెర్చ్, పౌరుల తరలింపు, IED వ్యతిరేక డ్రిల్స్, క్షతగాత్రుల తరలింపు
🏦 బ్యాంకింగ్ & ఫైనాన్స్ – 20 June 2026 Current Affairs Telugu
12. SBI ప్రభుత్వానికి ₹8,813 కోట్ల డివిడెండ్ చెల్లింపు – జూన్ 8, 2026; FY26 కోసం ₹17.35/షేరు; నికర లాభం ₹80,032 కోట్లు
భారతదేశపు అతిపెద్ద బ్యాంకు స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (SBI) జూన్ 8, 2026న 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరానికి కేంద్ర ప్రభుత్వానికి ₹8,813 కోట్ల డివిడెండ్ చెక్కును అందజేసింది. SBI చైర్మన్ సి.ఎస్. శెట్టి ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్కు ఈ చెక్కును అందజేశారు. SBI బోర్డు FY26 కోసం ఒక్కో ఈక్విటీ షేరుకు ₹17.35 డివిడెండ్ను ప్రకటించింది — FY25లో ₹15.90, FY24లో ₹13.70తో పోలిస్తే ఇది అధికం. భారత ప్రభుత్వం SBIలో సుమారు 55.52 శాతం వాటాను కలిగి ఉంది, ఇది బ్యాంకులో అతిపెద్ద వాటాదారుగా ఉంది.
SBI FY26 కోసం ₹80,032 కోట్ల రికార్డు నికర లాభాన్ని నమోదు చేసింది — గతేడాదితో పోలిస్తే 12.88 శాతం వృద్ధి. FY26 నాలుగో త్రైమాసికంలో బ్యాంకు ₹19,684 కోట్ల నికర లాభాన్ని నమోదు చేసింది. FY26లో బ్యాంకు నిర్వహణ లాభం 11.25 శాతం వృద్ధితో ₹1,23,015 కోట్లకు చేరింది. బ్యాంకు ఆస్తులపై రాబడి (ROA) 1.12 శాతం, ఈక్విటీపై రాబడి (ROE) 18.57 శాతంగా నమోదైంది. స్థూల NPA నిష్పత్తి 1.49 శాతానికి, నికర NPA 0.39 శాతానికి మెరుగుపడింది — ఇవి బహుళ-సంవత్సరాల అత్యుత్తమ స్థాయిలు.
- SBI డివిడెండ్ FY26: ₹8,813 కోట్లు | జూన్ 8, 2026 | చైర్మన్ సి.ఎస్. శెట్టి → ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్
- డివిడెండ్ రేటు: ₹17.35/షేరు (FY26) | ₹15.90 (FY25) | ₹13.70 (FY24)
- ప్రభుత్వ వాటా SBIలో: 55.52% | FY26 నికర లాభం: ₹80,032 కోట్లు (12.88% వృద్ధి)
- నిర్వహణ లాభం FY26: ₹1,23,015 కోట్లు | ROA: 1.12% | ROE: 18.57%
- ఆస్తుల నాణ్యత: స్థూల NPA 1.49% | నికర NPA 0.39% (బహుళ-సంవత్సరాల అత్యుత్తమం)
13. ఉజ్బెకిస్తాన్ నూతన అభివృద్ధి బ్యాంకు (NDB)లో తొలి మధ్య ఆసియా దేశంగా చేరిక – జూన్ 2026; 10వ సభ్యదేశం; శక్తి, నీటి నిర్వాహణ, రవాణా రంగాలకు తోడ్పాటు
ఉజ్బెకిస్తాన్ జూన్ 2026లో నూతన అభివృద్ధి బ్యాంకు (NDB) ఒప్పంద పత్రాలను (Articles of Agreement) ధృవీకరించిన అనంతరం దానిలో 10వ సభ్యదేశం మరియు వాటాదారుగా చేరింది. మధ్య ఆసియా ప్రాంతం నుండి NDBలో చేరిన తొలి దేశంగా ఉజ్బెకిస్తాన్ నిలిచింది. NDB శక్తి, నీటి నిర్వాహణ, రవాణా, మున్సిపల్ మౌలిక సదుపాయాలు మరియు సామాజిక మౌలిక సదుపాయాల రంగాల్లో ఉజ్బెకిస్తాన్లో ప్రాజెక్టులకు తోడ్పాటు అందించాలని యోచిస్తోంది. ఈ బ్యాంకు జాతీయ కరెన్సీల్లో ఫైనాన్సింగ్, జాతీయ సేకరణ వ్యవస్థలు మరియు పర్యావరణ ప్రమాద అంచనా యంత్రాంగాల ద్వారా తోడ్పాటు అందిస్తుంది.
- ఉజ్బెకిస్తాన్: NDBలో చేరిన తొలి మధ్య ఆసియా దేశం | జూన్ 2026 | 10వ సభ్యదేశం/వాటాదారు
- నూతన అభివృద్ధి బ్యాంకు (NDB): బ్రిక్స్ దేశాల చొరవ | 2015 స్థాపన | ముఖ్యాలయం: షాంఘై, చైనా
- తోడ్పాటు రంగాలు: శక్తి, నీటి నిర్వాహణ, రవాణా, మున్సిపల్ మరియు సామాజిక మౌలిక సదుపాయాలు
- NDB విధానం: జాతీయ కరెన్సీ ఫైనాన్సింగ్ | జాతీయ సేకరణ వ్యవస్థలు | పర్యావరణ ప్రమాద అంచనా
🤝 MoU & సహకార వార్తలు – 20 June 2026 Current Affairs Telugu
14. CSIR-NML జంషెడ్పూర్ లిథియం అయాన్ బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్ ఒప్పందం – R2E గ్రీన్టెక్తో MoU; లిథియం, కోబాల్ట్, మాంగనీస్, నికెల్, రాగి, అల్యూమినియం వెలికితీత
జంషెడ్పూర్లోని CSIR-నేషనల్ మెటలర్జికల్ లాబొరేటరీ (CSIR-NML) న్యూఢిల్లీ కేంద్రంగా పనిచేస్తున్న R2E గ్రీన్టెక్ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్తో అవగాహన ఒప్పందం (MoU) సంతకం చేసింది. ఈ ఒప్పందం ద్వారా జీవితకాలం పూర్తయిన లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీలను రీసైకిల్ చేసేందుకు అభివృద్ధి చేసిన స్వదేశీ సాంకేతికతను బదిలీ చేసి వాణిజ్యీకరించనున్నారు. ఈ నూతన సాంకేతికత జీవితకాలం పూర్తయిన బ్యాటరీల నుండి లిథియం, కోబాల్ట్, మాంగనీస్, నికెల్, రాగి, అల్యూమినియం మరియు గ్రాఫైట్ వంటి కీలక లోహాలను వెలికితీస్తుంది. భారత్ ప్రస్తుతం లిథియం, కోబాల్ట్ వంటి వ్యూహాత్మక లోహాల కోసం దిగుమతులపై ఎక్కువగా ఆధారపడుతోంది; ఈ రీసైక్లింగ్ సాంకేతికత దేశీయ ద్వితీయ వనరుగా జాతీయ వనరుల భద్రతను బలోపేతం చేస్తుంది.
CSIR-NML డైరెక్టర్ డాక్టర్ సందీప్ ఘోష్ చౌదరి, ముఖ్య శాస్త్రవేత్త డాక్టర్ మానిస్ కుమార్ ఝా మరియు మెటల్ ఎక్స్ట్రాక్షన్ హెడ్ డాక్టర్ సంజయ్ కుమార్ ఈ ఒప్పందాన్ని ఖరారు చేశారు. R2E గ్రీన్టెక్ డైరెక్టర్లు అఖిలేష్ నందకిషోర్ దుబే మరియు హరీష్ కుమార్ పాండే సంస్థ తరఫున హాజరయ్యారు. ఇది ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల వేగవంతమైన వృద్ధితో ఏర్పడుతున్న భారత్ బ్యాటరీ వ్యర్థాల సవాలును పరిష్కరించడంలో, వలయ ఆర్థిక వ్యవస్థ (సర్క్యులర్ ఎకానమీ) దిశగా ముందడుగుగా నిలవనుంది.
- CSIR-NML జంషెడ్పూర్: లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్ MoU | భాగస్వామి: R2E గ్రీన్టెక్ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్, ఢిల్లీ
- వెలికితీసే లోహాలు: లిథియం, కోబాల్ట్, మాంగనీస్, నికెల్, రాగి, అల్యూమినియం, గ్రాఫైట్
- ప్రాధాన్యత: దిగుమతులపై ఆధారపడటం తగ్గింపు | వలయ ఆర్థిక వ్యవస్థ | ఆత్మనిర్భర్ భారత్
- CSIR-NML: కౌన్సిల్ ఆఫ్ సైంటిఫిక్ అండ్ ఇండస్ట్రియల్ రీసెర్చ్ పరిధిలోని నేషనల్ మెటలర్జికల్ లాబొరేటరీ | జంషెడ్పూర్
🏆 అవార్డ్స్ – 20 June 2026 Current Affairs Telugu
15. జైనేంద్ర కె. జైన్కు భౌతిక శాస్త్రంలో వోల్ఫ్ ప్రైజ్ 2025 – జూన్ 18, 2026; జెరూసలెం, ఇజ్రాయెల్; కంపోజిట్ ఫెర్మియాన్ల ఆవిష్కరణ; భారత సంతతికి చెందిన తొలి విజేత
రాజస్థాన్లో జన్మించిన సైద్ధాంతిక భౌతిక శాస్త్రవేత్త జైనేంద్ర కె. జైన్ 2025వ సంవత్సరానికి భౌతిక శాస్త్రంలో వోల్ఫ్ ప్రైజ్ను గెలుచుకున్నారు. జెరూసలెంలోని క్నెసెట్లో జూన్ 18, 2026న జరిగిన రాష్ట్ర వేడుకలో ఇజ్రాయెల్ రాష్ట్రపతి ఐజాక్ హెర్జోగ్ ఈ పురస్కారాన్ని అందజేశారు. భిన్నాంశ క్వాంటం హాల్ ప్రభావం (ఫ్రాక్షనల్ క్వాంటం హాల్ ఎఫెక్ట్)కు సంబంధించిన భావనైన కంపోజిట్ ఫెర్మియాన్ల ఆవిష్కరణకు జైన్కు ఈ పురస్కారం లభించింది. 1978లో వోల్ఫ్ ఫౌండేషన్ స్థాపించిన ఈ వోల్ఫ్ ప్రైజ్ ఇన్ ఫిజిక్స్ భౌతిక శాస్త్రంలో అత్యంత ప్రతిష్ఠాత్మక అంతర్జాతీయ పురస్కారాల్లో ఒకటి.
జైన్ 1989లో యేల్ విశ్వవిద్యాలయంలో పోస్ట్డాక్టోరల్ పరిశోధకుడిగా పనిచేస్తున్నప్పుడు కంపోజిట్ ఫెర్మియాన్ల భావనను ప్రవేశపెట్టారు. బలమైన అయస్కాంత క్షేత్రాల్లోని ద్వి-ఆవరణ ఎలక్ట్రాన్ వ్యవస్థల్లో గమనించిన భిన్నాంశ క్వాంటం హాల్ ప్రభావానికి సైద్ధాంతిక వివరణలో ఈ భావన కీలకమైనది. జైన్ ప్రస్తుతం అమెరికాలోని పెన్సిల్వేనియా స్టేట్ యూనివర్సిటీలో ఎవాన్ పగ్ యూనివర్సిటీ ప్రొఫెసర్గా మరియు ఎబర్లీ ఫామిలీ చైర్ ఇన్ ఫిజిక్స్గా పనిచేస్తున్నారు. ఆయన భారత్లోని లోధా థియరెటికల్ ఫిజిక్స్ ఇన్స్టిట్యూట్ వ్యవస్థాపక డైరెక్టర్ కూడా. జేమ్స్ పి. ఐసెన్స్టీన్ మరియు మోర్దెహాయ్ హైబ్లుమ్తో కలిసి జైన్ ఈ పురస్కారాన్ని పంచుకున్నారు. భౌతిక శాస్త్రంలో వోల్ఫ్ ప్రైజ్ గెలుచుకున్న తొలి భారతీయ సంతతి వ్యక్తిగా జైన్ నిలిచారు.
- జైనేంద్ర కె. జైన్: వోల్ఫ్ ప్రైజ్ ఇన్ ఫిజిక్స్ 2025 | జూన్ 18, 2026 | జెరూసలెం, ఇజ్రాయెల్ | రాష్ట్రపతి ఐజాక్ హెర్జోగ్ ప్రదానం
- ఆవిష్కరణ: కంపోజిట్ ఫెర్మియాన్లు (1989, యేల్ యూనివర్సిటీ) | భిన్నాంశ క్వాంటం హాల్ ప్రభావానికి సంబంధించినది
- వోల్ఫ్ ప్రైజ్: 1978 స్థాపన | వోల్ఫ్ ఫౌండేషన్ | భౌతిక శాస్త్రంలో అత్యంత ప్రతిష్ఠాత్మక పురస్కారాల్లో ఒకటి
- సహ-విజేతలు: జేమ్స్ పి. ఐసెన్స్టీన్, మోర్దెహాయ్ హైబ్లుమ్ | జైన్: భారత సంతతి తొలి విజేత
- జైన్ ప్రస్తుత పదవులు: పెన్సిల్వేనియా స్టేట్ యూనివర్సిటీ ప్రొఫెసర్ | లోధా థియరెటికల్ ఫిజిక్స్ ఇన్స్టిట్యూట్ వ్యవస్థాపక డైరెక్టర్ (భారత్)
📊 ఇండెక్స్ అండ్ ర్యాంకింగ్స్ – 20 June 2026 Current Affairs Telugu
16. QS ప్రపంచ విశ్వవిద్యాలయాల ర్యాంకింగ్స్ 2027 – జూన్ 2026; MIT 15వ ఏడాది వరుసగా 1వ స్థానం; భారత్కు రికార్డు 52 సంస్థలు; IIT ఢిల్లీ 118వ స్థానం
QS ప్రపంచ విశ్వవిద్యాలయాల ర్యాంకింగ్స్ 2027ను జూన్ 2026లో విడుదల చేశారు. ఇది 106 దేశాలు మరియు ప్రాంతాలలోని 1,500 పైగా విద్యాసంస్థలను అంచనా వేసింది. మసాచుసెట్స్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (MIT) వరుసగా 15వ సంవత్సరం ప్రపంచంలో మొదటి స్థానంలో నిలిచింది, ఇంపీరియల్ కాలేజ్ లండన్ మరియు స్టాన్ఫోర్డ్ యూనివర్సిటీ సంయుక్తంగా రెండో స్థానంలో ఉన్నాయి. ఆక్స్ఫర్డ్ యూనివర్సిటీ నాలుగో స్థానంలో, హార్వర్డ్ యూనివర్సిటీ ఐదో స్థానంలో ఉన్నాయి. యూనివర్సిటీ కాలేజ్ లండన్ సంయుక్తంగా ఎనిమిదో స్థానానికి చేరి, వరుసగా 15 సంవత్సరాలు ప్రపంచ టాప్-10లో నిలిచింది.
తూర్పు ఆసియా మరియు మధ్యప్రాచ్యం నుండి విద్యాసంస్థలు 2027 ర్యాంకింగ్స్లో మెరుగైన పనితీరు కనబరిచాయి; చైనా అత్యధిక సంస్థలు ర్యాంకుల్లో పైకి ఎగబాకడాన్ని నమోదు చేసింది. భారత్ తన అత్యుత్తమ ప్రాతినిధ్యమైన 52 సంస్థలను నమోదు చేసుకుంది, ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ ఢిల్లీ ప్రపంచంలో 118వ స్థానంలో నిలిచింది. ఈ ర్యాంకింగ్స్ విద్యాపరమైన ఖ్యాతి, ఉద్యోగదాతల ఖ్యాతి, బోధనా సిబ్బంది-విద్యార్థి నిష్పత్తి, బోధనా సిబ్బందికి సంబంధించిన పరిశోధన ఉల్లేఖనలు, అంతర్జాతీయ బోధనా సిబ్బంది మరియు అంతర్జాతీయ విద్యార్థుల నిష్పత్తి వంటి సూచికలను ఉపయోగిస్తాయి.
- QS ప్రపంచ విశ్వవిద్యాలయాల ర్యాంకింగ్స్ 2027: జూన్ 2026 విడుదల | 106 దేశాలు | 1,500+ సంస్థలు
- మొదటి స్థానం: MIT (వరుసగా 15వ ఏడాది) | 2వ స్థానం: ఇంపీరియల్ కాలేజ్ లండన్ + స్టాన్ఫోర్డ్ (సంయుక్తం)
- 4వ స్థానం: ఆక్స్ఫర్డ్ | 5వ స్థానం: హార్వర్డ్ | UCL: 8వ స్థానం (వరుసగా 15 ఏళ్లు టాప్-10లో)
- భారత్: రికార్డు 52 సంస్థలు | IIT ఢిల్లీ: ప్రపంచంలో 118వ స్థానం
- నిర్వాహక సంస్థ: క్వాక్వారెల్లి సైమండ్స్ (QS) | సూచికలు: విద్యా/ఉద్యోగదాత ఖ్యాతి, బోధన-విద్యార్థి నిష్పత్తి, ఉల్లేఖనలు
📅 ముఖ్యమైన దినాలు – 20 June 2026 Current Affairs Telugu
17. ప్రపంచ సికిల్ సెల్ దినోత్సవం 2026 – జూన్ 19; థీమ్: ‘క్లోజింగ్ ది సర్వైవల్ గ్యాప్: ఎక్విటీ ఇన్ సికిల్ సెల్ డిసీజ్’; రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము ఓంకారేశ్వర్ కార్యక్రమం
ప్రతి సంవత్సరం జూన్ 19న జరుపుకునే ప్రపంచ సికిల్ సెల్ దినోత్సవాన్ని 2008లో ఐక్యరాజ్యసమితి సాధారణ సభ ఒక ప్రధాన ప్రజారోగ్య సమస్యగా గుర్తించింది. 2026 సంవత్సరానికి అంతర్జాతీయ థీమ్ ‘క్లోజింగ్ ది సర్వైవల్ గ్యాప్: ఎక్విటీ ఇన్ సికిల్ సెల్ డిసీజ్’ (సర్వైవల్ అంతరాన్ని తగ్గించడం: సికిల్ సెల్ వ్యాధిలో సమానత్వం) — భౌగోళిక ప్రాంతం లేదా ఆదాయ స్థాయితో నిమిత్తం లేకుండా ముందస్తు నిర్ధారణ, స్థిరమైన చికిత్స మరియు సమాన ఆరోగ్య సంరక్షణ లభ్యతపై దృష్టి సారిస్తుంది. సికిల్ సెల్ వ్యాధి అనేది ఎర్రరక్త కణాలు అర్ధచంద్రాకారంలో మారే వంశపారంపర్య రక్త రుగ్మత, ఇది ఆక్సిజన్ రవాణాను ప్రభావితం చేస్తుంది.
జూన్ 19, 2026న మధ్యప్రదేశ్లోని ఓంకారేశ్వర్లో జరిగిన కార్యక్రమంలో రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము 2047 లక్ష్యానికి ముందే భారత్ సికిల్ సెల్ వ్యాధిని పూర్తిగా నిర్మూలించగలదని విశ్వాసం వ్యక్తం చేశారు. ఆదివాసీ సమాజాల్లో ముఖ్యంగా ఈ వ్యాధిని నిర్మూలించేందుకు అవగాహన పెంపు, వివాహానికి ముందు జన్యు సలహా, విస్తృత స్క్రీనింగ్ ద్వారా ముందస్తు గుర్తింపు మరియు నిరంతర ఆరోగ్య సంరక్షణ అవసరమని ఆమె నొక్కిచెప్పారు. భారత్లో జాతీయ సికిల్ సెల్ అనీమియా నిర్మూలన మిషన్ కింద అవగాహన, సార్వత్రిక స్క్రీనింగ్, ముందస్తు గుర్తింపు మరియు సరైన సంరక్షణపై కేంద్ర ప్రభుత్వం కృషి చేస్తోంది.
- ప్రపంచ సికిల్ సెల్ దినోత్సవం: జూన్ 19 ప్రతి సంవత్సరం | ఐక్యరాజ్యసమితి సాధారణ సభ 2008 గుర్తింపు
- 2026 థీమ్: ‘క్లోజింగ్ ది సర్వైవల్ గ్యాప్: ఎక్విటీ ఇన్ సికిల్ సెల్ డిసీజ్’
- భారత కార్యక్రమం: రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము | ఓంకారేశ్వర్, మధ్యప్రదేశ్ | జూన్ 19, 2026
- భారత లక్ష్యం: 2047కి ముందే సికిల్ సెల్ వ్యాధి నిర్మూలన | జాతీయ సికిల్ సెల్ అనీమియా నిర్మూలన మిషన్
- సికిల్ సెల్ వ్యాధి: వంశపారంపర్య రక్త రుగ్మత | ఆదివాసీ ప్రాంతాల్లో అధికం | నివారణకు వివాహ పూర్వ జన్యు సలహా కీలకం
🌾 ఆంధ్రప్రదేశ్ వార్తలు – APPSC కోసం
18. అమరావతి క్వాంటం వ్యాలీ 4 కెల్విన్ శీతలీకరణ మైలురాయి – జూన్ 19, 2026; మేధా టవర్స్, అమరావతి; స్వదేశీ డైల్యూషన్ రిఫ్రిజిరేటర్; క్వాంటం హార్డ్వేర్ టెస్ట్బెడ్
అమరావతి క్వాంటం వ్యాలీ (AQV) జూన్ 19, 2026న అమరావతిలోని మేధా టవర్స్లో ఉన్న క్వాంటం రెఫరెన్స్ ఫెసిలిటీలో స్వదేశీ డైల్యూషన్ రిఫ్రిజిరేటర్ ఉపయోగించి 4 కెల్విన్ (-269°C) శీతలీకరణను సాధించింది. 4 కెల్విన్ అనేది సూపర్కండక్టింగ్ పరికరాలు, క్వాంటం సెన్సర్లు, క్రయోజెనిక్ ఎలక్ట్రానిక్స్ మరియు సింగిల్-ఫోటాన్ డిటెక్టర్ల వంటి క్వాంటం భాగాల పరీక్షకు ఉపయోగించే క్రయోజెనిక్ ఉష్ణోగ్రత. డైల్యూషన్ రిఫ్రిజిరేటర్ అనేది అత్యాధునిక పరిశోధనా ఏర్పాట్లలో 1 కెల్విన్ కంటే తక్కువ ఉష్ణోగ్రతలను సాధించేందుకు హీలియం-3 మరియు హీలియం-4 మిశ్రమాన్ని ఉపయోగించే క్రయోజెనిక్ వ్యవస్థ.
భారత్ ఏప్రిల్ 2026లో అమరావతిలోని మేధా టవర్స్ మరియు SRM యూనివర్సిటీ APలో తన తొలి క్వాంటం రెఫరెన్స్ ఫెసిలిటీలను స్థాపించింది. ఇవి జాతీయ స్థాయిలో క్వాంటం హార్డ్వేర్ అభివృద్ధి మరియు పరీక్షకు టెస్ట్బెడ్లుగా పనిచేస్తాయి. ముఖ్యమంత్రి ఎన్. చంద్రబాబు నాయుడు, IT మంత్రి నారా లోకేష్ నేతృత్వంలో సెప్టెంబర్ 2025లో శాస్త్రవేత్తలు, పరిశోధకులు, స్టార్టప్లు, పారిశ్రామిక నేతలతో చర్చల అనంతరం AQV చొరవ ఆరంభమైంది — దీనిని ‘మేడ్ ఇన్ అమరావతి ఫర్ ది వరల్డ్’ క్వాంటం హార్డ్వేర్ చట్రంగా అభివర్ణించారు. క్యూబిట్ ఫోర్స్ మరియు క్యూబిటెక్తో భాగస్వామ్యం కుదుర్చుకుని భారత క్వాంటం హార్డ్వేర్ సరఫరా గొలుసును మ్యాప్ చేసే పనిని AQV చేపట్టింది.
- అమరావతి క్వాంటం వ్యాలీ (AQV): 4 కెల్విన్ (-269°C) శీతలీకరణ సాధన | జూన్ 19, 2026 | మేధా టవర్స్, అమరావతి
- సాంకేతికత: స్వదేశీ డైల్యూషన్ రిఫ్రిజిరేటర్ | హీలియం-3 + హీలియం-4 మిశ్రమం | సూపర్కండక్టింగ్ క్వాంటం పరికరాల పరీక్ష
- క్వాంటం రెఫరెన్స్ ఫెసిలిటీలు: ఏప్రిల్ 2026 స్థాపన | మేధా టవర్స్, అమరావతి + SRM యూనివర్సిటీ AP
- AQV చొరవ: సెప్టెంబర్ 2025 ఆరంభం | ముఖ్యమంత్రి ఎన్. చంద్రబాబు నాయుడు + IT మంత్రి నారా లోకేష్
- భాగస్వాములు: క్యూబిట్ ఫోర్స్, క్యూబిటెక్ | నినాదం: ‘మేడ్ ఇన్ అమరావతి ఫర్ ది వరల్డ్’
📡 తెలంగాణ వార్తలు – TGPSC కోసం
19. హైదరాబాద్ ధృవ స్పేస్-ఫిన్లాండ్ ICEYE ఉపగ్రహ తయారీ ఒప్పందం – బారత్ ఇన్నోవేట్స్ 2026, నీస్, ఫ్రాన్స్; SAR సాంకేతికత, విపత్తు నిర్వాహణ సహకారం
హైదరాబాద్ కేంద్రంగా పనిచేస్తున్న పూర్తి-స్థాయి అంతరిక్ష ఇంజినీరింగ్ సొల్యూషన్స్ సంస్థ ధృవ స్పేస్ మరియు ఫిన్లాండ్కు చెందిన ICEYE ఫ్రాన్స్లోని నీస్లో జరిగిన బారత్ ఇన్నోవేట్స్ 2026 వేదికపై వ్యూహాత్మక పూర్తి-స్థాయి భాగస్వామ్య అవగాహన ఒప్పందం (MoU)ను ప్రకటించాయి. ఈ ఒప్పందం ఉపగ్రహ తయారీ మరియు భూమి పరిశీలన సేవలపై దృష్టి సారిస్తుంది. హైదరాబాద్లో పెద్ద ఎత్తున అంతరిక్ష భాగాల ఉత్పత్తిని మదింపు చేయాలని రెండు సంస్థలు యోచిస్తున్నాయి. ఈ సహకారంలో సింథటిక్ ఆపర్చర్ రాడార్ (SAR) సాంకేతికత, విపత్తు నిర్వాహణ మరియు భూతల మౌలిక సదుపాయాలు భాగంగా ఉన్నాయి.
ధృవ స్పేస్ సీఈఓ సంజయ్ నెక్కంటి, ICEYE సహ-వ్యవస్థాపకుడు మరియు సీఈఓ రఫాల్ మోద్రెజెవ్స్కీ నేతృత్వంలో ఈ ఒప్పందం సంతకమైంది. ఈ సహకారం ప్రాజెక్టుల వారీగా అమలవుతుంది, స్థానిక తయారీ, వేగవంతమైన డేటా లభ్యత మరియు వివిధ రంగాల వినియోగదారులకు సరికొత్త అనువర్తనాలను అభివృద్ధి చేసేందుకు ఇది తోడ్పడుతుంది. ఇండియా-ఫిన్లాండ్ డీప్-టెక్ రంగ సహకారం పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో ఈ ప్రకటన వెలువడింది — విశ్వసనీయ అంతర్జాతీయ భాగస్వామ్యాల దిశగా ఇది ఒక ముందడుగు.
- ధృవ స్పేస్ (హైదరాబాద్) – ICEYE (ఫిన్లాండ్) MoU: బారత్ ఇన్నోవేట్స్ 2026, నీస్, ఫ్రాన్స్
- దృష్టి కేంద్రం: ఉపగ్రహ తయారీ + భూమి పరిశీలన సేవలు | హైదరాబాద్లో పెద్ద ఎత్తున తయారీ మదింపు
- సాంకేతిక అంశాలు: సింథటిక్ ఆపర్చర్ రాడార్ (SAR), విపత్తు నిర్వాహణ, భూతల మౌలిక సదుపాయాలు
- నేతృత్వం: సంజయ్ నెక్కంటి (ధృవ స్పేస్ CEO) + రఫాల్ మోద్రెజెవ్స్కీ (ICEYE సహ-వ్యవస్థాపకుడు/CEO)
- సందర్భం: భారత్-ఫిన్లాండ్ డీప్-టెక్ సహకారం విస్తరణ | ప్రాజెక్టు వారీగా అమలు