Current Affairs 29 May 2026 Telugu లో PRAGATI సమావేశం ₹30,000 కోట్ల ప్రాజెక్టులు, భారత్-చైనా WMCC చర్చలు, సుప్రీంకోర్టు కీలక తీర్పు, RBI Q-SAFE కమిటీ వంటి ప్రధాన అంశాలతో పాటు Project Zero, ONGC భూఉష్ణ విద్యుత్ ప్రాజెక్ట్, సిక్కిం పూర్తి అక్షరాస్యత రాష్ట్రం, దక్షిణ కోస్తా రైల్వే జోన్ మరియు వైభవ్ సూర్యవంశీ రికార్డు సిక్సర్లు వంటి తాజా వార్తలను పోటీ పరీక్షల దృష్ట్యా సులభంగా తెలుసుకోండి. APPSC, TGPSC, SSC, RRB, BANKING
🔔 అప్డేట్స్ మిస్ అవ్వకండి — ఫాలో అవ్వండి
రోజువారీ Current Affairs • MCQ క్విజ్ • Free PDF అప్డేట్స్
📝 ఈ రోజు వార్తలపై MCQ క్విజ్ ప్రాక్టీస్ చేయాలనుకుంటున్నారా?
👉 క్విజ్ కి ఇక్కడ నొక్కండి🇮🇳 జాతీయ వార్తలు – Current Affairs 29 May 2026 Telugu
1. ప్రగతి 51వ సమావేశం – ₹30,000 కోట్ల మౌలిక సదుపాయ ప్రాజెక్టుల సమీక్ష
ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన మే 27, 2026న ప్రగతి (PRAGATI) వేదిక యొక్క 51వ సమావేశం సేవా తీర్థ వద్ద జరిగింది. ప్రగతి అంటే రైల్వే, విద్యుత్, రహదారి రంగాలకు చెందిన 9 రాష్ట్రాల్లో అమలవుతున్న 7 కీలకమైన మౌలిక సదుపాయ ప్రాజెక్టులను సమీక్షించారు. ఈ ప్రాజెక్టుల మొత్తం పెట్టుబడి దాదాపు ₹30,000 కోట్లు. ప్రాజెక్టు నిర్వహణలో అడ్డంకులను తొలగించి, వేగంగా పూర్తి చేయడంపై ప్రధాని దృష్టి పెట్టారు.
ఈ సమావేశంలో కేన్-బేత్వా నది అనుసంధాన పథకం మరియు స్వచ్ఛ భారత్ పట్టణ 2.0 పురోగతిని కూడా సమీక్షించారు. ఘన వ్యర్థ నిర్వహణ మౌలిక వ్యవస్థ వేగంగా నిర్మించాలని రాష్ట్రాలను అభ్యర్థించారు. పట్టణ ప్రాంతాల్లో గృహ సౌర విద్యుత్ పానెళ్ళ ఏర్పాటులో నిరంతర పురోగతి కావాలని ప్రధాని నొక్కిచెప్పారు. సంక్షేమ పథకాల నెలవారీ రాష్ట్రస్థాయి సమీక్షా విధానాన్ని స్వచ్ఛ భారత్ మిషన్ నుంచి అమలు చేయడం ప్రారంభించారు.
- PRAGATI: Pro-Active Governance and Timely Implementation | మే 27, 2026 | 51వ సమావేశం | సేవా తీర్థ, న్యూఢిల్లీ
- 7 ప్రాజెక్టులు – రైల్వే, విద్యుత్, రహదారి రంగాలు | 9 రాష్ట్రాలు | ₹30,000 కోట్లు
- కేన్-బేత్వా నది అనుసంధాన పథకం, స్వచ్ఛ భారత్ పట్టణ 2.0 కూడా సమీక్ష | వాధ్వాన్ రేవు బహుళ రవాణా కేంద్రంగా అభివృద్ధి చేయాలని నొక్కి చెప్పారు
- ప్రగతి వేదిక: మార్చి 2015లో ప్రారంభం | సమాచార సాంకేతిక ఆధారిత బహువిధ వేదిక | కేంద్ర-రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల సమన్వయం
2. భారత్-చీన సరిహద్దు వ్యవహారాలపై సంతృప్తి – WMCC 35వ సమావేశం
భారత్-చైనా సరిహద్దు వ్యవహారాలపై సంప్రదింపులు మరియు సమన్వయ విధానం (WMCC) యొక్క 35వ సమావేశం మే 27, 2026న బీజింగ్ లో జరిగింది. భారత్ తరపున విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ సంయుక్త కార్యదర్శి (తూర్పు ఆసియా) సుజిత్ ఘోష్ నేతృత్వం వహించగా, చైనా తరపున విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ సరిహద్దు వ్యవహారాల విభాగం అధిపతి హౌ యాన్ క్వి నేతృత్వం వహించారు.
సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో శాంతి నెలకొల్పడంలో జరిగిన పురోగతిపై రెండు దేశాలు సంతృప్తి వ్యక్తం చేశాయి. ఇది ద్వైపాక్షిక సంబంధాల క్రమేణా సాధారణీకరణకు దారితీసింది. సీమాంత నదుల నిపుణుల స్థాయి సమావేశాన్ని త్వరగా ఏర్పాటు చేయాలని భారత్ అభ్యర్థించింది. ఇరు పక్షాలు దౌత్య మరియు సైనిక స్థాయుల్లో నిరంతర సంప్రదింపులను కొనసాగిస్తాయని అంగీకరించాయి.
- WMCC: Working Mechanism for Consultation and Coordination on India-China Border Affairs | 35వ సమావేశం | మే 27, 2026 | బీజింగ్
- భారత్ ప్రతినిధి: సుజిత్ ఘోష్ (JS, తూర్పు ఆసియా, MEA) | చైనా ప్రతినిధి: హౌ యాన్ క్వి (DG, సరిహద్దు విభాగం)
- చర్చలు: సీమాంకన, సరిహద్దు నిర్వహణ, అడ్డ-సరిహద్దు సహకారం | LAC: Line of Actual Control (వాస్తవ నియంత్రణ రేఖ)
- MEA: Ministry of External Affairs | విదేశాంగ మంత్రి: డాక్టర్ ఎస్. జైశంకర్
3. సుప్రీంకోర్టు – SIR వ్యాయామానికి రాజ్యాంగ చట్టబద్ధత
సుప్రీంకోర్టు మే 27, 2026న బీహార్ మరియు ఇతర రాష్ట్రాల్లో ఎన్నికల సంఘం నిర్వహించిన ప్రత్యేక సమగ్ర పునర్విచారణ (SIR) వ్యాయామాన్ని సమర్థించింది. ప్రధాన న్యాయమూర్తి సూర్య కాంత్ మరియు న్యాయమూర్తులు జాయ్మాల్య బాగ్చీ సభ్యులుగా ఉన్న ధర్మాసనం ఈ తీర్పు వెలువరించింది.
SIR వ్యాయామం స్వేచ్ఛగా, న్యాయంగా జరిగే ఎన్నికలకు రాజ్యాంగ అవసరమైన లక్ష్యాన్ని ముందుకు తీసుకువెళుతుందని కోర్టు తేల్చింది. అనుమతించబడిన గుర్తింపు పత్రాలతో ఓటర్లు తమ పేర్లను చేర్పించుకునే అవకాశం కల్పించాలని మధ్యంతర ఆదేశాలు ఇచ్చారు. Association for Democratic Reforms v. Election Commission of India కేసులో ఈ తీర్పు వచ్చింది.
- SIR: Special Intensive Revision | ధర్మాసనం: ప్రధాన న్యాయమూర్తి సూర్య కాంత్ + జాయ్మాల్య బాగ్చీ + విపుల్ పంచోలి | మే 27, 2026
- తీర్పు: SIR “చట్టబద్ధమైనది మరియు రాజ్యాంగబద్ధమైనది” | ECI తన చట్టబద్ధమైన అధికారాల్లో వ్యవహరించింది
- Article 324 మరియు 326 – ఎన్నికల సంఘం అధికారాలు | Representation of People Act 1950, Sections 16 మరియు 21(3)
- బీహార్ ఓటర్ జాబితా: 7.89 కోట్ల నుంచి 7.42 కోట్లకు తగ్గింది | అక్రమ చొరబాటుదారులు తొలగింపు, వలసలు (Migration), మరణాలు, Duplication
4. కేరళ ‘ప్రాజెక్ట్ జీరో’ – అవినీతి వ్యతిరేక చొరవ
కేరళ Home మరియు నిఘా మంత్రి రమేష్ చెన్నిత్తల మే 26, 2026న తిరువనంతపురం విజిలెన్స్ కేంద్ర కార్యాలయంలో ‘ప్రాజెక్ట్ జీరో’ ప్రారంభించారు. ప్రభుత్వ అన్ని స్థాయుల్లో అవినీతిని సమూలంగా నిర్మూలించడమే ఈ కార్యక్రమ లక్ష్యం. అవినీతి జరిగిన తర్వాత చర్యలు తీసుకోవడం కాకుండా, దాన్ని ముందే నిరోధించే క్రియాశీల వ్యూహం ఇది.
అవినీతిని బట్టబయలు చేయడానికి పౌరులకు విజిలెన్స్ పోర్టల్ పై నిర్ధారించబడిన వీడియో ఆధారాలు అప్లోడ్ చేస్తే ₹5,000 బహుమానం ఇస్తారు. సమాచారం అందించేవారి గుర్తింపు రహస్యంగా ఉంచబడుతుంది. 1969 నాటి పాత విజిలెన్స్ మాన్యువల్ను సమగ్రంగా తిరిగి రచిస్తున్నారు. ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో లంచం ఇవ్వకుండా సేవలు పొందే హక్కు పౌరులకు ఉందని మంత్రి నొక్కిచెప్పారు.
- ప్రాజెక్ట్ జీరో: కేరళ | మే 26, 2026 | మంత్రి: రమేష్ చెన్నిత్తల (Home & నిఘా) | VACB: Vigilance and Anti-Corruption Bureau
- ప్రత్యేకతలు: ₹5,000 బహుమానం, రహస్య ఫిర్యాదు, డిజిటల్ అవినీతి నిరోధం, 1969 విజిలెన్స్ మాన్యువల్ పునర్రచన
- కేరళ ముఖ్యమంత్రి: వి.డి. సతీషన్ (కాంగ్రెస్ నేతృత్వంలో యూడీఎఫ్ ప్రభుత్వం) | గవర్నర్: రాజేంద్ర విశ్వనాథ్ అర్లేకర్
- Prevention of Corruption Act 1988 లో ముందస్తు అనుమతి నిబంధన వేగంగా అమలు చేయడంలో అడ్డుపడుతోందని మంత్రి పేర్కొన్నారు
5. ONGC పుగా వాలీ భూఉష్ణ విద్యుత్ ప్రాజెక్టు (Geothermal Power Project) – భారతదేశపు మొదటి భూఉష్ణ కేంద్రం
లదాఖ్ లెఫ్టినెంట్ గవర్నర్ వినయ్ కుమార్ సక్సేనా ONGC తో చేసుకున్న అవగాహన ఒప్పందాన్ని (MoU) మే 2026లో 5 సంవత్సరాలు పొడిగించడానికి ఆమోదించారు. లదాఖ్ లో సముద్రమట్టానికి 14,000 అడుగులకు పైగా ఎత్తున ఉన్న పుగా వాలీ వద్ద భారతదేశపు తొలి వ్యాపారిక భూఉష్ణ విద్యుత్ కేంద్రం నిర్మించాలని ఈ ఒప్పందం లక్ష్యంగా పెట్టింది.
కొత్తగా పొడిగించిన MoU ఒప్పందం ప్రకారం, 2026 వర్కింగ్ సీజన్లో ఈ ప్రస్తుత బావిని 1,000 మీటర్ల లోతుకు పెంచాలని (Deepen చేయాలని) మరియు తదుపరి దశలో మరొక 1,000 మీటర్ల కొత్త బావిని తవ్వాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు. 1 మెగావాట్ పైలట్ భూఉష్ణ విద్యుత్ కేంద్రాన్ని 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరంలో కమిషన్ చేయాలని లక్ష్యం. రెండవ దశలో చుమత్థాంగ్ ప్రాంతంలో పర్యవేక్షణ జరుగుతుంది.
- ONGC పుగా వాలీ: భారతదేశపు మొదటి వ్యాపారిక భూఉష్ణ విద్యుత్ కేంద్రం | లదాఖ్ | 14,000+ అడుగుల ఎత్తు | MoU పొడిగింపు: 2026–2031
- MoU పక్షాలు: లదాఖ్ పరిపాలన + LAHDC లే + ONGC శక్తి కేంద్రం | LG: వినయ్ కుమార్ సక్సేనా
- సామర్ధ్యం: 1 MWe పైలట్ | 2026-27లో పరీక్ష, మూల్యాంకనం, కమిషనింగ్ | హిమాలయ భూఉష్ణ మండలం: లదాఖ్, హిమాచల్ ప్రదేశ్, ఉత్తరాఖండ్
- భారత భూఉష్ణ సామర్ధ్యం: దాదాపు 10,600 MW | జాతీయ భూఉష్ణ శక్తి విధానం 2025 | ONGC: ప్రభుత్వ రంగ సంస్థ
6. సిక్కిం – భారతదేశంలో 5వ పూర్తి అక్షరాస్యత రాష్ట్రం
రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము మే 27-28, 2026న సిక్కిం విశ్వవిద్యాలయం 7వ పట్టాప్రదాన వేడుకలో పాల్గొన్నారు. ముఖ్యమంత్రి ప్రేమ్ సింగ్ తమాంగ్ సిక్కింను ‘ఉల్లాస్ – నవ్ భారత్ సాక్షరత కార్యక్రమం’ కింద పూర్తి అక్షరాస్యత రాష్ట్రంగా ప్రకటించారు. సిక్కిం ఈశాన్య భారతంలో 3వ మరియు దేశంలో 5వ పూర్తి అక్షరాస్యత రాష్ట్రమైంది.
ఉల్లాస్ (ULLAS: Understanding of Lifelong Learning for All in Society) కార్యక్రమం నవంబర్ 2022లో ప్రారంభమైంది. 15 సంవత్సరాలకు పైబడిన వారిలో 95% లేదా అంతకంటే ఎక్కువ అక్షరాస్యత రేటు సాధించిన రాష్ట్రాలకు ఈ హోదా ఇస్తారు. సిక్కింలో అక్షరాస్యత రేటు 99.82% అని ముఖ్యమంత్రి ప్రకటించారు. ఇంతకుముందు మిజోరాం, గోవా, త్రిపుర, హిమాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రాలు ఈ గుర్తింపు పొందాయి.
- సిక్కిం: ULLAS కింద దేశంలో 5వ పూర్తి అక్షరాస్యత రాష్ట్రం | మే 27-28, 2026 | 99.82% అక్షరాస్యత | ఈశాన్య భారతంలో 3వ
- ULLAS: Understanding of Lifelong Learning for All in Society | నవంబర్ 2022 ప్రారంభం | శిక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ | NEP 2020 అనుసరణ
- ఇంతకు ముందు పూర్తి అక్షరాస్యత రాష్ట్రాలు: మిజోరాం, గోవా, త్రిపుర, హిమాచల్ ప్రదేశ్, మరియు కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలు: లదాఖ్, చండీగఢ్, అండమాన్ & నికోబార్
- సిక్కిం CM: ప్రేమ్ సింగ్ తమాంగ్ | గవర్నర్: ఓమ్ ప్రకాష్ మాథుర్ | రాజధాని: గ్యాంగ్టక్
7. సిక్కిం పోలీసులకు రాష్ట్రపతి పోలీస్ రంగు – దేశంలో 15వ రాష్ట్రం
రాష్ట్రపతి ద్రౌపది ముర్ము మే 28, 2026న గ్యాంగ్టక్ లోని పాల్జోర్ స్టేడియంలో ఒక ఘన సమారంభంలో సిక్కిం పోలీసులకు ‘రాష్ట్రపతి పోలీస్ రంగు’ (President’s Police Colour – రాష్ట్రీయ నిషాన్) అందజేశారు. ఇది పోలీసు దళానికి ఇవ్వగలిగే అత్యున్నత గౌరవం. సిక్కిం దేశంలో ఈ గౌరవం పొందిన 15వ రాష్ట్రంగా మరియు ఈశాన్య భారతంలో 3వ రాష్ట్రంగా నిలిచింది.
- రాష్ట్రపతి పోలీస్ రంగు (Nishan): మే 28, 2026 | పాల్జోర్ స్టేడియం, గ్యాంగ్టక్ | సిక్కిం పోలీస్ – 15వ రాష్ట్రం, ఈశాన్య భారతంలో 3వ
- సిక్కిం పోలీసు స్థాపన: 1897 | రాష్ట్రపతి: ద్రౌపది ముర్ము | ఈశాన్య భారతంలో ఇంతకు ముందు: అస్సాం, త్రిపుర
- DGP: సచ్దేవ | CM తమాంగ్ ఈ గుర్తింపును “చారిత్రక నిమిషం”గా అభివర్ణించారు
8. భారత జనన రేటు – భర్తీ స్థాయి కంటే తక్కువగా (TFR 1.9)
రిజిస్ట్రార్ జనరల్ ఆఫ్ ఇండియా విడుదల చేసిన నమూనా నమోదు వ్యవస్థ (SRS) నివేదిక 2024 ప్రకారం భారతదేశ మొత్తం సంతానోత్పత్తి రేటు (TFR) 1.9కి పడిపోయింది. ఇది జనాభా స్థిరత్వానికి అవసరమైన 2.1 భర్తీ రేటు కంటే తక్కువ. ఇది భారత్ అనుకున్నదాని కంటే త్వరగా జనాభా పరివర్తన దశకు చేరిందని సూచిస్తుంది.
- TFR: 1.9 (SRS 2024) | భర్తీ రేటు: 2.1 | పట్టణ TFR: 1.5 | గ్రామీణ TFR: 2.1 | Delhi అత్యల్పం: 1.2
- అత్యల్ప TFR రాష్ట్రాలు: ఆంధ్రప్రదేశ్ (1.4), మహారాష్ట్ర (1.4), పంజాబ్ (1.4), కర్ణాటక (1.5), తెలంగాణ (1.5)
- SRS: Sample Registration System | RGI: Registrar General of India | NFHS-5 (2019-21)లో TFR: 2.0
- జనాభా పెరుగుదల రేటు: 11.9 | శిశు మరణాల రేటు: 24 ప్రతి వేయి జీవన జనన్లకు
9. ఇద్దరు భారత శాంతి పాలకులకు జాతీయ సమ్మాన్ – డాగ్ హమ్మర్స్కోల్డ్ పతకం
మే 29, 2026న అంతర్జాతీయ యూఎన్ శాంతి పాలకుల దినోత్సవం సందర్భంగా యూఎన్ ప్రధాన కార్యాలయంలో జూన్ 5, 2026న జరగనున్న సమారంభంలో లాన్స్ హవిల్దార్ హర్భజన్ సింగ్ మరియు నాయబ్ సుబేదార్ సుజిత్ కుమార్ ప్రధాన్ కు మరణానంతరం డాగ్ హమ్మర్స్కోల్డ్ పతకం ప్రదానం చేయనున్నారు. అదనంగా, లెబనాన్లో UNIFIL లో సేవలందిస్తున్న మేజర్ అభిలాష బారక్ కు 2025 సైనిక లింగ సమర్థక అవార్డు ప్రదానం చేయనున్నారు.
- డాగ్ హమ్మర్స్కోల్డ్ పతకం: మరణానంతరం | LH హర్భజన్ సింగ్ (MONUSCO, కాంగో) + NS సుజిత్ కుమార్ ప్రధాన్ (UNMISS, దక్షిణ సూడాన్)
- మేజర్ అభిలాష బారక్: 2025 UN Military Gender Advocate of the Year | UNIFIL, లెబనాన్ | భారత సేన తొలి మహిళా యుద్ధ హెలికాప్టర్ పైలట్
- అంతర్జాతీయ UN శాంతి పాలకుల దినోత్సవం: మే 29 | సమారంభం: జూన్ 5, 2026, UN HQ, న్యూయార్క్
- భారత్: UN శాంతి పాలన కార్యకలాపాలకు 4వ అతి పెద్ద బలగాల సమకూర్పు దేశం | 5,300+ సైనిక-పోలీసు సిబ్బంది
🌍 అంతర్జాతీయ వార్తలు – 29 May 2026
10. దక్షిణ కొరియా జాంగ్బోగో-N అణు జలాంతర్గామి ప్రాజెక్టు
దక్షిణ కొరియా రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ మే 26, 2026న సౌత్ గ్యోంగ్సాంగ్ ప్రావిన్స్లో ఉన్న ‘చాంగ్వాన్’ (Changwon) లో జరిగిన మొదటి ‘ఫ్యూచర్ డిఫెన్స్ స్ట్రాటజీ కమిటీ అధ్యక్షుడు లీ జే-మియుంగ్ అధ్యక్షతన జరిగిన సమావేశంలో ‘జాంగ్బోగో-N ప్రాజెక్టు’ ప్రారంభించింది. ఇది దేశీయంగా నిర్మించే మొదటి అణు చోదన జలాంతర్గామి ప్రాజెక్టు. ‘N’ అంటే మూడు అర్థాలు: తరువాతి తరం (Next generation), అణు చోదన (Nuclear powered), సమగ్రత (N-tegration).
2030ల మధ్యభాగానికి తొలి అణు జలాంతర్గామిని ప్రారంభించి 2030ల చివరికి దానిని సైనిక సేవలో చేర్చాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు. తక్కువ సాంద్రత ఉన్న యురేనియం (LEU – 20% కంటే తక్కువ U-235) ఇంధనంగా ఉపయోగిస్తారు. ఈ ప్రాజెక్టు 40,000 స్థిర ఉద్యోగాలు సృష్టిస్తుందని అంచనా.
- జాంగ్బోగో-N: దక్షిణ కొరియా మొదటి అణు జలాంతర్గామి ప్రాజెక్టు | మే 26, 2026 | అధ్యక్షుడు: లీ జే-మియుంగ్ | రక్షణ మంత్రి: అన్ గ్యూ-బాక్
- లక్ష్యం: 2030ల మధ్యభాగంలో ప్రారంభం, 2030ల చివరికి సేవలో చేర్పు | LEU ఇంధనం (20% కంటే తక్కువ) | దేశీయ నిర్మాణం
- అణు జలాంతర్గాముల కలిగిన దేశాలు (7): USA, రష్యా, UK, ఫ్రాన్స్, చైనా, భారత్, బ్రెజిల్ (నిర్మాణంలో) | దక్షిణ కొరియా 8వ దేశం అవుతుంది
- IAEA: అంతర్జాతీయ అణు శక్తి సంస్థ | అణు వ్యాప్తి నిరోధం నిబంధనలు పాటిస్తారని ధృవీకరణ
11. NASA $200 కోట్ల (20 బిలియన్ డాలర్లు) చంద్ర స్థావరం ప్రణాళిక – 3 దశలు
NASA అధిపతి జారెడ్ ఐజాక్మన్ మార్చి 24, 2026న వాషింగ్టన్ లో ‘ఇగ్నిషన్’ కార్యక్రమంలో $20 బిలియన్ (₹1.66 లక్షల కోట్లు) వ్యయంతో చంద్రుడిపై శాశ్వత స్థావరం నిర్మించే 3-దశల ప్రణాళిక ప్రకటించారు. చంద్రుని దక్షిణ ధ్రువం సమీపంలో ఈ స్థావరం నిర్మించనున్నారు. 2028 నాటికి వ్యోమగాములను చంద్రుడిపై దింపాలని లక్ష్యం.
మొదటి దశ: 2029 వరకు రోబోటిక్ నిఘా; రెండవ దశ: సెమీ-పర్మనెంట్ / సెమీ-నివాస మౌలిక వ్యవస్థలు నిర్మించి నిరంతర వ్యోమగామి కార్యకలాపాలు; మూడవ దశ: అణు విద్యుత్ వ్యవస్థలతో శాశ్వత స్థావరం. 25 యాత్రలు (21 చంద్రుడిపై దిగుట సహా) పంపాలని నిర్ణయించారు. NASA ఆర్టెమిస్ కార్యక్రమంలో భాగంగా ఈ ప్రణాళిక వెల్లడించారు.
- NASA Moon Base: $20 బిలియన్ | 3 దశలు | 7 సంవత్సరాలు | NASA Administrator: జారెడ్ ఐజాక్మన్
- దశ 1: రోబోటిక్ నిఘా + సాంకేతిక పరీక్ష (2029 వరకు) | దశ 2: సెమీ-నివాస మౌలిక వ్యవస్థ | దశ 3: శాశ్వత అణు విద్యుత్ స్థావరం
- ఆర్టెమిస్ 3: మొదటి వ్యోమగామి ల్యాండింగ్ | Lunar south pole | Moon Gateway: నిర్మాణంలో ఉన్న చంద్రుని చుట్టూ అంతరిక్ష స్థానకం
- Artemis: 2017లో ప్రారంభమైన NASA చంద్రయాత్ర కార్యక్రమం | SLS రాకెట్ + Orion వ్యోమనౌక
🏦 బ్యాంకింగ్ & ఆర్థిక వ్యవహారాలు – 29 May 2026
12. RBI Q-SAFE కమిటీ – క్వాంటం సాంకేతికత నష్టాల అధ్యయనానికి నిపుణుల సమితి
రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) మే 25, 2026న 8 సభ్యుల నిపుణుల సమితిని ఏర్పాటు చేసింది. ఇది ‘క్వాంటం సురక్షిత మరియు అనుకూల ఆర్థిక పర్యావరణ వ్యవస్థ’ (Q-SAFE: Quantum Secure and Adaptive Financial Ecosystem) పేరుతో ఏర్పాటైంది. ఆర్థిక రంగంలో క్వాంటం సాంకేతికత వల్ల కలిగే అవకాశాలు మరియు ప్రమాదాలు అధ్యయనం చేసి నివేదిక సమర్పించడం ఈ సమితి బాధ్యత.
IIT మద్రాస్ విద్యుత్ ఇంజనీరింగ్ విభాగం అధ్యాపకుడు డాక్టర్ అనిల్ ప్రభాకర్ ఈ సమితికి సమన్వయకర్తగా ఉంటారు. విజ్ఞాన సాంకేతిక శాఖ, SBI, NPCI, MeitY, డేటా భద్రతా మండలి మరియు క్వాంటం సాంకేతిక నిపుణులు సభ్యులుగా ఉంటారు. మొదటి సమావేశం జరిగిన తేదీ నుంచి ఆరు నెలల్లో నివేదిక సమర్పించాలి.
- Q-SAFE: Quantum Secure and Adaptive Financial Ecosystem | RBI | మే 25, 2026 | 8 సభ్యులు | 6 నెలల్లో నివేదిక
- సమన్వయకర్త: డాక్టర్ అనిల్ ప్రభాకర్, ఆచార్యుడు, EE విభాగం, IIT మద్రాస్ | సచివాలయం: RBI FinTech విభాగం
- పని: CBOM (Cryptography Bill of Materials) విశ్లేషణ, క్రిప్టో చంచలత (Crypto Agility) మూల్యాంకనం, క్వాంటం-సురక్షిత ప్రణాళిక
- RBI గవర్నర్: సంజయ్ మల్హోత్రా | RBI స్థాపన: ఏప్రిల్ 1, 1935 | HQ: ముంబై
13. DeGS మరియు SBI మధ్య ‘ఇ-పే’ భాగస్వామ్య ఒప్పందం
ఢిల్లీ ప్రభుత్వ ఎలక్ట్రానిక్ పరిపాలన సమాజ్ (DeGS) మరియు స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (SBI) ‘ఇ-పే’ (e-Pay) పేరుతో ఒక కొత్త డిజిటల్ చెల్లింపు వేదిక ఏర్పాటుకు ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నాయి. ఢిల్లీ ప్రభుత్వ ఇ-టెండర్ వ్యవస్థతో అనుసంధానించబడిన ఈ వేదిక ప్రభుత్వ సేకరణ ప్రక్రియల్లో పారదర్శకతను పెంచుతుంది.
- DeGS: Delhi e-Governance Society | MoU: DeGS + SBI | ఉద్దేశం: ఇ-టెండర్ చెల్లింపులు డిజిటైజేషన్, పారదర్శకత
- ఇ-పే వేదిక: ఆన్లైన్ చెల్లింపు + MIS సహాయం + డిజిటల్ ప్రభుత్వ సేకరణ | DeGS: ఢిల్లీ సమాచార సాంకేతిక శాఖ కింద
- SBI: State Bank of India | స్థాపన: 1955 | HQ: ముంబై | Chairman: చల్లా శ్రీనివాస్ శెట్టి
🤝 ఒప్పందాలు & సహకారం – 29 May 2026
14. CSIR-NIScPR మరియు NIAS మధ్య విజ్ఞాన సంప్రదాయ ఒప్పందం
విజ్ఞాన సంప్రదాయ మరియు విధాన పరిశోధన జాతీయ సంస్థ (CSIR-NIScPR) మరియు జాతీయ అధునాతన అధ్యయన సంస్థ (NIAS, బెంగళూరు) మధ్య అవగాహన ఒప్పందం కుదిరింది. విజ్ఞాన సంప్రదాయంలో సహకారం పెంచడానికి, ఉమ్మడి పరిశోధన నిర్వహించడానికి ఈ ఒప్పందం కుదిరింది.
- CSIR-NIScPR: National Institute of Science Communication and Policy Research | CSIR కింద | న్యూఢిల్లీ | Director: డాక్టర్ గీతా వాణి రాయసం
- NIAS: National Institute of Advanced Studies | బెంగళూరు | స్థాపన: 1988 | మాజీ PM రాజీవ్ గాంధీ చొరవ
- CSIR: Council of Scientific and Industrial Research | DG: డాక్టర్ ఎన్. కళైసెల్వి | భారతదేశపు అతి పెద్ద విజ్ఞాన-పరిశోధన నెట్వర్క్
15. AYUSHEXCIL మరియు మసాలాల బోర్డు మధ్య ఒప్పందం – ఆయుష్ ఎగుమతి ప్రోత్సాహం
ఆయుష్ ఎగుమతి ప్రోత్సాహ మండలి (AYUSHEXCIL) మరియు భారత మసాలాల బోర్డు మే 25, 2026న ఒక అవగాహన ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నాయి. ఆయుష్ ఉత్పత్తులు మరియు ఔషధీయ మసాలాల ప్రపంచ ఎగుమతి ప్రోత్సాహమే లక్ష్యం. ఆయుష్ రాష్ట్ర మంత్రి (స్వతంత్ర బాధ్యత) ప్రతాప్రావు జాధవ్ సమక్షంలో ఒప్పందం కుదిరింది.
AYUSHEXCIL అధ్యక్షుడు డాక్టర్ అనురాగ్ శర్మ మరియు స్పైసెస్ బోర్డు కార్యదర్శి ఎంఎస్ మణివణ్ణన్ ఒప్పందంపై సంతకాలు చేశారు. ‘స్పైస్ అండ్ హీల్’ ప్రచారం ద్వారా భారత్ను సంపూర్ణ ఆరోగ్యంలో ప్రపంచ నేతగా నిలబెట్టాలని మంత్రి ప్రకటించారు.
- AYUSHEXCIL: Ayush Export Promotion Council | MoU: AYUSHEXCIL + Spices Board | మే 25, 2026 | MoS Ayush: ప్రతాప్రావు జాధవ్
- లక్ష్యం: ఆయుర్వేద, ఔషధీయ మొక్కలు, మసాలాల ఎగుమతి | ‘స్పైస్ అండ్ హీల్’ బ్రాండింగ్ | Codex నిమగ్నత
- Spices Board: వాణిజ్య మంత్రిత్వ శాఖ కింద | కొచ్చిన్ HQ | ఇండియన్ మసాలాలు: ప్రపంచ మసాలాల ఎగుమతుల్లో అగ్రస్థానం
- ఆయుష్ పరిశ్రమ విలువ: $23 బిలియన్ (2024) | 2030 నాటికి $50 బిలియన్ లక్ష్యం
👤 నియామకాలు – 29 May 2026
16. నీలమ్ మీనా – పశ్చిమ బెంగాల్ తొలి మహిళా ముఖ్య ఎన్నికల అధికారి
ఎన్నికల సంఘం ఆఫ్ ఇండియా మే 25, 2026న నీలమ్ మీనా (IAS, 1998 బ్యాచ్, పశ్చిమ బెంగాల్ కేడర్) ను పశ్చిమ బెంగాల్ ముఖ్య ఎన్నికల అధికారిగా (CEO) నియమించింది. ఇంతకుముందు CEO గా ఉన్న మనోజ్ కుమార్ అగర్వాల్ను రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ముఖ్య కార్యదర్శిగా నియమించిన తరువాత ఈ నియామకం జరిగింది.
- నీలమ్ మీనా: పశ్చిమ బెంగాల్ CEO | IAS 1998 బ్యాచ్ (WB కేడర్) | మే 26, 2026 | ECI నియామకం
- ECI: Election Commission of India | Article 324 కింద స్వతంత్ర రాజ్యాంగ సంస్థ | ముఖ్య ఎన్నికల కమిషనర్: రాజీవ్ కుమార్
- పశ్చిమ బెంగాల్ 2026 అసెంబ్లీ ఎన్నికలు: BJP 206 సీట్లు గెలుపు (294 సీట్లలో) | WB CM: ప్రస్తుత ముఖ్యమంత్రి BJP నుంచి
🏏 క్రీడా వార్తలు – 29 May 2026
17. వైభవ్ సూర్యవంశీ – IPL 2026లో 65 సిక్సర్లు, క్రిస్ గేల్ రికార్డు బద్ధలు
రాజస్థాన్ రాయల్స్ 15 సంవత్సరాల బాలుడు వైభవ్ సూర్యవంశీ IPL 2026 ఎలిమినేటర్ మ్యాచ్ లో సన్రైజర్స్ హైదరాబాద్ పై 29 బంతుల్లో 97 పరుగులు (స్ట్రైక్ రేట్ 334.48) చేశాడు. అందులో 12 సిక్సర్లు మరియు 5 ఫోర్లు ఉన్నాయి. ఈ పారీతో IPL 2026 సీజన్ లో మొత్తం 65 సిక్సర్లు పూర్తి చేసుకుని, క్రిస్ గేల్ 2012లో నాటి 59 సిక్సర్ల రికార్డును బద్ధలు చేశాడు.
ఒకే T20 టోర్నమెంట్ లో ఏ బ్యాట్స్మెన్ అయినా కొట్టిన అత్యధిక సిక్సర్ల రికార్డు ఇది. 266 బంతుల్లో 65 సిక్సర్లు కొట్టాడు. గేల్ 456 బంతులు తీసుకున్నాడు. సూర్యవంశీ IPL 2026లో మొత్తం 680 పరుగులు చేసి 242.85 స్ట్రైక్ రేట్ తో ఒక T20 టోర్నమెంట్ లో 600+ పరుగులతో 200+ స్ట్రైక్ రేట్ సాధించిన తొలి బ్యాట్స్మెన్ అయ్యాడు.
- వైభవ్ సూర్యవంశీ: 65 సిక్సర్లు | IPL 2026 | T20 టోర్నమెంట్ ఒకే సీజన్ లో అత్యధిక సిక్సర్ల రికార్డు | వయస్సు: 15 సంవత్సరాలు | బీహార్
- రికార్డు బద్ధలైన మునుపటి రికార్డు: క్రిస్ గేల్ – 59 సిక్సర్లు (IPL 2012) | RR ఆటగాడు | ఎలిమినేటర్: SRH పై విజయం
- IPL 2026 గణాంకాలు: 680 పరుగులు (15 ఇన్నింగ్స్) | 242.85 స్ట్రైక్ రేట్ | 5 అర్ధశతకాలు + 1 శతకం | Orange Cap పోటీ
- IPL 2026 ఫైనల్ : 31 may, 2026 | అహ్మదాబాద్ | RCB వర్సెస్ ఫైనల్ జట్టు
18. లయోనెల్ మెస్సీ – శతకోటి (Billionaire Club) సంపద సాధించిన రెండవ Foot ball ఆటగాడు
అర్జెంటీనా Foot ball (పాదబంది) నాయకుడు లయోనెల్ మెస్సీ మే 2026లో $100 కోట్ల (1 బిలియన్ డాలర్ల) నికర సంపద సాధించి శతకోటి స్థాయికి చేరుకున్నాడని బ్లూమ్బర్గ్ బిలియోనైర్స్ సూచిక తెలిపింది. క్రిస్టియానో రొనాల్డో తరువాత చరిత్రలో ఇలా చేసిన రెండవ పాదబంది ఆటగాడు అయ్యాడు. 2007 నుంచి వేతనాలు మరియు బోనస్ ల ద్వారా $70 కోట్లకు పైగా సంపాదించాడు.
- మెస్సీ: 2వ శతకోటి పాదబంది ఆటగాడు | మే 2026 | Bloomberg Billionaires Index | 1వ: క్రిస్టియానో రొనాల్డో (Al-Nassr, సౌదీ)
- మెస్సీ: వయస్సు 38 | Inter Miami (MLS, USA) | 2022 FIFA ప్రపంచకప్ విజేత (అర్జెంటీనా) | ఆడుతూనే ఈ స్థాయికి చేరడం విశేషం
- 2026 FIFA ప్రపంచకప్: USA, మెక్సికో, కెనడా (సహ-నిర్వాహకులు) | అర్జెంటీనా: గ్రూప్ J | మొదటి మ్యాచ్: అల్జీరియా పై జూన్ 16
🏛️ ఆంధ్రప్రదేశ్ వార్తలు – APPSC కోసం
19. గోదావరి నది శుభ్రత కోసం పర్యావరణ రక్షణ బలగం
ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం గోదావరి మరియు ఇతర ప్రధాన నదుల కాలుష్యం నిరోధించడానికి బహుశాఖ పర్యావరణ రక్షణ బలగాన్ని ఏర్పాటు చేసింది. 2027లో జరగనున్న గోదావరి పుష్కరాల కోసం నదిని శుభ్రంగా ఉంచాలని ఉపముఖ్యమంత్రి మరియు పర్యావరణ మంత్రి పవన్ కళ్యాణ్ రాజమహేంద్రవరం పర్యటన తరువాత ఆదేశించారు. పారిశ్రామిక వ్యర్థాలు నదిలో కలవకుండా కఠిన చర్యలు తీసుకుంటారు.
పర్యావరణ అటవీ శాఖ ప్రధాన కార్యదర్శి అధ్యక్షతన ఈ బలగం ఏర్పాటైంది. AP కాలుష్య నియంత్రణ మండలి (APPCB) కన్వీనర్ గా ఉంటుంది. తూర్పు గోదావరి, పశ్చిమ గోదావరి, ఏలూరు, కాకినాడ, కోనసీమ, పోలవరం జిల్లాల కలెక్టర్లు సభ్యులుగా ఉంటారు. 15 రోజులకు ఒకసారి సమావేశమవుతారు.
- పర్యావరణ రక్షణ బలగం: AP ప్రభుత్వం | గోదావరి పుష్కరాలు 2027 కోసం | ఉపముఖ్యమంత్రి పవన్ కళ్యాణ్ ఆదేశం
- APPCB: Andhra Pradesh Pollution Control Board | కన్వీనర్ | 6 గోదావరి పరీవాహక జిల్లాలు | 15 రోజులకు సమావేశం
- AP CM: నారా చంద్రబాబు నాయుడు | Deputy CM (పర్యావరణ): పవన్ కళ్యాణ్ | AP రాజధాని: అమరావతి
- గోదావరి పుష్కరాలు: 12 సంవత్సరాలకు ఒకసారి | 2027లో జరుగుతాయి | రాజమహేంద్రవరం ప్రధాన కేంద్రం
20. దక్షిణ తీర రైల్వే జోన్ – జూన్ 1 నుంచి విశాఖపట్నం కేంద్రంగా కార్యకలాపాలు
విశాఖపట్నం కేంద్రంగా దక్షిణ తీర రైల్వే జోన్ (South Coast Railway – SCoR) ఏర్పాటుకు కేంద్ర రైల్వే బోర్డు అధికారిక గెజిట్ నోటిఫికేషన్ విడుదల చేసింది. జూన్ 1, 2026 నుంచి ఈ జోన్ తన పూర్తిస్థాయి కార్యకలాపాలు ప్రారంభించనుంది. ఉత్తరాంధ్ర ప్రజల దశాబ్దాల వాంఛ నెరవేరింది.
విజయవాడ, గుంటూరు, గుంతకల్లు డివిజన్లు ఈ జోన్ పరిధిలోకి వస్తాయి. ఈస్ట్ కోస్ట్ రైల్వే పరిధిలో రాయగడ కేంద్రంగా కొత్త డివిజన్ ఏర్పడింది. ప్రిన్సిపల్ చీఫ్ ఇంజనీర్లు, ఆర్థిక అధికారులు వంటి కీలక అధికారుల నియామకాలు పూర్తయ్యాయి.
- దక్షిణ తీర రైల్వే (SCoR): HQ – విశాఖపట్నం | జూన్ 1, 2026 నుంచి కార్యకలాపాలు | గెజిట్ నోటిఫికేషన్
- డివిజన్లు: విజయవాడ, గుంటూరు, గుంతకల్లు | Indian Railways 19వ జోన్ | Railway Minister: అశ్విని వైష్ణవ్
- భారత రైల్వే జోన్లు: మొత్తం 19 జోన్లు | భారతదేశంలో అతి పెద్ద రైల్వే నెట్వర్క్ | ఆసియాలో 4వ పెద్దది
- AP CM చంద్రబాబు చొరవ | Andhra Pradesh Reorganisation Act 2014 – విభజన తరువాత AP కోసం కొత్త జోన్ హామీ
🌿 తెలంగాణ వార్తలు – TGPSC కోసం
21. తెలంగాణలో మహిళా సాయి ఆర్థిక సమూహం స్థాపించిన సౌర విద్యుత్ కేంద్రం
తెలంగాణ పంచాయతీ రాజ్ మరియు గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రి డి. అనసూయ ‘సీతక్క’ మరియు ఉపముఖ్యమంత్రి మల్లు భట్టి విక్రమార్క మే 27, 2026న ఖమ్మం జిల్లా ఎర్రుపాలెం మండలం వెంకటాపురంలో చైతన్య మహిళా సాయి ఆర్థిక సమూహం నెలకొల్పిన 1 మెగావాట్ సౌర విద్యుత్ కేంద్రాన్ని ప్రారంభించారు. ₹2.84 కోట్ల వ్యయంతో నిర్మించిన ఈ కేంద్రం దేశంలో మహిళల నేతృత్వంలోని తొలి మాదిరి ప్రాజెక్టు అని మంత్రి అభివర్ణించారు.
- మహిళల నేతృత్వంలోని సౌర కేంద్రం: ఖమ్మం జిల్లా, తెలంగాణ | మే 27, 2026 | 1 MW | ₹2.84 కోట్లు | దేశంలో తొలి SHG సౌర కేంద్రం
- SHG: Self Help Group (స్వయం సహాయ బృందం) | మంత్రి: డి. అనసూయ (సీతక్క) | Deputy CM: మల్లు భట్టి విక్రమార్క
- తెలంగాణ CM: అనుమల రేవంత్ రెడ్డి (కాంగ్రెస్) | గవర్నర్: జిష్ణు దేవ్ వర్మ | రాజధాని: హైదరాబాద్
- తెలంగాణ SHG సౌర లక్ష్యం: 1,000 MW (4,000 సౌర కేంద్రాలు) | Indira Mahila Shakti పథకం