డీలిమిటేషన్ అంటే ఏమిటి? రాజ్యాంగంలో సంబంధిత అనుచ్ఛేదాలు ఏవి?
డీలిమిటేషన్ అంటే నియోజకవర్గ సరిహద్దుల పునర్వ్యవస్థీకరణ. Article 82: లోక్సభ స్థానాల పునర్విభజన (Census తర్వాత). Article 170: రాష్ట్ర అసెంబ్లీ స్థానాలు. Article 330: SC/ST లోక్సభ రిజర్వేషన్. Article 332: రాష్ట్ర అసెంబ్లీలలో SC/ST రిజర్వేషన్. 42వ సవరణ (1976): Seats 2001 వరకు freeze చేశారు. 84వ సవరణ (2001): 2026 వరకు పొడిగించారు. చివరి DC: 2002 ఏర్పాటు, 2008 ఆర్డర్లు. కమిషన్ నిర్ణయాలు Non-justiciable (కోర్టులో సవాల్ చేయలేరు).
Nari Shakti Vandan Adhiniyam (106వ సవరణ) — ముఖ్య వివరాలు?
రాజ్యాంగం 106వ సవరణ చట్టం, 2023 — Nari Shakti Vandan Adhiniyam. రిజర్వేషన్: లోక్సభ, రాష్ట్ర అసెంబ్లీలు, Delhi అసెంబ్లీలో మహిళలకు 1/3 (33%) రిజర్వేషన్. J&K, Puducherry నోటిఫికేషన్: ఏప్రిల్ 17, 2026. అమలుకు: Census 2027 + Delimitation పూర్తి అవసరం. కాలపరిమితి: 15 సంవత్సరాలు. SC/ST మహిళలకు reserved స్థానాల్లో sub-reservation కూడా ఉంటుంది.
CAPFs అంటే ఏమిటి? ఐదు CAPFs ఏవి? వాటి పాత్ర ఏమిటి?
CAPFs = Central Armed Police Forces. ఐదు బలగాలు: (1) CRPF — దేశంలో అతి పెద్ద పారామిలిటరీ; అంతర్గత భద్రత, నక్సలైట్ వ్యతిరేక కార్యచరణ. (2) BSF — పాకిస్తాన్, బంగ్లాదేశ్ సరిహద్దులు. (3) ITBP — ఇండో-టిబెటన్ బోర్డర్ పోలీసు; చైనా సరిహద్దు. (4) CISF — పారిశ్రామిక, విమానాశ్రయ, మెట్రో భద్రత. (5) SSB — నేపాల్, భూటాన్ సరిహద్దులు. అన్నీ MHA (Ministry of Home Affairs) పరిధిలో ఉంటాయి. IB (Intelligence Bureau) కూడా MHA పరిధిలోనే ఉంటుంది.
Census 2027 ముఖ్య వివరాలు — India మొట్టమొదటి డిజిటల్ జనగణన?
16వ జనగణన (Census 2027) — COVID వల్ల 2021 నుండి వాయిదా. ఫేజ్-1: గృహ జాబితా (April–September 2026). ఫేజ్-2: జనాభా గణన (February 2027). మొత్తం వ్యయం: ₹11,718.24 కోట్లు. Self-Enumeration పోర్టల్: 16 భాషలు. 30 లక్షల Enumerators — Android/iOS యాప్. 1931 తర్వాత మొదటిసారి కులగణన. AP Self-Enumeration: ఏప్రిల్ 16-30, 2026. Registrar General & Census Commissioner: మృత్యుంజయ్ కుమార్ నారాయణ.
PMGSY అంటే ఏమిటి? దీని చరిత్ర, లక్ష్యాలు ఏమిటి?
PMGSY = Pradhan Mantri Gram Sadak Yojana. ప్రారంభం: December 2000. లక్ష్యం: గ్రామీణ ప్రాంతాలను all-weather road connectivity కల్పించడం. PMGSY-I (2000-07), PMGSY-II (2013), PMGSY-III (2019). PMGSY-III పొడిగింపు: మార్చి 2028 వరకు. సవరించిన వ్యయం: ₹83,977 కోట్లు. GrAMs: Gramin Agricultural Markets (ग्रामीण कृषि बाजार). మంత్రిత్వ శాఖ: గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ. Viksit Bharat 2047 లక్ష్యంలో భాగం.
ECGC (Export Credit Guarantee Corporation) అంటే ఏమిటి? RELIEF పథకం ఏమిటి?
ECGC — Export Credit Guarantee Corporation of India. Commerce Ministry పరిధిలో ఉన్న PSU. భారత ఎగుమతిదారులకు రాజకీయ, వాణిజ్య రిస్కుల నుండి రక్షణ కల్పిస్తుంది. RELIEF పథకం (Relief for Exporters through Logistics Incentives and Financial Facilitation): పశ్చిమాసియా సంఘర్షణల నేపథ్యంలో MSME ఎగుమతిదారులకు అసాధారణ freight, insurance surcharge నుండి రక్షణ. కొత్తగా చేర్చిన దేశాలు: ఈజిప్ట్, జోర్డాన్. Whole Turnover Policy holders కూడా eligible (ఏప్రిల్ 16, 2026 నుండి).
LIC గురించి ముఖ్య facts — స్థాపన, పాలసీలు, కొత్త digital initiatives?
LIC (Life Insurance Corporation of India): స్థాపన 1956. HQ: ముంబై. భారతదేశంలో అతి పెద్ద జీవిత బీమా సంస్థ. మొత్తం పాలసీలు: 26 కోట్లు. MyLIC యాప్: కస్టమర్లకు — పాలసీ నిర్వహణ, ప్రీమియం చెల్లింపు, e-KYC. Super Sales Saathi: ఏజెంట్లకు — AI సిఫార్సులు, performance dashboard. DIVE Platform: Digital Innovation & Value Enhancement. ప్రారంభం: ఏప్రిల్ 15, 2026 — ముంబై. ప్రారంభించినవారు: M. నాగరాజు (IAS), Secretary, Dept of Financial Services. LIC CEO & MD: R. దొరైస్వామి.
ICOMOS అంటే ఏమిటి? World Heritage Convention ఎప్పుడు? భారత్ UNESCO Sites ఎన్ని?
ICOMOS = International Council on Monuments and Sites. World Heritage Day (ఏప్రిల్ 18) థీమ్ ప్రతి సంవత్సరం ICOMOS ఎంపిక చేస్తుంది. World Heritage Convention: 1972లో UNESCO ఆమోదించింది. ఏప్రిల్ 18 అధికారిక ప్రకటన: 1983 (UNESCO 22వ సాధారణ సమావేశం). భారత్లో UNESCO WHSites: 42 (2026 నాటికి). Cultural sites: 34; Natural: 7; Mixed: 1. ముఖ్యమైనవి: తాజ్ మహల్, Red Fort, Sun Temple (Konark), Hampi, Khajuraho. 2026 థీమ్: “Emergency Response for Living Heritage in Contexts of Conflicts and Disasters”.
GI Tag అంటే ఏమిటి? ధర్మవరం పట్టు GI Tag ఏ జిల్లా?
GI Tag (Geographical Indication): TRIPS Agreement (WTO) కింద రక్షణ. నిర్దిష్ట భౌగోళిక ప్రదేశంలో ఉత్పత్తయ్యే వస్తువులకు గుర్తింపు. ధర్మవరం పట్టు: అనంతపురం జిల్లా, ఆంధ్రప్రదేశ్ — GI Tag గుర్తింపు పొందిన ప్రఖ్యాత నేత. AP GI Tagged Products: ఉప్పాడ జమ్దాని, మంగళగిరి చీరలు, కర్నూల్ కందుల పప్పు, బనగానపల్లి మామిడి, పొట్టి సత్తెనపల్లి మిర్చి. India GI Act: 1999. నోడల్ agency: CGPDTM (Controller General of Patents, Designs and Trade Marks).
Pax Silica అంటే ఏమిటి? భారత్ సహా ఎన్ని సభ్యదేశాలు? ఫిలిప్పీన్స్ చేరిక ఏమిటి?
Pax Silica: US Department of State నేతృత్వంలో December 2025 లో ప్రారంభించిన అంతర్జాతీయ సరఫరా శృంఖల భాగస్వామ్యం. లక్ష్యం: Semiconductor, AI, Critical Minerals, Advanced Manufacturing రంగాల్లో trusted supply chains. ఫిలిప్పీన్స్ చేరిక: ఏప్రిల్ 16, 2026. 14 సభ్యదేశాలు: USA, Australia, Finland, India, Israel, Japan, Qatar, South Korea, Singapore, Sweden, UAE, UK, Philippines + ఒకటి. Luzon Industrial Hub: 4,000 ఎకరాలు. భారత్ కూడా సభ్యదేశం — Critical Minerals పొత్తు కీలకం.
